VOV4.M’nông: Nkah tât ndơ sa bah rnoi Rđe lah nkah tât ăp ntil ndơ sa geh pĕ, lih tâm bri, đah ăp ntil ndơ sa kah, mô dơi chuêl. Tâm nê mô dơi mô nkah tât ndơ sa nkah, ƀô ngưi tă bah play plŭng.
Rnoi Rđe moh lah pkay plŭng, lah ntil play tma bri, rnôk aơ geh kônh wa ƀon lan bu tăm tâm mir mô lah tăm nkre êp ngih nơm. Êng lah du ntil play ƀư dak si, rnoi Rđe hôm nkra ndơ sa tă bah kao, nkur nse ndrel ngăn lah tă bah play păng.
Play plŭng jong ndrel kue, têh nklăp 7-8 cm, jong ntơm 40-80 cm, ntil play aơ păng vay geh ntơm bah khay 7 tât khay 9 dương lịch. Rnôk săch play gay ma nkra ndơ sa ri bu săch play mô ir kranh, kŏ mô ir nse, ân păng geh play ndrih. Play plŭng dơi gâm cheo, vâr ma ka, juh ma blên mô lah ma ka kro, mô lah pot nsum ma ăp ntil klôih. Yuh H’Thi Niê, ta Buôn Alê B, Phường Ea Tam, nkual ƀon têh Buôn Ma Thuột, n’gor Dak Lak mbơh, geh âk nau ƀư gay ma gâm sa, yơn yuh ŭch ngăn lah play plŭng lŭk:

‘Ndơ sa bah rnoi Rđe nsing tâm ntil ndơ sa ndrel nsing tâm ăp ntil nau nơm gâm êng êng. Play plŭng lŭk ri kah ngăn. Rnôk nơm ƀư ri nơm ân geh gŭch play tâm rnga ŭnh, ân păng sĭn n’huk lơi ntô bah dih, sŏk payh kôih lơi ntô ŭnh sa, rao ma dak ân kloh, jêh ri siăt tĭng gôl sa tâm di, jêh ri juh ngăn boh mrăch, jăm rđe, gir ndrel geh nsum ma boh, bột ngọt, jêh ri he pot nsum. Hôm lah nơm ŭch sa juh ri juh ma ka kro, hôm vâr ri vâr ma ka ôm mô lah ka hấp”.
Rnôk sa play plŭng ri păng tăng, hăng tâm ban đah ăp nŭih ŭch sa. Ngăn lah juh ma blên, ân tay play chanh ndrel ma boh mrăch ri sa ma piăng duh ri lơn ma kah. Ntă nŭih tă sa ri nkah mro ndrel ŭch sa tay đŏng. Bol ma rnôk mhe sa ri saơ păng tănh, yơn lah jêh nê ri njŭng. Yuh H’Rút Niê, ta ƀuôn Ky, Phường Thành Nhất, nkual ƀon têh Buôn Ma Thuột, n’gor Dak Lak, nkoch:
‘Rnoi Rđe hên ri bu vay gâm sa play plŭng ri bu gŭch ma ŭnh, jêh gŭch ri nơm sa cheo đah bu mrăch, mô lah juh ma blên tăng, lŏ djet ma play chanh ân păng srat đê̆. Geh nsum ma mrăch hăng, srat play chanh, tăng bah play plŭng ƀư nơm sa kah lơn, ueh ngăn”.

Nau kah ndrel ueh bah ndơ sa tă bah play plŭng mô knŭng ƀư nŭih sa tâm ƀon saơ ma n’ăp ma âk nŭih tâm nkuăl têh, ăp năch bu vay ŭch sa. Tâm yan play plŭng rnôk aơ, kônh wa bu tăch tâm chợ tâm ƀon mô lah ăp ngih bu tăch ndơ sa rnoi mpôl đê̆ ntơm 80 tât 100 rbăn/kg. Yuh H’Rút Niê, ta Buôn Ky, Phường Thành Nhất, nkual ƀon têh Buôn Ma Thuột, n’gor Dak Lak, nkoch: Tâm ăp nar mih, gŭch play plŭng, jêh ri sa lĕ ma ngih ngăn:
‘Rnôk nkah tât ndơ sa kah bah rnoi Rđe mô dơi mô nkah tât ôh ndơ sa tă bah play plŭng. Lah nơm geh âk ndơ sa êng êng tâm rnôk sông sa ri gâp kŏ săch play plŭng gay ma sa, yor lah gâp ŭch sa ngăn, hăn ngai kŏ nkah tât ndơ sa aơ ndrel gâp kŏ rhơn ngăn yor lah rnoi nơm geh ndơ sa kah ngăn kơt aơ”.
Dak Lak dôl tâm yan geh play plŭng. Tâm rnôk ngêt sông bah rnoi Rđe tâm ăp nar aơ mô dơi mô geh ôh ndơ sa kah geh nkra tă bah play plŭng. Ntil ndơ sa kah ndrel ma ueh uănh, lăp sông ma mô dơi chuêl./.
Nŭih rblang: H’Thi
Viết bình luận