A kơpong pro pơlê ối thôn Điểm 9, cheăm Ia Hiao, dâng 70 toăng hngêi ki apoăng dế châ mơjiâng pro. Pôa Nay Kêr, mố đô̆i hneăng hdrối a ƀuôn Chư Plah Jai, môi tung mâu rơpŏng ki apoăng lo ing pơlê ton, phiu ro tối:

“Hdrối nah, tơdroăng rêh kâ ối dêi vâi krâ kuăn pơlê a kơpong kố hmâ tro têa lân lu, trâm hên xơpá ƀă rơ-iêo ‘nâng, malối tung rơnó mê hngê. Nôkố châ Tơnêi têa tŏng gum, mơjiâng pro ăm hngêi ối nếo, lăm troh ối a kơpong ki xĭng lĕm, tơniăn tâ, vâi krâ kuăn pơlê phiu ro ƀă hmiân tuăn. Kố cho tơdroăng vâ vâi krâ nhŏng o tơniăn tung rêh kâ ối, mơnhông cheăng kâ vâ rế hía rế mơdêk cheăng kâ. Ngin mơnê kăn pơkuâ cheăm hiăng tơmâng ngăn, tŏng gum vâi krâ kuăn pơlê”.

Ƀă kuăn pơlê kuăn ngo Jarai, lăm troh ối a tíu nếo ôh tá xê to pơhlêh tíu ối mê ối tơrŭm ƀă hiâm mơno rak vế túa tơlá, kơneăng têa chal krâ nah. Kơnôm ing kơdo mơ-eăm hnê tối, rơtế veăng tơdjâ hnê dêi khu pơkuâ hnê ngăn Đảng, kăn hnê ngăn cheăm, vâi krâ nhŏng o vâ môi tuăn, hmiân tuăn drêng mâu túa lĕm tro vâi krâ, trối: chêng koăng, cheăng tĕn jiâ, rơmoăng, ếo pơtâk xuân ối châ rak a tíu ối nếo. Jâ Ksor H’Hoa – Phŏ pơkuâ hnê ngăn Chi ƀô̆, Ngế pơkuâ ƀuôn Chư Plah Jai, cheăm Ia Hiao tối:

“Drêng vâi krâ nhŏng o lăm troh ối a tíu nếo, mâu túa lĕm tro chal krâ dêi kuăn Jarai xuân ối pơtối châ rak vế ƀă mơnhông. Ing mâu tơdroăng rơkâu xối chal krâ, cheăng rak ngăn tơnâp kiâ, troh túa lĕm tro ‘na rak ngăn, tôu chêng koăng, vâi krâ nhŏng o pơrá mơ-eăm rak ƀă djâ tơvế mâu túa lĕm tro ki mê troh tíu ối nếo. Pakĭng mê, cheăng tĕn jiâ, rơmoăng, ếo pơtâk, teăn pong, chêa xuân ối châ rak vế tung mâu rơpŏng hngêi. Ngin hmâ tơkŭm po mâu hâi mơdĭng, tơdroăng cheăng túa lĕm tro, hơdruê xuăng vâ vâi krâ nhŏng o mơđah, thăm mơnhông tuăn mơno tơrŭm rơtế ƀă dêi rơpó rak vế túa lĕm tro chal krâ dêi hdrông kuăn ngo”.

A ƀuôn Jứ, cheăm Ia Tul, 207 rơpŏng kuăn pơlê ki hmâ tro têa lân lu dế ‘mâi xĕn troh ối a tíu ối nếo, pơlê mê rơdâ vâ chê 22 ha. Tung mê, 152 rơpŏng vâi ‘nhiê tah dêi hngêi trá djâ mơdâng pro a tíu ối nếo vâ kơdĭng liăn ƀă rak vế túa rêh ối ki hmâ. Kăn ƀô̆ cheăm rơtế ƀă kŏng an, khu lêng ki tŏng gum kuăn pơlê tŏng gum kuăn pơlê tah hngêi ton, djâ mơdâng a tíu ối nếo, pế pơchên kế kâ, têa ôu ƀă pơtroh mâu rơxế chơ tơmeăm khoăng ăm kuăn pơlê. Pôa Ksor Yu, ngế ki djâ troăng ahdrối a ƀuôn Jứ, phiu tối:

“Dế kố, rơpŏng á hbrâ dêi mâu kế tơmeăm vâ châ troh ối a tíu ối nếo. Hdrối nah, tơdroăng rêh ối vâi krâ nhŏng o trâm hên xơpá, thăm nếo mâu kơpôu ro, chu í hmâ tro têa mơhiu. Nôkố kơnôm ai kăn pơkuâ cheăm tŏng gum ăm tíu ối nếo ki tơniăn, krá kâk tâ, rơpŏng á phiu ƀă hmiân tuăn. Akố ai tŭm mâu kế tơmeăm xúa ki kal môi tiah hngêi trung hriâm, hngêi pơkeăng pơlât, tơdroăng rêh kâ ối dêi vâi krâ nhŏng o tơ’lêi hlâu tâ. Ngin loi tơdroăng rêh ối kô rĕng teăm tơniăn, mơnhông cheăng kâ a tíu ối nếo. Á mơnê kăn pơkuâ cheăm hiăng tơmâng, tŏng gum vâi krâ nhŏng o”.

Tiô tơdroăng tơkêa bro, kong pơlê Gia Lai ai 16 kơpong athế ‘mâi xĕn tơdrêng ƀă 1.858 rơpŏng kuăn pơlê, tung mê ai 13 tơdroăng tơkêa bro pơlê ối tơkŭm ƀă 3 túa pơkâ pro ki ê. Tâi tâng kơxô̆ liăn pro lối 2.100 rơtal liăn. Tung mê, lối 713 rơtal pro mâu troăng prôk; lối 258 rơtal gum tơdrêng ăm kuăn pơlê; ƀă lối 1.136 rơtal xúa tung tơdroăng chêl thiê̆n, xo tơnêi. Tung pơla hdrối nah, mâu cheăm Ia Hiao, Ia Tul, Uar, Ia Rsai ƀă Ia Dreh hiăng lo lăm pêi cheăng. Kăn pơkuâ hnê ngăn Đảng, Vi ƀan hnê ngăn kong pơlê Gia Lai mơ’no mâu tơdroăng pêi pro ki nhên ƀă kơhnâ: Hdrối hâi lơ 30/8 pơcháu mâu tơmeăm xúa ki kal; hdrối lơ 31/10 djâ kuăn pơlê lo ing kơpong ki rơ-iêo; hdrối hâi lơ 30/11 séa ngăn tŭm, ƀă hdrối hâi lơ 15/12 hơnăm kố athế klêi tâi tâng. A cheăm Ia Hiao - tíu ki xing xoăng ăm 180 rơpŏng kuăn pơlê, pôa Phạm Văn Phương, Kăn pơkuâ hnê ngăn Đảng cheăm tối tơdroăng ki khŏm mơ-eăm pêi dêi cheăm:

“Tơdroăng ki rah xo mâu rơpŏng lăm ối hdrối tâ cho tơdjâk troh hiâm mơno dêi mâu rơpŏng kuăn pơlê ki u ối. Troh nôkố, cheăm hiăng tơbleăng pêi mâu tơdroăng vâ pêi pro ki chêl thiê̆n, tŏng gum ƀă 24 rơpŏng ki apoăng kố. ‘Na troăng pêi pro, sap ing nôkố troh hâi lơ 1/10/2026, cheăm mơ-eăm pêi pro klêi mâu tơdroăng pơkâ pêi vâ xoăng ăm 100 rơpŏng kuăn pơlê; tơdrêng amê, hnối riân ngăn, chêh tối ‘na túa pơkâ chêl thiê̆n, kĭ pơkâ kơxô̆ liăn, rah xo mâu khu ki ai hiâm mơno hơ-ui vâ tơbleăng pro hngêi ối a kơpong ki pro pơlê nếo. Troh hâi lơ 31/12/2026, cheăm khŏm pêi klêi tơdroăng mơdrếo ăm liăn chêl thiê̆n a tíu ối ki ton ăm vâi krâ kuăn pơlê ƀă ‘no mâu kơxô̆ liăn tŏng gum tiô troăng hơlâ tŏng gum a tíu ối nếo, rak tơniăn pêi pro tro tiô hnoăng ki râ pá pêng hiăng pơcháu”.

Môi toăng hngêi nếo krá kâk ôh tá xê to tŏng gum kuăn pơlê hdrông kuăn ngo tung mâu rôh kong mêi kân, têa lân lu, mê ối cho tíu ki tŏng gum krá kơdjăp vâ vâi krâ kuăn pơlê tơniăn tíu ối, hmiân tuăn pêi cheăng. Tuăn tơmiât dêi Đảng tơrŭm ƀă hiâm mơno dêi kuăn pơlê, hiâm mơno pêi pro rĕng dêi “Cheăng pêi thâ Quang Trung” dế pro kơpong tơnêi tung thông hmâ tro têa lân lu rơ-iêo chiâng mâu tíu ối tơniăn, hơtôu, kro mơdrŏng.