Hngêi xối pleăng tơdjuôm pơlê Tuyết Diêm, cheăm Xuân Cảnh, kơdrâm phiu ro tung rôh Mơdĭng pleăng rơnó hlá tơruih ƀă mơdĭng tiô khôi vâi krâ nah tơdroăng pro po. Kuăn pơlê tơkŭm a hngêi hôp tơdjuôm dêi pơlê vâ veăng tơdroăng hbrâ, xối pleăng...Mơngế kơnố tơveăng tơdroăng xo tơmeăm vâ ‘măn pro reăng, chếi, plâi; vâi kơdrâi tơveăng tăng xo tơmeăm dâ ‘măn tơmeăm pleăng vâ pleăng ăm jâ pôa pêi tơdroăng cheăng vâi krâ nah. Drêng rêm tơdroăng cheăng hiăng klêi cho drêng tơdroăng xối pleăng châ po kân krip lĕm tiô tơdroăng po tiô khôi vâi krâ nah.

Ngăn tiô hơnăm mê mâu kăn krâ tung pơlê rah hâi khế vâ xối pleăng tơtro, laga hmâ po tung pơla 10 hâi tung dế khế 8 âm lĭch. Kố cho rôh vâ kuăn cháu mơhno ihiâm mơno pâ mơnê troh mâu jâ pôa hiăng ai hnoăng pro  pơlê, mơjiâng pro tơdroăng cheăng pro po. Pôa Diệp Thế Sơn, Khu pơkuâ hngêi xối pleăng tơdjuôm Tuyết Diêm, tối ăm ‘nâi, khôi túa lĕm tro châ mâu rơxông tung pơlê pơtó rak:

‘’Tơdroăng po mơdĭng ki khât cho vâi krâ kuăn pơlê tơveăng rơtế môi ihiâm rơnêu tơmeăm pleăng, hương đăng, chếi plâi kâ vâ pleăng ăm mâu xeăng Thành hoàng Bổn xứ - ngế ai hnoăng po, gum rak, kring rak ăm kuăn pơlê’’.

Vâ ai hâi Mơdĭng pleăng rơnó hlá tơruih ƀă tơbâ tơdroăng cheăng vâi krâ nah, Khu pơkuâ hngêi xối pleăng tơdjuôm  lo tơveăng gum mâu tơdroăng cheăng xối pleăng. Vâi krâ kuăn pơlê ki pro po tơveăng xêh hâi pêi cheăng, tơveăng tơmeăm khoăng.

Nôkố, kơbố xuân hbrâ dêi tơdroăng cheăng troh a hngêi xối pleăng tơdjuôm pơlê vâ chôu nhâng a kơƀăng pleăng mâu xeăng hiăng ai hnoăng mơjiâng tơdroăng cheăng pro po ƀă tâi tâng ihiâm mơno nhuô̆m pâ. Mơdĭng pleăng  rơnó hlá tơruih ƀă tơbâ jâ pôa pêi tơdroăng cheăng pro po tơkŭm po tung pơla kong hiăng pơxiâm mêi, rơnó pro po hiăng vâ mơgêi. Xua mê, vâi krâ kuăn pơlê pro po tơkŭm a hngêi xối pleăng tơdjuôm pơlê cho kơdrâm ƀă ngăn môi tiah hâi mơdĭng ki kân dêi pơlê pro po. Môi ngế kuăn pơlê a pơlê Tuyết Diêm tối:

 ‘’Jâ pôa pin tối ‘’khoh châ tiah hâi kố cho kơnôm ai mơngế prôk hdrối’’. Mâu ngế hiăng mơjiâng pro tíu pro po, mơjiâng chiâng ƀă hnê ăm pin ai tơdroăng cheăng vâ rêh kâ ối’’.

Tung tơdroăng rêh ối kuăn pơlê Tuyết Diêm, tơdroăng pro po ôh tá xê to vâ tăng cheăng kâ vâ rêh ối mê ối mơjiâng tơdroăng ki tơbâ tung ngoâ, khôi túa vêa vong ƀă tơdroăng ki tơdjêp pơlê pơla. Tiô tơdroăng rôh nah, pơlê po mơjiâng a hơnăm 1831. Ing kơnhŏng têa xăng po tuâm Cù Mông, kuăn pơlê mơjiâng tơdroăng cheăng pro po, pơtối hnê ăm tơdroăng pêi mơjiâng ƀă kŏng ing hên rơxông.

