Dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà bơh kòn cau Pa Cô dê
Thứ bảy, 06:00, 14/02/2026 Cau mblàng K’ Hạnh/ VOV Tiah tàm gùl lơgar Cau mblàng K’ Hạnh/ VOV Tiah tàm gùl lơgar
VOV.K’Ho- Ală ngai lồi nam Bơs, jơh gùt ală ƀòn lơgar tiah kơh bơnơm tàm sèng bơnơm Trường Sơn làng bol kòn cau Pa Cô den hô hơng wơl bơyai lơh Dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà- dùl bơhiàn dơ̆ lơh Yàng pin dờn jat Yàng bơh yau jŏ rài, cèng bềng bơhiàn niam chài is ờs mờng bơh yau. Lòt gan gĭt nđờ rơhiang nam lơh geh mờ prap lời wơl, dơ̆ lơh Yàng ờ mìng yal rài kis đah hwềng li la bơh kòn cau Pa Cô dê lơm mờ gam pơgồp bơnah tam klăc mpồl bơtiàn, sền gàr ală bơta kwơ niam chài krơi is đah brê bơnơm dờng ơning ơnàng Trường Sơn dê.

Tàm dơ̆ lồi nam, lòt guh wơl tàm ală sàh tiah kơh bơnơm A Lưới, Huế, năc lòt  nhơl geh tŭ tơngai niam sền gĭt uă dơ̆ lơh chờ ờs mờng bơh yau bơh làng bol jơi bơtiàn dồ ết nă cau dê, tàm hơ̆ Dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà kòn cau Pa Cô là bơhiàn lơh Yàng pơn rơ ngan. Ồng Lê Văn Cát, ơm tàm sàh A Lưới 1 pà gĭt, bơh lài do tus tŭ do, làng bol kòn cau Pa Cô kis kơnờm tàm brê bơnơm mờ dà. Dà ai kòi in hòn, ai mìr in tơlir niam, ai cau in pràn kơl dang, ƀòn lơgar ring lơngai ram mhŭ. Den tàng bè hơ̆, Dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà ờ mìng là bơhiàn lơh Yàng duh khoai lơm mờ gam là dơ̆ nàng làng bol in tơngŏ nùs nhơm gĭt ưn ngài gơwèt mờ ù tiah, trồ tiah lơm, Yàng mờ dà neh ròng kis mpồl bơtiàn bơh rài do tus rài ndai. Ồng Lê Văn Cát, pà gĭt:“Tŭ do làng bol kung lơh di bơhiàn bơh yau mờ tơngume lơh Yàng duh khoai Yàng Bơnơm mờ Yàng Dà, duh khoai Yàng Bơnơm lài, Yàng Dà tơnơ̆. Yàng Bơnơm là jơnhoa rlau mờ dờng rlau, Yàng Dà là duh khoai tơnơ̆. Lài do lơh kung bè hơ̆ sơl, ƀòn lơgar lơh is mờ lơh di mờ bơhiàn bơh yau mờ lơh niam ngan”.

Dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà bơh kòn cau Pa Cô dê geh bơh rài yŭt rài yau mờ geh prap gàr sùm bơh uă rơnàng. Lài do, bơhiàn lơh Yàng sùm geh bơyai lơh tàm hìu bơnhă halà jơi nòi, geh tŭ hơ̆ sồng geh bơyai lơh dờng tàm ƀòn lơgar, tàm sàh. Dơ̆ lơh Yàng geh bơyai lơh geh 2 bơnah: duh khoai Yàng Ƀòn tàm Hìu Niam chài mpồl bơtiàn mờ duh khoai Yàng Dà tàm kềng gah dà dờng. Phan ơn pơdơng uă ngan là ală phan rềp mềr tam klăc mờ rài kis pah ngai bơh làng bol dê, bè: be, iar, ka dà croh, phe mbar jù, tơngời, bùm, bùm blàng... Jơh ală ndrờm bơh làng bol dê tam is mờ kŭp mòc is, tơngŏ bơta rềp mềr bơnĕ bơnài bal đah cau mờ brê bơnơm geh is dê.

Cau chài Hồ Văn Thôi, kòn cau Pa Cô pà gĭt, dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà neh geh bơh rài ồng pàng, cèng gơtha ưn ngài Yàng neh ai pràn kơl dang să jan, kàl tam phan geh tơnhào mờ rài kis lơngăp lơngai ai mpồl bơtiàn in:“Lài mờ tŭ lơh ală dơ̆ lơh Yàng duh khoai là bơnah tàm jàu broă lơh ai oh kòn kòn sau in lòt jòi ka, đe mờ ală bơta biăp nàng rcang lài. Ală bơta mờ he ngui tàm rài kis pah ngai. Ală bơta hơ̆ he neh dan jơh nàng he in duh khoai. He ưn ngài. Lài mờ tŭ kờñ lơh den pal rcang tơl làm ală phan bơna nàng he lơh. Pơn yơu bơta lơi ờ hềt geh den he kơ̆p kờñ hòi dan nàng he in geh tơnơ̆ do”.

