VOV4.M’nông: Đah nău u\ch ro\ng ơm n’glăp neh bri ta nkuâl Kon Plông lăp tâm săk dăp rgum Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri gưl neh dak, ta nkual [on têh Kon Tum, Sở Nông nghiệp n’hanh Phát triển Nông thôn n’gor Kon Tum kan nsum đah mpôl kan Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri lam ntu\r neh (FFI), Ntu\k rgum Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri Dak Việt Nam Ư|r (Green Viet) ho\ [ư Tâm nchră “Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri nkre đah nde joi geh nău rêh wa\ng sa jo\ jong” gay ntru\t ntrôl ăp nău kan mât ndray ta bri Kon Plông du trong geh nău tam, tâm ban đah nău geh mât ndray n’hanh nde geh wa\ng sa ta ntu\k.  

Lah du nkuâl mpeh bah lơh luh nar n’gor Kon Tum, Kon Plông a[aơ geh rlău 84.000ha bri đah rnoh nku\m n’hâm tât rlău 82%. Ăp gu\ m^n âk năm rlău aơ bah Mpôl mât bôk kan Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri lam ntu\r neh n’hanh ăp băl tâm boh năl lah nău âk mpưm, ndơ gu\ rêh tâm bri Kon Plông. Lơn lah nău saơ ăp ntil s^m och du\t mpêt khlay dôl geh ma nău hêng ndal dơi an lor mât njrăng du\t lhăt ta Việt Nam n’hanh lam ntu\r neh, kơt: du mpôl Chà vá jâng guh đah nklăp 500 mblâm; Kuănh bom êr Trung bộ đah nklăp 100 mblâm ndrel âk ndơ gu\ rêh mpêt khlay êng [a [a\, dôl geh ma nău hêng ndal, kơt: Mpik rvanh, dôk gle jê|, kău seh, phing ka; ăp ntil s^m nt^t êng ta bri Việt Nam n’hanh nkual, kơt Khướu Kon Ka Kinh, Khướu Ngọc Linh. Wa Josh Kempinski, Kruanh mpôl ntơh măt Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri dak bah dih, lah rjăp nău khlay ân n’glăp bri Kon Plông lăp tâm săk dăp rgum Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri gưl neh dak:

“Bri Kon Plông lah ngoăy tâm ăp nkual bri he mbra dơi uănh lah du\t khlay yơn gu\ bah dih săk bri do\ng êng an Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri bahViệt Nam. Bri ta Kon Plông geh du nău khlay mha êng n’hanh nău khlay bah păng mô dơn đah nkual ma hôm geh nău khlay têh lam ntu\r neh đo\ng. Nkual bri Kon Plông he mbra dơi lah khlay mha êng đah drăp ndơ ơm yău bri dak ntlơi an tay bah kơi bah Việt Nam n’hanh păng di lah du nkual ơm yău drăp ndơ ntlơi an tay bah kơi. Bri Kon Plông păng du\t mha êng đo\ng lah yor păng geh nău khlay buăt nthoi le\ ma du dor yôk jong Trường Sơn ntơm bah dâng tât mpeh bah lơ dor yôk Trường Sơn”.   

            Râng tâm nchră geh 90 nu^h ntơh măt lah ăp nu^h mât bôk kan, nu^h khoa học n’hanh nu^h [on lan Kon Plông. Ta rnôk tâm nchră, ăp nu^h ntơh măt rgum tâm du đêt nkô| khlay r[o\ng tât nău ơm n’glăp bri ta nkuâl Kon Plông, n’gor Kon Tum lăp tâm săk dăp rgum Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri gưl neh dak, kơt: Ntro\ng năl n’har mât ndray đah nklăp 42.000ha; ăp njoat rgâl n’hanh tơm ndơ gay t^ng [ư nkual mât ndray; ăp jêr jo\t ko\ kol rnôk njêng nkual mât ndray n’hanh ăp trong nkra t^ng [ư; trong r[o\ng mât ndray bri, âk mpưm ndơ gu\ rêh tâm bri bah năp n’hanh bah kơi lôch rnôk njêng nkre đah hun hao joi geh nău rêh wa\ng sa jo\ jong ta nkual. Wa Hoàng Văn Lâm, mât uănh bôk nău kan bah Nhih pah kan Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri dak bah dih an lah, ân êng uănh khlay tât 3 rnoh tât kan gay tâm ban geh đah Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri n’hanh hun hao wa\ng sa rêh jêng kon nu^h ta ntu\k:    

            “Ân đăp mpăn mât ndray dơi rnoh khlay âk ntil mpô mpa gu\ rêh tâm bri, ăp ntu\k rgum du\t âk. Nkre mhâm [ư an geh nău tâm ban đah Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri  n’hanh hun hao wa\ng sa ta ntu\k. Mhâm [ư ân đăp mpăn nău mât ndray buăt nthoi soih aih ue\h măt uănh bri dak ju\r mpeh bah dâng, hao mpeh bah lơ”.

             Ndrel đah nău joi ăp trong nkra đăp mpăn Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri Kon Plông, r[o\ng tât nău dơi njêng nkual mât ndray, ăp nu^h tât râng tâm nchră ncho\ng luh so\ng dăng geh ma nău roh hêng đah nău âk mpưm ntil ndơ gu\ rêh, mha êng bah bri Kon Plông a[aơ đo\ng, nê lah: bri dak ntu\k gu\ rêh ăp ntil s^m och nar lơn ma geh jêng tâm pă rlô jê|; hu\ch hêng mô săk geh âk bri tă bah ntu\ng lơh joi si mô geh nău way; lơh bri [ư mir n’hanh ăp nău kan rdâk njêng êng [a [a\ hôm geh [ư  tay đo\ng. Bah meng nê lah nău nchron pănh n’hanh tăch rvăt mpô mpa bri. Ta rnôk tâm nchră, Mpôl Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri dak bah dih ton ta năp măt mbra ntop kơl n’gâng kan ta ntu\k n’hanh n’gâng kan dơi kan n’gor Kon Tum tâm nău n’hao dăng hăn groi nđôi, droh jăng dăk tâm bri; ntop kơl ăp gu\ m^n, hăn uănh, ntro\ng năl n’har gay [ư lôch jêh ăp to\ng nkual mât ndray; nkoch trêng n’hao nău g^t êng mât njrăng tâm [on lan; joi ôp kuăl ăp nu^h kơl an Mât ndray âk ntil ndơ gu\ rêh tâm bri Kon Plông lah êng n’hanh bri ta n’gor Kon Tum lah nsum./.

Khoa Điềm - Phóng viên - CQTT Tây Nguyên- Nu^h rblang: Điểu Thân