Mâu hâi ki kố, drêng hiăng troh a kơmăng drêng lăm pôu ngăn a cheăm Ea Drăng, kong pơlê Dak Lak, pá kĭng mâu troăng prôk pơrá hiăng chúa hlá cơ Tơnêi têa eăng khêi lĕm rơtế ƀă on bâ eăng ki xúa ing hyôh tô trâ dêi mâ hâi a kơhâi ga eăng bâ a kong măng, ing mê, mơjiâng môi ngiâ méa lĕm eăng bâ ăm hên thôn pơlê. A ƀuôn ALê B, troăng xŏn dâng 3 km hdrối nah rơmăng rơmuât, preăng prêh mơngế prôk lăm drô troăng, la nôkố hiăng bâ eăng lâp lu drô troăng. Péa pâ troăng, pơrá hiăng chúa hlá cơ Tơnêi têa, troăng hlá cơ xŏn tơkâ luâ hên hngêi trăng. Pôa Nhan Ngọc Tấn, Kăn Chi hô̆i Kuăn pơlê pêi chiâk ƀuôn Alê B tối ăm ngin ‘nâi, tơdroăng ki pơhlêh nếo kố cho ki tơƀrê, ki pơxúa ing môi i hiâm môi mơno, tơveăng tơdjuôm ivá dêi pơlê pơla, dêi kuăn pơlê.

“Klêi kơ’nâi ing tơdroăng hnê tối, mơhnhôk khĕn, mê vâi krâ kuăn pơlê ƀă mâu ngế ki ối tung khu pêi chiâk pêi deăng pơrá hiăng vâ môi tuăn. Klêi kơ’nâi kuăn pơlê chúa hlá cơ drô kĭng péa pâ troăng, tro tiô khoa hok mê ngiâ méa, um ái dêi ƀuôn ALê B hiăng châ mơnhông ƀă hiăng thăm pro ăm hiâm mơno tơrêm ngế kuăn pơlê ngin thăm mơjo pâ tơnêi têa”.

Ôh tá xê to tâp trăng on bâ eăng ăm troăng prôk, hngêi trăng, hên mâu ngế tung khu pêi chiâk pêi deăng a cheăm Ea Drăng ối pơtối rak vế tơdroăng ki mơgúa lĕm troăng prôk tung thôn pơlê, pêt reăng drô troăng ƀă xing xoăng mâu khu xok vâ chơ djâ tơkŭm môi tíu. Tiô jâ Vũ Thị Thúy Hoà, Kăn hnê ngăn Khu pêi chiâk cheăm Ea Drăng tối ăm ngin ‘nâi, tơdroăng ki kal mê hiăng mơhnhôk hnoăng cheăng ki pơxiâm dêi mâu kuăn pơlê tung mâu túa cheăng ki pơkuâ ngăn dêi pơlê cheăm, hngêi trăng, troăng prôk ing tơrêm hnoăng cheăng ki nhên, pro pơhlêh ngiâ méa ƀă tuăn mơno kring vế rak ngăn tơnêi tíu a pơlê cheăm.

“Ôh tá tơkôm to tơdroăng ki tơveăng gum dêi tơnêi têa tâi tâng mê ngin hiăng mơhnhôk tâi tâng kuăn pơlê veăng pêi pro, veăng tơrá vâ khoh chiâng kâi pơkuâ ngăn dêi xêh mâu khu troăng prôk tung thôn pơlê, mâu trăng on bâ eăng ƀă klâ xoăng mâu xok ki khăng kơtô vâ tơkŭm môi tíu, ƀă rĕng hdroh chôu tah lôi mâu xok ki ai tơdjâk ‘mêi troh ivá châ chăn”.

