Ồng Saadi H.M Salama, Kwang atbồ anih ala măt Dà lơgar palestine tàm lơgar Việt Nam, Kwang lam bồ Mpồl Kwang bàng Cri bơyai broă mờ lơgar ndai lơgar bơdìh tàm lơgar Việt Nam tŭ tus Lơh chờ Cing mồng tiah Đah jum măt tơngai lik câu Á nam 2025 geh càr Lâm Đồng bơyai lơh tàm Dà Làc lồi nhai 12 nam 2025 pà git: “Tŭ săp dròng cing mpong den he kơno gơlơh bè săp dà tàm croh hòr, săp càl khồm tàm nha chi bơh brê bơnơm dờng dê pơgồp bal mờ săp tàm rài kis kòn bơnus lơh gơs bơta niam bơnĕ ngan, bơta pràn bal mờ bơta ndu gơnrơh. Săp dròng cing mpong ờ mìng là săp bơta niam chài mờ gam là săp đơs bơh rài kah yau, bơh mpồl bơtiàn dê bal mờ bơh nùs nhơm jăk chài dê”.

Pơn jăt mờ ală broă lơh, di Satềp nam pa Ơseh 2026 nam do, càr Lâm Đồng pơn jăt tai bơyai lơh uă broă lơh niam chài. Bơta kwơ màng là nam sơnrờp “rê ơm kis bal dùl hìu”, lơh broă lơi kung geh tơl ală jơi bơtiàn bơh tiah “Rơbô bơkào Dà Làc”, tus “Brê bơnơm dờng Dăk Nông” tus “Dà lềng tơlir Bình Thuận”. Tàm să mpong cing mồng, ală cau chài kòn cau K’ Ho, Mnông, Prum, Mà… càr Lâm Đồng dê chờ hờp bal mờ săp dròng cing-tamya xoang, lơh, yal ală bơta niam chài krơi is bơh jơi bơtiàn dê tus mờ ală bơyô, làng bol bal mờ cau năc lòt nhơl. Cau chài Ka Duýp, tàm sàh Đinh Trang Thượng pà git: “Bol añ là kòn cau K’ Ho, ngai do pơnyờ să ngan geh tus bal Ngai chờ cing mồng bal mờ ală mpồl dròng cing tus bơh ală jơi bơtiàn oh mi. Tus bal ngai chờ bol añ kơ̆p kờñ geh tìp bal, bơsram bal nàng pơgồp bal tàm broă prăp gàr mờ ngui ală bơta kwơ niam chài ờs mờng bơh jơi bơtiàn dê, tàm hơ̆ geh jơnau dròng cing lơh gơnoar kwơ màng. Tus mờ ngai chờ den bơta bol añ kờñ wèt tus ờ mìng là bơta chờ, mờ gam là bơsram tàm broă prăp gàr bơta niam chài krơi is jơi bơtiàn dê đơs bal mờ gàr săp dròng cing đơs is”.

Ờ mìng ơm wơl tàm jơnau git prăp gàr, uă cau chài tàm càr Lâm Đồng neh rơcang ai bơta niam chài jơi bơtiàn tàm broă drơng lòt nhơl, mờ prăp gàr bơta niam chài, mờ lơh geh broă lơh broă sa ai mpồl bơtiàn in. Gơnoar atbồ càr lơh jăt broă pơgồp bal ală broă lơh, rơndăp broă, tàm hơ̆ uă ngan là Broă lơh jơnau kờñ Dà lơgar nàng dong kờl lòt nhơl mpồl bơtiàn bơtàu tơnguh. Bơh broă lơh do, lài ngan càr Lâm Đồng neh lơh gơs ờ uă bơta phan lòt nhơl mpồl bơtiàn cèng geh bơta niam krơi is, pơgồp bal mờ ală broă lơh sa suơn sre, mờ ƀòn lơh broă ờs mờng bal mờ rài kis niam chài bè ờs. Cau chài Y Breng, kis tàm Ƀòn Phai Kon, sơnah ƀòn Đông Gia Nghĩa, càr Lâm Đồng pà git: “Di lah he sơrbì bơhiàn he dê den roh, den tàng he pal lơh geh sùm. Cau lơi gơboh kờñ mờ he den he bơto wơl nàng cau hơ̆ in git, tài tŭ he kra ha là kòp tê jê să den he ờ git lài. Kung pal bơto rơhời nàng ală cau hơ̆ in git nàng geh sùm săp dròng cing do, di lah ờ den tơnơ̆ do gơtìp roh, roh bơta niam chài jơi bơtiàn he dê. Tŭ do den geh ală View, Farm jà lòt dròng cing là he mờng lòt. Priă geh lài ngan den ai priă tờm he dê nàng ơpah oh mi, tus tàm tŭ geh Farm, view tơm priă. Geh tŭ 1 poh, geh tŭ 1 ha là 2 ngai là geh priă, geh tŭ lơh gơs den geh priă mơ tơn”.

Tàm càr Lâm Đồng, ală broă prăp gàr bơta niam chài kung là anih tus niam bơnĕ ngan bơh cau năc dê. Tàm gùng Huỳnh Tấn Phát, sơnah ƀòn Mũi Né, geh Hìu prăp gàr phan kwơ yau Mũi Né geh cau chài jòi phan kwơ yau Nguyễn Ngọc Ẩn lơh. Hìu prăp gàr phan kwơ yau cau dùl nă să lơh is do gam prăp di pơgăp 50 rơbô bơta phan yau geh kwơ ngan. Mìng rơlao 2 nam lơh broă, hìu prăp gàr phan kwơ yau do neh wă rơlao 100 rơbô dơ̆ năc, geh uă ngan là kơnòm bơsram, cau bơsram dờng bal mờ ală cau lơh broă kơlôi sơnơng. Rơlao 40 nam jòi phan kwơ yau, ồng Nguyễn Ngọc Ẩn ờ mìng jòi geh mờ gam “yal” bơta niam chài nàng cau năc in git mờ nùs nhơm gơboh kờñ ngan: “Do là dùl mpồl đờng lŭ niam ngan lơgar Việt Nam mờ tàm dunia dê. Bol añ neh wă uă ngan cau Pơgru jăk tàm lơgar mờ lơgar bơdìh tus tàm do nàng kơlôi sơnơng ală bơta phan kwơ yau gơwèt bơta niam chài cau Prum mờ ală jơi bơtiàn oh mi dê. Añ teh đờng lŭ ai ală oh mi in git là pơgăp mờ do 3 rơbô nam rê hờ lài. Dan yal mờ ală oh mi, mpồl đờng lŭ do jòi geh tàm Di Linh càr Lâm Đồng he dê”.

Jăt ală cau lơh broă atbồ, kơlôi sơnơng bơta niam chài, tơnơ̆ mờ tŭ tơrgùm bal càr, càr Lâm Đồng tŭ do gam geh bơta pràn ờ geh tiah ndai geh ngan, tŭ geh tơrgùm bal jơh ù tiah geh is niam bal mờ uă bơta phan niam chài lời wơl. Do là bơta geh, bơta pràn uă ngan nàng càr bơtàu tơnguh lòt nhơl kơl jăp bơh tàm bơta niam chài-do là ală bơta kwơ ờs mờng gam geh prăp gàr mờ ngui niam. Cau pơgru Hìu bơsram Đại họk Dà Làc mò Nguyễn Thị Hà Giang đơs là: “Càr Lâm Đồng geh ù tiah geh is niam nàng hòi jà cau năc lòt nhơl tus. Bơdìh hơ̆ tai, bơta pràn càr Lâm Đồng dê là bơnah ƀòn ơm kis uă bơta ngan bal mờ phan niam chài lời wơl kung uă bơta sơl. Bol añ đơs là do là dùl bơta pràn kwơ màng ngan nàng bơtàu tơnguh gah lòt nhơl niam chài in. Do là bơta pràn mờ ờ di tiah lơi kung geh. Mờ dùl bă ù tiah geh uă bơta niam bè ù tiah geh is bal mờ phan lời wơl niam chài den sơlơ geh tai bơta pràn, uă bơta bal mờ broă lơh ndrơng ala lòt nhơl nàng hòi jà cau năc tus tàm do sền”.

Bal mờ broă lơh ngan bơsong rài kis broă lơh broă sa bơh tàm broă prăp gàr bơta niam chài ờs mờng, nam 2025 gah lòt nhơl càr Lâm Đồng wă geh rơlao 20 tơlăk 700 rơbô nă cau năc, mờ kờp jơh priă geh di pơgăp 56 rơbô 800 tơmàn đong, gơguh jơh bè bơta geh bal mờ bơta niam. Pin dờn mŭt tàm nam pa 2026, càr Lâm Đồng lơh ngan wă geh 25 tơlăk 800 rơbô nă cau năc. Tŭ săp dròng cing gam mpong, tŭ ală jơnau yal bè bơta niam chài gam geh sùm, den càr Lâm Đồng ờ mìng là anih tus, mờ gam là anih nàng cau năc in jòi, iăt mờ prăp gàr ală bơta kwơ gam bè ờs bơh brê bơnơm dờng dê. Bơh tàm bơta niam chài tus mờ broă lơh, bơh tàm broă prăp gàr tus mờ broă bơtàu tơnguh, bơta krơi is niam chài gam gơs bơta pràn kwơ màng dong kờl lòt nhơl càr Lâm Đồng bơtàu tơnguh kơl jăp.