VOV4.M’nông: Jêh âk khay nsrŭng yor nau khuch bah rse, rnôk aơ, pâl n’aih nsum mpôl tâm Dak Lak dôl ma plŏ ƀư tay. Nau kan ƀư pâl n’aih, kônh wa tâm ăp ƀon bah Dak Lak hŏ geh âk nau rgâl, ƀư mhe nơm gay ma njêng nau ueh, leo tât ân ăp nŭih năch nau pâl m’ak.
Hŏ bah jŏ jêh nŭih ƀon lan tâm ƀon Tơng Jú, xã Ea Kao, nkual ƀon têh Buôn Ma Thuột mơ geh tăng nth chĭng, geh râng tâm ăp nau kan ơm bah rnoi mpôl kơt lah nau lih n’hâm soan, nau tâm njêng oh, nur. Mhe geh ndâk du nau ƀư lih n’hâm soan bah rnoi Rđe geh ƀư tam Homestay Hnoh Ea Kao, ƀon Tơng Jú ndrel pâl n’aih nau ơm tâm di đê̆ ntŭk pâl n’aih tâm Dak Lak, nô Lê Ngọc Tân, năch pâl n’aih tă bah Hà Nội, nkoch:
‘Rơh bôk năp geh rnâng nau ôp brah ƀư lih n’hâm soan nê ueh ngăn. Ndrel kŏ geh hăn uănh pâl tâm âk yôk cà phê, leng Dray Sáp, nglau Lăk...ndrel kŏ dôl ma ma mbơh ma rnăk vâl ta Hà Nội lah jêh aơ tă tâm rnôk geh rlu jŏ oi ri mra plŏ tay Buôn Ma Thuột gay ma râng uănh ntŭk ntu ueh bah kônh wa Tây Nguyên, khân păng dŭt tâm dăch dơh ndrel rŏng năch”.

Jêh âk khay rlu nsrŭng, rơh êp aơ, rnôk ma srê ji Covid-19 hŏ geh nkân uănh, ăp rmôt năch pâl n’aih tât ƀon Tơng Jú nar lơn ma âk. Đah nau dăng mpeh nau ueh ơm, mât dơi ăp nau kan ơm kơt lah tanh njuh, n’gon ndrănh, tur chĭng...ndrel trong vẽ rup ueh nkoch tât nau rêh, nau ơm yau bah ăp rnoi Rđe, Bunong ndrel ăp ntŭk ueh bah n’gor, ƀon dôl jêng nau rgum âk năch dăch ngai tât nklih rup, hăn pâl ueh. Wa H Yam Bkrông, Kruanh ƀon Tơng Jú mbơh, rnôk aơ tâm ƀon hŏ njêng mrôt ƀư pâl n’aih đah moh lah Nkuăl pâl n’aih nsum vẽ rup Tơng Jú. Rmôt aơ geh 9 nŭih, lah ăp rnăk rnoi Rđe tâm ƀon, ndrel rgop ndrel ƀư rhŏ ân năch lah geh năch tât ƀon nơm:
‘Kŏ geh âk ngăn bu năch tă bah ăp n’gor kơt lah Hà Nội, Sài Gòn, Huế ndrel n’gor êp nê, khân păng hăn tât ta aơ gay ma sa ăp ntil ndơ sa bah kônh wa nơm gam, uănh tur chĭng, uănh pâl mpeh ăp nau ơm bah bah rnoi mpôl tâm ntŭk. Ri rnôk aơ geh 9 rnăk hên kŏ mbơh pă ân tâm ban mpeh ăp nau kan, kơt lah ngih tăm byăp, ngih rong sur, ngih rong djăr ndrel n’gon ndrănh yăng. Gâp ŭch jêh aơ, rnôk ma nkuăl pal n’aih geh hun hao lơn tay ri geh âk lơn kônh wa hên râng kan nsum”.