A bêng Buôn Hồ, kong pơlê Dak Lak, rêm râ Khu ngăn ‘na kuăn pơlê pêi chiâk xuân hiăng mơhnhôk kuăn pơlê kơpuih văng, gô̆m xok, chôu tah lôi chhá nilon, chhá kilia tơdrong ki tâ pơkeăng xôh hdrê loăng klêi kơ’nâi xúa, mơjiâng mâu troăng prôk ki drêh – krúa - lĕm ƀă athế kơdroh tơdroăng ki xúa trếo pơkeăng tung pêi chiâk pêi deăng. Nếo achê pơla kố, túa cheăng “Chi hô̆i kuăn pơlê pêi chiâk ki pơkuâ ngăn dêi tơdroăng rak vế hyôh kong prâi: hiăng pơkâ pêi pro a buôn Tring 1 ƀă buôn Tring 2, ing mê hiăng châ ai  tơdroăng ki tơveăng môi ihiâm mơno ki vâ păng ‘nâng dêi kuăn pơlê. Pôa Y Tích Mlô, ối a ƀuôn Tring 2, bêng Buôn Hồ tối ăm ngin ‘nâi:

“Ngin hơniâp ro ó khât ƀă koh mơnê tơdroăng ki tơveăng gum dêi Khu ngăn ‘na kuăn pơlê pêi chiâk hiăng gum ăm ngin kơthung tâ xok ƀă krâ ăm ngin on ki xúa hyôh tô mâ hâi bâ eăng bâ a kơmăng. Ngin kô mơ-eăm kơpuih văng krúa lĕm drô troăng prôk, tíu ối ƀă pêi pro kơhnâ khât mâu tơdroăng cheăng ki rak vế ngăn hyôh kong prâi vâ pơlê cheăm rế hía rế drêh lĕm, krúa hơ’djâ”.

Tâi tâng kong pơlê Dak Lak dế kố pơtối rak 187 túa cheăng ki kuăn pơlê veăng rak vế, pêi pro mơgrúa, vâ rak vế krúa lĕm tơnêi tíu ối, tâ tá pơlê cheăm hnối mơjiâng thôn pơlê nếo. Hên pơlê cheăm hiăng mơjiâng mâu troăng prôk ki bâ-drêh-krúa-lĕm, thăm po rơdâ vâ klâ xing xoăng mâu xok ki vâ ok tah, tơkŭm mâu kông, hnông, hrái vâ pơtối mơjiâng pro phon sinh hok rơvât ăm xiâm loăng pêt. Pôa Ya Toan Ênuôl, Kăn hnê ngăn Khu kuăn pơlê pêi chiâk kong pơlê Dak Lak tối ăm ngin ‘nâi, ki xiâm dêi mâu tơdroăng cheăng mê ôh tá xê to ‘mâi bro thăm ăm i lĕm tơnêi tíu a thôn pơlê mê ối mơjiâng pơlê pơla rêh ối hloh hlê rơkê plĕng, tung mê, kuăn pơlê ki rak vế, pêi pro xiâm dêi hnoăng cheăng.

“Khu kố đi đo vêh mơnhên hnoăng mơjiâng thôn pơlê nếo mê kuăn pơlê athế cho mâu ngế ki xiâm, ki apoăng-khu pơkuâ ngăn cho khu ki vâ tơdjâ troăng ƀă tơpui kâ, rơtế tơrŭm ƀă hên khu râ. Tơkŭm djâ pêi pro chiâng tơdroămg cheăng pêi ki nhên, xing xoăng hnoăng cheăng nhên kuăn mơngế nhên tơdroăng cheăng vâ ing mê mơhnhôk kuăn pơlê, khu râ cheăng tơdjuôm, hnối pêi adrêng tơdroăng mơjiâng thôn pơlê nếo ƀă hnối mơdêk tơdroăng rêh kâ ối dêi kuăn pơlê”.

A mâu pơlê cheăm dêi Dak Lak hâi kố, tơdroăng ki pơhlêh mê ôh tá xê to a mâu drô troăng ki ai on bâ eăng tâ, krúa lĕm tâ, mê ối cho vâ mơhno tối tơdroăng cheăng ki kuăn pơlê hiăng ‘nâi pơxiâm pro pơkuâ xiâm tơdjâ rơtế veăng ivá kring vế, rak ngăn dêi tơnêi tíu tơná rêh ối. Ing túa ki pêi chiâk pêi deăng, tơdroăng rêh kâ ối, kuăn pơlê hiăng hlê plĕng hên tâ tung tơdroăng kring vế, rak ngăn tơnêi tíu krúa lĕm dêi ing tơná, ing mê, tơveăng gum pro nếo ngiâ méa thôn pơlê rế hía rế drêh, krúa, lĕm tâ.