VOV4.K’ho – Tơnơ\ mờ tu\ hìu măy pờ tơl^k ồs đèng Sơn La geh lơh bơtơ\t, bơ\t dà, neh lơh geh tơnao dà dờng ơnàng. Làng bol ală ntum kis jăt gah tơnao dà neh geh tai broă lơh pa, hơ\ là broă lơh mờ ròng ka mờ gu\ tàm tơnao dà hìu măy pờ tơl^k ồs đèng. Mờ uă hìu làng bol tàm do gơtùi lơh pas mờ broă do.

Là kơnhoàl rơ[ah, khà ù sre lơh kòi ờ uă, lơh sa suơn sre mìng kơnờm mờ ù tiah gờl, kơh, kơnờm uă mờ trồ tiah, den tàng rài kis làng bol ală kòn cau tàm kơnhoàl Quỳnh Nhai gam uă kal ke. Kờ` tơnguh rài kis làng bol, mpồl đơng lam Đảng, gơnoar atbồ kơnhoàl neh ai tơl^k: Bal mờ broă tơnguh bơtàu tam phan, ròng phan, kơnhoàl geh lơh bơta kuơ bơh tàm tơnao dơng dà hìu măy pờ tơl^k ồs đèng Sơn La dờng ơnàng, tơnguh bơtàu broă lơh mờ ròng ka mờ gu\.

Nam 2010, mpồl ròng phan tàm dà sơnrờp ngan geh crơng gơs tàm ntum Chiềng Bằng, kơnhoàl Quỳnh Nhai mờ 18 nă cau tàm mpồl. Lài ngan, ală cau tàm mpồl neh tă is ngai lơh broă, priă, càn priă kờ` lơh gu\ mờ ròng ka tàm tơnao dà hìu măy pờ tơl^k ồs đèng. Geh 20 nơm gu\ ròng ka lơh jăt broă lơh, tơl nơm gu\ dờng 10 thơ\k kơre, ròng di pơgăp 50 k^ ka trắm, ka chép. Bơdìh mờ phan sa geh lơh bơh  `hơ\t, cau ròng neh bơceh ngui ală jàl ku\p ka dềt tàm dà dờng kờ` lơh phan sa ka ròng tàm gu\ in. Tơnơ\ mờ 8 nhai ròng, tơl gu\ geh mờr 3 tạ nggùl, geh rơlao 20 tơlăk priă, kờp jơh ală broă bơcri priă, geh priă cồng mờr 16 tơlăk priă. Cồng nha neh go\ loh, uă hìu làng bol tàm ntum Chiềng Bằng kờ` bơcri priă tàm broă lơh pa.

Ồng Tòng Văn Yên, atbồ mpồl cau lơh sa ntum Chiềng Bằng kah wơl ală ngai sơnrờp hòi jà ală hìu tus bal ròng ka mờ gu\, 1 broă lơh ờ hềt tu\ lơi geh làng bol g^t, tài lài do, làng bol kis tàm do mìng mờng mờ broă lơh mìr, lơh kòi “Lài ngan den làng bol ờ hềt mờng chài den kal ke ngan, den tàng geh broă bơto bơsram bơh anih bơto pơlam broă lơh sa dê, tơnơ\ mờ tu\ bơto den kung mờng. Broă  lơh, ròng ka, ai ka sa bè lơi kung g^t sơl”.

Ồng Lò Văn Khặn, kis tàm [òn Co Trăm, ntum Chiềng Bằng geh rơwah là 1 tàm ală hìu lam lài. Lài ngan, ồng bơcri priă 4 nơm gu\ ka trắm mờ ka chép, tơnhào geh 3 tấn 2 tàm 1 nam, priă geh rơlao 185 tơlăk. Tu\ do, ồng neh pờ ơnàng broă ròng ka mờ ròng tai uă bơta ka di pal mờ ù tiah tàm tơnao do dê “Tu\ do, hìu a` geh 12 nơm gu\ ròng ka, ròng ka lăng, ka nheo, ka trắm, ka chép tơl bơta geh 5 rơbô nơm. Phan sa mìng là ai ală ka dềt, kati. 3 jơ àng drim gờ` neh lòt hoài jàl, pah ngai bơh 50 tus 70 k^, lơh phan sa ka in”.

Tơnơ\ mờ 8 nam ròng ka mờ gu\, ồng Khặn yal broă mờng chài ròng ka: “Tu\ pa ròng kal ke ngan, broă mờng chài ờ geh mơya tu\ neh bơh 2 tus 3 nam den neh g^t. Broă mờng chài ròng ka là phan sền gròi kòp ka in, tàm hơ\ uă ngan là ka nheo, mìng geh tìs ờ uă den ka chơ\t. Gu\ ròng di lah hăt ir den gơtìp rơthòt, den tàng ờ gơtùi ròng hăt ir, ka tam kăp is”.

Mờ ală làng bol kis tàm tiah kơh bơnơm mìng mờng mờ broă lơh mìr, tu\ do neh tam gơl mờ broă ròng ka, ròng phan tàm dà jăt broă lơh gơs phan kă bro gơlơh bè 1 kal ke dờng màng mờ ờ di tu\ lơi kung niam bơne\ sùm. Bơta [uơn bơh broă ròng ka mờ gu\ tàm tơnao dà do là, tơnao dà geh phan sa uă. Khà ôxi, độ Ph tàm tơnao do di pal mờ uă phan tàm dà kis mờ dờng. Den tàng, ka ròng tàm gu\ geh dờng mhar. Mơya, ròng ka tàm gu\ tàm tơnao dà hìu măy pờ tơl^k ồs đèng Sơn La mờ tàm dà dờng Đà pal geh broă mờng chài, wă kơrnoăt dà hòr, di lah ờ den [uơn ngan gơtìp aniai. Jơnau bơsram tàm ntum Chiềng Ơn là 1 jơnau kờ` pơn yơu.

Mpồl lơh broă bal ròng phan tàm dà ntum Chiềng Ơn geh crơng gơs tàm nam 2013, mờ 10 nă cau. Mò Điêu Quỳnh Nga, kuang jăt jơng atbồ anih duh broă làng bol ntum Chiềng Ơn pà g^t, să tòm mò mờ kuang bàng lơh broă tàm ntum pal lòt lam sồr, lam sồr sùm hơ\ sồng geh 10 hìu kờ` tus bal ròng ka. Mơya tu\ neh ròng tàm 8 nhai, ka geh mờr 2 k^ tơl nơm, rơcang tăc den mìu càl dờng nam 2013 lơh roh jơh. “Bu\ lah tơnao dà bè ờs ờ `sừc dờng, mơya dà căt tàm tiah dà dờng pràn ngan, tu\ geh `sừc den lơh sèt jơh ală gu\ ròng ka, làng bol gơtìp roh jơh ka, ală cau tàm mpồl lơh broă bal, bal mờ cau atbồ mpồl mìng ntào sền gời mờ gơhòr dà măt”.

Ờ hềt lơh ờ hềt geh broă mờng chài là geh ngan, mơya hơ\ kung là 1 jơnau kờ` bơsram kuơ màng ngan 1 dơ\ kờ` sền wơl broă mờng chài: “Jơnau bơsram tàm do là tu\ lơh gu\ ròng ka ờ hềt kờp tus mờ rềs àr, ờ rơcang sơndră lài, tu\ do den ală cau tàm mpồl kung gam jòi tiah ndơ\p càl, dà niam kờ` tơđùh gu\ ròng ka”.

        Cau cih mờ yal tơng^t Ndong Brawl