Gơwèt mờ kòn cau Pa Cô, dà ờ mìng là phan kwơ kwơ màng lơm mờ gam là bơta kis là hwềng soàn bơh brê bơnơm, là tiah ơm kis bơh ală Yàng dê. Lài mờ tŭ duh khoai Yàng Dà, làng bol pal lơh bơhiàn lơh Yàng duh khoai Yàng Ƀòn- Yàng dờng ngan rlau jơh atbồ ù tiah, trồ tiah, dà dờng dà croh. Do là bơhiàn sơn rờp kwơ màng, tơngŏ bơta rơndăp tăp sèng trồ tiah mờ bơta pin dờn “hơđang ki ngàm hơđơm duh rơngòt” tàm rài kis đah huềng bơh làng bol dê. Tơnơ̆ hơ̆, ală phan ơn pơdơng bè: be, sur, ka, iar, đe, biăp brê... dơ̆ dùl dơ̆ geh ơn pơdơng duh khoai nàng ưn ngài Yàng Dà, dà neh ròng siam làng bol mờ ƀòn lơgar bơh gĭt nđờ rài.

Dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà là dơ̆ nàng tơl nă cau in tơngŏ bal nùs nhơm gĭt ưn ngài gơwèt mờ ù tiah trồ tiah, Yàng, mơkung pơyoa bơta kơ̆p kờñ bè mìu càl niam, kàl tam phan hòn gơs niam, ƀòn lơgar lơngăp lơngai, làng bol hờm ram. Cau chài Hồ Thị Tư, pà gĭt: kòn cau Pa Cô geh bơta pin dờn, dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà cèng gơtha kwơ màng jrô ơnàng bè bơta bơnĕ bơnài bal mờ tam klăc bal: “Dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà tơrgùm tơl làm jơh ală Yàng krơi is bè Yàng Ƀòn, Yàng Bơnơm, Yàng Dà kis bơnĕ bơnài bal. Mờ kơ̆p kờñ nàng ai ală Yàng in geh tam klăc bal, bè kòn bơnus he dê sơl. Kis bal mờ gơ̆p, atbồ bal tàm dùl ù tiah den pal geh bơta tam klăc bal, kờñ gơboh bal, tam pà bal tàm dùl dơ̆ lơh chờ bơh oh kòn, kòn sau, ƀòn lơgar, cau tàm ƀòn dê bơyai lơh”.

Dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà ờ mìng nàng kờñ prap gàr, sền gàr mờ ngui niam ală bơta kwơ niam chài ờs mờng bơh yau niam bơnĕ bơh làng bol kòn cau Pa Cô dê lơm mờ gam pơgồp bơnah lơh jat ală gùng dà broă lơh bơh Đảng, broă lơh bơh Dà lơgar dê bè bơt bơtàu mờ bơtàu tơnguh niam chài cau Việt Nam dê. Ồng Nguyễn Thiên Bình, Phó Kwang lam bồ Sờh Niam chài mờ Tàp pràn să jan ƀòn dờng Huế pà gĭt, broă tam klăc bal prap gàr niam chài mờ bơtàu tơnguh lòt nhơl mpồl bơtiàn gam hời rơ hời bơtàu tơnguh rài kis phan bơna mờ nùs nhơm làng bol tiah kơh bơnơm dê:“Broă prap gàr, ngui niam bơta kwơ niam chài phan lời wơl tiah làng bol ală jơi bơtiàn dồ ết nă cau lơh gơs tàm ală broă lơh bơhiàn niam chài is Huế dê. Bol añ pơn jat tai lam lơh ală bơta kwơ phan lời wơl niam chài ờs mờng bơh yau nàng drơng broă bơtàu tơnguh lòt nhơl, sơlơ tơnguh tai rài kis niam chài nùs nhơm mờ phan bơna bơh làng bol kòn cau dê ngai sơlơ bơtàu tơnguh”.

Dơ̆ lơh Yàng duh khoai Yàng Dà bơh kòn cau Pa Cô dê ờ mìng là dùl bơhiàn gah pin dờn jat Yàng bơh yau jŏ rài lơm mờ gam là pơrya niam ngan ai bơta gĭt gơ̆p bơnĕ bơnài bal đah cau mờ ù tiah brê bơnơm. Broă prap gàr mờ ngui niam dơ̆ lơh chờ pơgồp bal mờ bơtàu tơnguh lòt nhơl kơnhăp kơ̆ pơgồp bơnah sền gàr bơhiàn niam chài is kòn cau Pa Cô dê, mơkung lơh geh bơta gơn kơnờm bơtàu tơnguh lơh sa- mpồl bơtiàn tiah kơh bơnơm tàm tơngai tŭ do dê.

Cau mblàng K’ Hạnh/ VOV Tiah tàm gùl lơgar

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC