VOV4.K’ho - Bơto tàm [òn Cư\ Knông, ntum Ia Hiao, tiah  ua\ ngan kòl yan kal ke bơh kơnhoàl Phú Thiện, càr Gia Lai, 28 nam do,  ùr pơgru Rcom H’Duit neh ơm bal mờ [ồn, mờ tiah do, lơh tam gơl git wa\ bơh làng bol, lơh geh anih hìu bơsram ơdu\ bơh sơnrờp [òn Cư\ Knông bơh tềng ờ geh bơta lơi gơs anih hìu bơsram dờng niam, kloh, pơnrơ ngan tàm tiah do.

7 jiơ àng drim, pơgru mờ kơnòm bơsram anih hìu bơsram ơdu\ bơh sơnrờp Cư\ Knông neh geh tus gal ngan tềng ơdu\ nàng geh bơsram ala\ jơnau đơs crih pa. Ơdu\ bơsram bơh ùr pơgru Rcom H’Duit atbồ geh 30 na\ sau dềt ndờm la cau kòn cau Jarai. Bulah rơp 4 sơnam,  mơya sau lơi kung  chài đơs mờ chài đơs crih ala\ jơnau đơs crih mờ dà Yuan. Tàm ơdu\, bơdĩh mờ kơbàng kơghe\ tơme pa, ala\ oh gam geh ua\ ngan phan nhơl,  geh sra\ top, geh màu vẽ, ù kơnềt kờ` ngui nàng nhơl ala\ bơta nhơl mờ he kờ` gơboh. Lo\ Rmah H’Nơm, cau tàm [òn Cư\ Knông ai git,  tu\ do hìu nha\ lơi tàm [òn kung geh kòn dềt, kung iang nùs pơyua kòn tàm hìu bơsram ơdu\ bơh sơnrờp, iang nùs tài ala\ sau geh sền gàr, boh gơbàn tài ala\ sau slơ ngai slơ gơ lòng sồr. Geh bơta gơboh bè do,  la kơnờm bơh ùr pơgru H’ Duit:

Lài do tàm do ờ git lòt bơsram ơdu\ mơ giáo tài bòl glar kal ke ngan, mìng kờ` lòt  lơh broa\ nàng jòi pria\ lơm mo. Kơnờm geh ùr pơgru H’Duit tus hờ hìu lam sồr, đơs he in  geh  git wa\, kòn he geh lòt bơsram sra\, geh dà lơgar  sền gròi, ai pria\  dong kờl sa ngai. A` go\, oh kòn he geh lòt bơsram mơ giáo den  geh niam ngan, den tàng a` kờ` ngan.

Ùr pơgru Rcom H'Duit

Pơgru H’ Duit yal la, 28 nam lài, ngai sơnrờp tus Cư\ Knông dờp lơh broa\, ờ geh dùl hìu nha\ lơi ai kòn geh lòt bơsram ơdu\ bơh sơnrờp, ùr pơgru neh pal tus tơl hìu nàng geh mblàng mờ geh đơs mờ làng bol. Tu\ geh kơnòm bơsram bơh sơnrờp lòt bơsram, pơgru H’ Duit neh pal jồm rồm hìu bơh làng bol tàm Cư\ Knông, hơ\ sồng ai mpàn lơh kơbàng, ai nha chi lơh ghe\ nggui kơnòm bơsram in. Sùm bè hơ\,  ùr pơgru mờ kơnòm bơsram tơryang ngan bơsram đơs crih, tam ya mờ nhơl ala\ bơhìan nhơl. Hìu bơsram ơdu\ bơh sơnrờp tềng tàm rồm hìu  sùm bềng sap nho\, đơs bơh kơnòm dềt mờ neh gơ gơs chờ hờp nggor tàm [òn. Bơta chờ bơh ơdu\ bơsram hơ\ neh geh ai go\ tai bơta pràn dong ùr pơgru lòt gùng ngài tia\ croh dà, sùm geh ơdu\ bơsram. Ùr pơgru Rcom H’ Duit, yal:“Gùng lòt den kal ke ngan, lòt bơto la pal cèng bal 2 nơm ồi mbơn nàng ta\ dà. He ta\ da, he lòt rhời,  phan bơto, he pal  at 2 đah tê mờ ỳơ jơnhua.  Ta\ dà, la he pal sền geh mpung chi lơi nàng he bơsoh phan. Dà den jrô ngan, dilah la  nhai mìu tih dà, a` gam tus  lòt bơto, tài ơm tàm hìu den kah ngan kơnòm bơsram”.