Vâ chê péa chal tơkâ hluâ, tơdroăng pro po rơtế hên mâu tơdroăng hơ’muăn ‘na kơpong Cù Mông xuân châ rak, tung mê ai tơdroăng tơpui tối ‘’Po Cù Mông pái chât liăn môi pơ’leăng’’. Mâu lâm tơbâ pâ mê nah mơjiâng chiâng ki kơnâ krê dêi pơlê, po troăng mơnhông ing môi tơmeăm pêi chiâk deăng chiâng tơmeăm mơhno khôi túa lĕm tro, ôm hyô. Pơtối mê, ôm hyô ôh tá xê to châ tâ châ hlo tơdroăng pro po mê ối ti tăng plĕng tơdroăng rôh nah pơlê cheăng tiô khôi vâi krâ nah, hngêi xối pleăng tơdjuôm ƀă Mơdĭng pleăng rơnó hlá tơruih – tơbâ jâ pôa tơdroăng pro po. Kố xuân cho mơnhên troăng pêi la ngiâ châ Tơdroăng tơkêa bro mơjiâng hên tơmeăm po Tuyết Diêm, xua Tơdroăng Mơnhông Khu lâp kong têa UNDP Việt Nam tŏng gum, hriăn plĕng pêi pro.

Jâ Trần Thị Lan, ngế rơkê dêi khu tơrŭm cheăng UNDP Việt Nam tối ăm ‘nâi:

‘’Nôkố, ngin dế tơrŭm ƀă khu râ kăn pơkuâ cheăm vâ mơđah tơbleăng ƀă tơbleăng tơmeăm ăm kuăn pơlê. Ngin kô mơ-eăm tơbleăng mơhno dâng 15 tơmeăm ing tơdroăng pro po. Mâu tơdroăng ki klâi tơdjêp ƀă jâ pôa pro po nah, pin kô djâ troh mơđah tơbleăng. Pakĭng mê, pin kô mơđah tơbleăng mâu tour, troăng prôk, tơmeăm ôm hyô lơ mâu tíu châ achê apoăng ăm tơmối a kơpong kố. Pin kô pro môi tíu xiâm tơdroăng nếo ai ôm hyô apoăng dêi pơlê. Drêng tơmối troh, pin kô tối tơbleăng a kố ai mâu tour troăng ki lâi lĕm, lăm u lâi, troh alâi, kâ a lâi ƀă ối pơtê môi tiah lâi’’.

Ing môi tơdroăng pêi pro tiô khôi vâi krâ nah, Tuyết Diêm dế ai rôh tơ’lêi hlâu hơ’muăn tơdroăng ‘na tơnêi, têa, kong tô, pơ’leăng po ƀă mâu ngế kuăn pơlê hiăng rŭm ƀă tơdroăng pro po tơkâ hluâ péa chal. Drêng tơmeăm rôh nah tơdroăn pro po châ tơbleăng mơhno a mâu tour ôm hyô, kuăn pơlê thăm hlê plĕng rak tíu pơlê pêi cheăng tiô khôi vâi krâ nah, tơdroăng tơbâ pơlê pơla ƀă mâu tơdroăng pêi pro khôi túa lĕm tro hiăng châ hnê ăm rơxông kơ’nâi.

Mơdĭng pleăng rơnó hlá tơruih ƀă tơbâ jâ pôa pêi tơdroăng pro po tiô khôi vâi krâ nah xua mê ôh tá xê to rôh vâ tơbâ mâu ngế ki pro hdrối nah, mê ối gum pơlê pơla kơnó mâu ki kơnâ dế ai vâ rak ƀă hnê ăm rơxông kơ’nâi. Drêng mơngế pro po chiâng ngế ki xiâm hơ’muăn tơdroăng dêi tơná, tơmeăm nếo kô chiâng rế châ rak vếm rế chiâng tơmeăm ki ăm tăng cheăng kâ rêh ối hâi kố.