VOV4.K’ho – Gơtùi đơs Broă lơh bơ\t bơtàu [òn lơgar pa là dùl broă lơh “Jơnau kơ\p kờ` bơh Đảng dê mờ di nùs làng bol dê”. Bơh tu\ mu\t lơh tơn, uă làng bol tu\ lơi kung rcang pà ù, tă pơ gồp ngai lơh broă bal mờ jơnau kơlôi sơnơng bal là “Lơh ai he in”. Y Nhứi, 45 sơnam, ơm tàm [òn Piơng, ntum A Dơk, kơnhoàl Đak Đoa, càr Gia Lai là dùl nă cau pơnrơ bè hơ\. Ồng neh pà mờr 2 sàu ù mờ geh Kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hơđang rlau jơh dà lơgar pà sră jờng rơ tài bơh neh geh cồng nha jak ngan tàm broă lơh bơ\t bơtàu [òn lơgar pa. Cau ai tơngi\t jơnau đơs Việt Nam dê tàm Tây Nguyên neh geh dơ\ tìp mat mờ boh bơr mờ ồng do.
Ơi, niam să Y Nhứi, ưn ngài ồng neh lời tu\ jiơ nàng boh bơr. Ơ ồng Y Nhứi, bơta lơi neh lơh ồng ai is mờr 2 sàu ù tàm broă lơh bơ\t bơtàu [òn lơgar pa do in?
Y Nhứi: A` sền go\ làng bol tàm [òn kờ` den a` pà. A` ờ go\ kơlôi sơnơng bơta lơi ờ. Rlau mờ hơ\ tai là gùng geh lơh di tàm sươn chi hìu a` den tàng a` pal geh kơnòl tă pơgồp bal bơta pràn nàng lơh gơs gùng. Lơh gùng kung là nàng he in lòt rê gơ in niam rlau…
Ồng Y Nhứi cau pơnrơ jak tàm broă lơh bơ\t bơtàu [òn lơgar pa
Tàm tơngai do, ồng gơlơh niam nùs sơl mờ broă lơh [òn lơgar pa tàm [òn he dê lah ờ?
Y Nhứi: Ơi niam ngan. Ờ mìng să tờm a` lơm gời mờ jơh bal làng bol tàm [òn cau lơi kung ndrờm chờ hờp lơm. A` kung gam kah sùm tu\ gơnoar atbồ kơnhoàl, ntum hòi jà lam sồr, den jơh tơl nă làng bol ndrờm kờ` lơm mờ lơh jat. Ngan là ngai sơnđờm pa lơh gùng lài do, jơh ală cau ndrờm tus bal lơh broă duh hồl ngan, ờ go\ cau lơi đơs do, đơs dă dùl e\t lơi ờ. Dà lơgar lơh jơh làng bol tàm [òn dùl nùs bal lơh bal.
Broă pà ù bơh he dê do, ồng sền go\ geh bơta lơi hoàc hươr ai hìu bơnhă in ờ?
Y Nhứi: Kung geh sơl. Mơya, lơh geh gùng lòt [òn lơgar pa do hơ\ sồng là kuơmàng, gơ cèng wơl bơta kuơ ai làng bol [òn lơgar in. Mờ gùng lòt tus sươn mìr kung bè hơ\ sơl, lài do lòt rê kal ke ngan, tu\ do, rơndeh gơtùi lòt, pơndiang kòi, kơphê…niam ngan, làng bol chờ hờp ngan.
Lài mờ tu\ pà ù, ồng gơtìp gơnoar atbồ rồn bơklơn sơl?
Y Nhứi: Ờ, ờ go\ gơtìp rồn bơklơn, ờ go\ geh cau lơi rồn bơklơn sồr a` pà ờ. Sền go\ gùng geh lơh di tàm bă ù bơh a` dê den a` pà. Gùng kloh niam ờ [ơ\ [ơl, dờng ơnàng lòt gan sươn hìu a`, chờ hờp uă ngan nđan lah gơtìp rồn bơklơn taih?
Mơya, geh jơnau đơs “ dùl bă ù, dùl gơnru biàng”. Broă pà ù kuơmàng bè hơ\, ồng geh kờ` bơta lơi sơl lah ờ?
Y Nhứi: Ờ, ờ go\ dan bơta lơi ờ, a` ờ go\ kơlôi tus broă dan geh bơta kuơ lơi, priă jền lơi ờ, a` pà is a` dê. Jat a`, den ờ mìng dùl nă a` lơm ờ mờ geh bal ală làng bol ndai dilah gùng geh lơh di tàm ù tiah khi dê ngan ngồn là khi kung geh pà bè a` do sơl, tài bơh cau lơi cau hơ\ kung ndrờm kơ\p kờ` geh tă pơgồp bơta pràn ai broă lơh, ai [òn lơgar in. Rlau mờ hơ\ tai, gùng geh lơh gơs den hìu bơnhă mờ làng bol [òn lơgar geh gùng lòt, bè hơ\, den ờ go\ geh bơta lơi là hoàc hươr ờ, geh kuơ gơ dê!
Gùng [òn lơgar pe neh geh lơh gơs tàm bă ù ồng Y Nhứi ai pà is
Tu\ do, tàm bă ù neh pà, gùng lòt “[òn lơgar pa” geh lơh kloh niam, tu\ do ồng gơlơh bè lơi tu\ kơlôi tus broă lơh bơh ồng dê lài do?
Y Nhứi: A` chờ hờp ngan mờ broă lơh do. Kuơmàng là tu\ gùng cèng wơl bơta chờ hờp mờ bơta tam gơl pa ai jơh làng bol tàm [òn in. Tu\ do, broă lòt rê, lơh sa, pơndiang phan bơna lơh geh bơh sươn sre lòt kă bro niam ngan.
Ơi, geh gi\t là bơh bơta tă pơgồp bơh ồng dê neh geh gơnoar atbồ tiah do cih dờp, Kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hơđang rlau jơh dà lơgar pà sră jờng rơ, do là dùl bơta chờ hờp dờng ngan. Ồng gơlơh bè lơi tu\ dờp geh sră jờng rơ bơh Kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hơđang rlau jơh dà lơgar dê, ơ ồng?
Y Nhứi: Đơs ngan là a` chờ hờp ngan! Ưn ngài Kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hơđang rlau jơh dà lơgar neh pà sră jờng rơ, do là phan pà dờng màng mờ geh kuơ ngan, gơ neh pơn jờng a` uă ngan. Mơya đơs ngan là bơh sơnrờp tơn tu\ a` ai pà ù den a` ờ go\ kơ\p kờ` halà kơlôi tus broă là geh Kuang gơs gơnăp gơnoar atbồ hơđang rlau jơh dà lơgar halà Mpồl duh broă Mpồl cau lơh broă sa pà sră jờng rơ lơi ờ. Ù a` pà do kung ờ go\ bơta lơi là uă ir ờ. Bơta tờm là cèng wơl bơta kuơ bal gơ dê.
Nàng lơh geh [òn lơgar pa, ờ mìng kơ\p kơnờm tàm bơta sền gròi, dong kờl mờ bơta bơcri priă bơh Đảng, Dà lơgar dê lơm gời ờ mờ kờ` pal geh bal bơta tă pơgồp ngai lơh broă mờ phan bơna bơh làng bol dê tai. Ngan bơh ală cau pơnrơ jak tu\ lơi kung ờ kơlôi tus bơta kuơ să tờm mờ hìu bơnhă in mờ mìng kơlôi tus bơta kuơ bal bơh làng bol [òn lơgar dê bè ồng Y Nhứi neh lơh geh bơta tam gơl uă ngan tàm [òn lơgar he dê tơn. Dan ưn ngài ồng Y Nhứi neh boh bơr mờ bol a`, kơ\p kờ` ồng pơn jat tai lơh geh uă cồng nha tàm rài kis.
Cau cih mờ yal tơngi\t- Lơ Mu K’ Yến
Viết bình luận