Bơta nuềr ngan, jơh nùs mờ nùs nhơm kờ` gơboh kơnòm  dềt bơh ùr pơgru H’ Duit neh lơh làng bol  Cư\ Knông ngềr ngan. Pơgap mờ do 3 nam, làng bol neh ai is ù, ta\ pria\,  ngai lơh broa\ nàng lơh hìu bơsram mờ pơng gàr lòs,  blàng sơmang mờ 4 cơldu\ bơsram kơljap ngan. Geh ơdu\ bơsram ơnàng,  niam,  pơgru Duit pơnjat tai geh tus ala\ [òn rềp bak lam  sồr làng bol ai kòn geh lòt bơsram,  ai bơsram ơdu\ bơh sơnrờp tàm ntum Ia Hiao.

Pria\ geh mè bèp kơnòm bơsram ta\ mìng geh 200 rbô dùl nam dùl na\ kơnòm bơsram ờ tơl nàng blơi phan ngui bơto,  pơgru H’Duit lam sồr ala\ cau pơgru tàm anih hìu bơsram geh ta\ pria\ blơi sra\ top,  màu, sra\ vẽ… tê tờm geh lơh ala\ phan ngui bơto, phan nhơl kơnòm in. Bal mờ tu\ tơngai bơto tàm ơdu\,  pơgru H’ Duit gam sùm geh pơrjum mè bèp kơnòm bơsram nàng geh yal bè broa\ bơceh gơm phan sa, nàng tơngguh  sa bơkah tàm dơ\ sào sa pah ngai, tơmù bơta kơnòm dềt gơbàn rgai.

Ùr pơgru Rcom H'Duit bơto tam ya kơnòm bơsram.

Jơh nùs,  ala\ ta\ pơ gồp bơh ùr pơgru cau Jarai, la Rcom H’Duit tềng ba\ ù tiah Cư\ Knông neh geh gah bơto bơtê mờ bơsram càr Gia Lai cih dờp mờ ua\ ngan sra\ jờng, phan jờng mờ khà geh jờng la chiến sĩ thi đua sùm  ua\ nam. Ai làng bol [òn lơgar geh cih dờp ala\ ta\ pơ gồp hơ\ mờ bơta  kờ` gơboh,  pin dờ` tàm nđờ jơt nam do. Geh  đơs bè ùr pơgru Rcom H’Duit, mò Võ Thị Minh Tuyết, kuang jat jơng atbồ Hìu bơsram ơdu\ bơh sơnrờp Hoạ Mi, ntum Ia Hiao, kơnhoàl Phú Thiện, ai git:“ Pơgru Rcom H’Duit rềp mềr ngan, sền gròi ngan tus mờ kơnòm bơsram. Bèg tàm kàl  tơnhàu phan lơh geh, kơnòm bơsram, mè bèp ai khi lòt hờ mìr, den pơgru ơm wơl tơn, tềng anih bơto bơsram. Ùr pơgru neh tus tơl hìu nàng geh lam sồr mè bèp kơnòm  bơsram lời ai kòn  ơm tàm hìu lòt bơsram. Dilah mè bèp ta\ êt pria\, den pơgru neh pal ta\ pria\ tờm nàng lơh  phan  ngui tàm broa\ bơsram pơgru dê. Jơh ala\ cau pơgru bơto  bơsram ơdu\ bơh sơnrờp drờm jơh nùs bè pơgru do…den ngan la gah bơsram ơdu\ bơh sơnrờp geh bơtàu tơngguh”.

Bulah tàm tiah ua\ ngan kal ke, mơya hìu bơsram bơh sơnrờp tàm [òn Cư\ Knông, ntum Ia Hiao neh brồ guh gơs la dùl tàm anih  àng  bơh kai bơsram ơdu\ bơh sơnrờp kơnhoàl Phú Thiện mờ càr Gia Lai. Tàm ala\ hìu bơsram bè hơ\,  ala\ cau pơgru jơh nùs mờ broa\ lòt bơto, kờ` kơnòm dềt mờ jơh nùs mờ broa\ lơh bè ùr pơgru H’ Duit la bơkàu niam ngan gam pah ngai lơh niam tus gah bơto bơtê mờ bơsram tàm ù tiah Tây Nguyên.

                             Cau cih mờ yal tơnggit K’ Brọp