Hôm tâm ƀon Akŏ Dhông, ntŭk geh uănh lah ntŭk ueh ngăn tâm ntŭk pâl n’aih bah nkuăl ƀon têh Buôn ma Thuột, nau kan pâl n’sih hŏ geh n’gor Dak Lak săch rgum ƀư ntơm năm 2019. Dŭt khay 3 năm aơ, UBND n’gor Dak Lak kŏ geh nau ntrŭnh mbơh tâm ban mpeh nau kơl an hun hao pâk n’aih tâm ƀon ndrel êng 5 rnăk tâm ƀon. Ăp nkô̆ nau râng kơl an geh ntuh kơl ndâk ngih vâl gung trong, ndơ pâl n’aih, ntrong kan rgum ndŏk, tăm tơm si, ntĭm nti nau kan, ntĭm mbơh nau blau gay ma ƀư nau kan pâl n’aih.
Rnôk aơ, rnôk nau kan pâl n’aih geh pơk tay, trong hăn nau ueh bah ƀon lan hŏ geh ăp nau rgâl ueh ngăn. Ăp rnăk tâm ƀon uănh kơl an pơk hvi ntŭk kan, ndâk tay ăp ngih jong ơm, rgâl nau kan pala n’aih, tâm rgop nsum đah nau kan pala n’aih ngêt sa, gâm ndơ sa, uănh pâl ăp nau ơm gay ma njêng nau rgum leo năch. Tĭng yuh H Tít Aliô, nŭih ƀon lan tâm ƀon Akŏ Dhông, ntŭk pâl n’aih mhe tâm ƀon rnôk aơ lah ăp rnăk êng êng tâm ƀon ndrel rgop njêng nau tâm n’aih ueh nsum:

‘Râng tâm nau kan pâl n’aih, ăp rnăk mra geh du nau ueh êng êng yơn lah hôm ân geh du nau nsum, nê lah nau tâm rnglăp ndrel mât nau vay ơm ndrel ŭch nau ơm ueh nê hun hao ân ƀon lan, ân săk nơm lor, jêh ri lah ân ăp rnoi mpôl oh nô êng êng geh dŏng ndrel geh gĭt nau ueh păng hun hao lơn nar lơn ueh”.
Ndrel ma nê, mhe aơ, Ntŭk kan Văn hoá Thể thao ndrel pâl n’aih nkuăl ƀon têh Buôn Ma Thuột hŏ ƀư pơk jrâu nti tur chĭng ndrel hyơt ân druh ndăm rnoi Rđe tâm ƀon Akŏ Dhông. Jrâu aơ ndơn geh nau kơl an, ŭch rŏng bah âk nŭih ƀon lan. Bu ranh Y Nuel Niê (vay kuăl lah Ama Jenny) mbơh, rơh bôk năp pơk jrâu nti tur chĭng ueh geh ƀư tâm ƀon, pơk luh nau ueh ân nau nkoch mbơh ndrel nthoi tay âk nau khlay ơm, mra rgop tâm nau hun hao pâl n’aih nsum mpôl ndrel njêng ăp nau ueh ơm ân ƀon lan:

‘Dăch tât ŭch mra geh nau dơi blau mpeh rmôt tur chĭng bu ur, ê lor lah kơl an ân ntŭk gay ma ntĭm nti. Tal bar lah kơl an gay ma pă chĭng ân tur. Tal pe lah mra kơl an mpeh dak ngêt, geh n’ăp ma ndơ sa. Aơ lah jrâu bôk năp bah ƀon Akŏ Dhông, rnôk aơ lah ăp bu ur druh ndrel ăp mê̆ kơl an. Ri nê mra lah ăp ntrong gay ma ăp ƀon lan kơt tĭng ndrel hun hao nsum mpôl”.
Mô êng tâm nkuăl ƀon têh Buôn Ma Thuột, ma tâm ăp nkuăl êng bah n’gor Dak Lak kơt Lăk, Buôn Đôn kŏ dôl ntrŭt dăng nau kan hun hao pâl n’aih nsum, pâl n’aih sinh thái, ƀư kan tuch tăm. Đah nau gơih joi, gơih kơt, ƀư mhe ăp nau kan pal n’aih bah n’gor, ăp ntŭk ƀư pâl n’aih tâm Dak Lak dôl ma janh lơn tâm nau hun hao nau kan pâl n’aih nsum mpôl gay ma rgum năch, rgop nau tâm nau ndâk njêng ndrel hun hao bah pâl n’aih tâm nkuăl./.
Nŭih rblang: H’Thi
Viết bình luận