Kơxo má a pơlê TơDrăh, cheăm Bờ Ngoong, kong pơlê Gia Lai, kăn ƀô̆ Kŏng an cheăm troh lăm pôu rơpŏng hngêi pôa Bái, 43 hơnăm, mơngế Bơhnéa, kơ-êng tơdroăng cheăng, ivá hôm mo lĕm ƀă tơdroăng hriâm dêi mâu kuăn ‘nĕng. Lối môi hơnăm hdrối, pôa Bái tro tơmâng tiô vâi lông tiô khôp “Ba Na Đêga Kon Kông” xua mơngế tơ trâ tí tăng pơlông djâ kuăn pơlê.

Pôa Bái hơ’muăn, a rôh nếo hlo, mâu ngế ki hnê tơdroăng “khôp krê dêi mơngế Bơhnéa”, hiăng châ mơnhên mê hên ngế chiâng loi prôk tiô. Bú troh drêng mâu kăn cheăm kong pơlê mâu kŏng an tối ăm ‘nâi, tối nhên ki xiâm dêi tơdroăng tơtrâ, hriăn vâ xúa tơdroăng khôp vâ pro tơ’nhiê tơdroăng rêh ối, cheăng kâ pơlê pơla, xua mâu ngế ki phá pơkuâ djâ, pôa nếo ‘nâi nhên tơná tro hlôp  vâi pơlông djâ.

“Tơdroăng khôp Ba Na Kon Kông cho ôh tá tro. Ôh tá tro ti lâi xua tơdroăng khôp ki mê gá pro tơklâ hdrông mơngế, Tơnêi têa pin ôh tá ăm phêp. Pin ‘nâi ôh tá tro mê pin athế hvât lôi. Mơngế Bơhnéa ƀă Jarai a kơpong á ối châ tơnêi têa tơmâng hnê hên, tŏng gum  drêng châi ta mo ai ƀaoh hiêm khăm pơlât”.

Tiô kơ koan kŏng an, sap khế 7 troh khế 9 hơnăm 2025, Khu hriăn djâ tơdroăng khôp ki ôh tá tro “Ba Na Đê ga Kon Kông” hiăng pơlông djâ lối 350 ngế a 22 pơlê dêi 7 to cheăm a kong pơlê Gia Lai veăng tiô. Tung pơla séa ngăn mơnhên, mâu ngế ki mê hiăng mơjiâng tơdroăng pêi cheăng nhên kí, hmuâ pa rŏng tơdroăng ki hmâ khôp khât vâ hnê tơdroăng khôp ki tơklâ, pro chiâng ai tơklâ hêng hôu pơla hdrông mơngế, tơtrâ kăn xiâm ƀă mơhnhôk kuăn pơlê ki tiô khôp ki mê veăng tơlo liăn ôh tá tro luât vâ pơxúa ăm tơdroăng ki tơtrâ tơnêi têa.  

Thượng tá Phan Thanh Hải, Phŏ kăn kring tơniăn kong pơlê, Kong an kong pơlê Gia Lai ăm ‘nâi, ki khât “Ba Na Đêga Kon Kông” cho xiâm dêi khu tơkŭm “Tin lành Đêga” xua mâu ngế Fulrô ki ối a kong têa ê mơhnhôk, hnê mơhno vâ pro ôh tá tơniăn tung pơlê pơla. Tơdế măng tĭng khế 5/2026 Kŏng an kong pơlê Gia Lai hiăng tơleăng tơdroăng vâ séa ngăn tơdroăng “pêi pro tơ’nhiê luât pơkâ tơrŭm môi tuăn”, rup môi ngế ki xiâm pơkuâ djâ dêi khu tơkŭm khôp ôh tá tro mê.

“Mâu ki pơlông djâ ƀă tăng rế hên ngế tung mâu pơlê hdrông kuăn ngo vâ mơjiâng khu ki ai tuăn tơtrâ, pro tơ’nhiê khu kăn pơkuâ, vâ xúa tơdroăng ki hlâu vâ pro tơdroăng ki ‘mêi, mơhnhôk, tối ăm vâi tơdroăng ki khu ‘mêi pá kong thế, hêak, lu lêa mâu tơdroăngkal kí, ƀă tơdroăng rêh ối kuăn pơlê, ngăn mê cho tơdroăng ki xiâm ăm hlo pơsăm tối Việt Nam pro xôi ‘na tơdroăngu môi tuăn kuăn pơlê, hnoăng rêh ối dêi kuăn pơlê, pro kơdroh hnoăng pơkuâ ƀă ki nhoăm dêi tơnêi têa pin”.

Tung pơla tơplâ, Gia Lai hiăng pro kơtăng rup pơxâu phâk mâu ngê pơkuâ djâ. Tơdrêng amê, tơdroăng cheăng mơhnhôk, hnê tối ăm vêh lĕm ƀă mâu ngế hyông troăng châ tơmâng khât vâ kuăn pơlê vêh tiô khôp ki hmâ tro tiô luât hiăng ăm phêp. A mâu pơlê, krâ pơlê, mơngế kuăn pơlê pâ nhoăm, kăn hnê ngăn chi ƀộ, kăn thôn chiâng mơngế ki xiâm tung tơdroăng hnê, mơhnhôk kuăn pơlê  plĕng nhên tơdroăng hriăn vâ pêi pro ki ‘mêi dêi khu pơlông djâ hmuâ ing tơdroăng khôp ki hmâ. Pôa Đinh Chroh, kăn pơkuâ hnê ngăn Chi ƀô̆ hlối cho kăn thôn pơlê Tơ Drăh, cheăm Bờ Ngoong ăm ‘nâi:

“Á tối ƀă kuăn pơlê tiah kố Việt Nam ai 54 hdrông kuăn ngo nhŏng o. Ôh tá chiâng tơklâ mơngế Bơhnéa, mơngế Jarai, mơngế Xuăn chiâng mâu ngế ki vâi tối dêi khôp krê, prôk ôh tá tro troăng ki tơrŭm dêi rơpó hdrông mơngế”.

Đăi tă Phạm Hữu Trường, Phŏ Pơkuâ kŏng ăn kong pơlê Gia Lai ăm ‘nâi, tơplâ ƀă mâu tơdroăng ki xúa tơdroăng khôp vâ pro tơ’nhiê đi đo châ Đảng ủi, Kăn hnê ngăn Kŏng an kong pơlê Dak Lak tối cho hnoăng cheăng pêi ki kal tung tơdroăng rak tơniăn tơnêi têa, rak tơniăn tung pơlê cheăm bêng. Pakĭng tơdroăng pêi pro tro tiô luât vâ mơdât ing apoăng, sap ing hơngế tơdroăng mơjiâng khu tơ kŭm, rế hên mâu ngế ki xiâm vâ lông djâ kuăn pơlê, mâu kŏng an ối mơdêk tơplâ a hên tơdroăng ‘na tuăn ngôa; potối rak hnoăng cheăng pêi dêi krâ pơlê, ngế kuăn pơlê pâ nhoăm ƀă ta mâu ngế ki hdrối nah tro hyông troăng ki hiăng hlê plĕng vêh lĕm.

“Tơplâ, tăng rup ƀă tơdroăng pêi pro dêi khu ‘mêi Fulrô, Tin lành Đêga xo inâi Ba Na Kon Kông hiăng veăng rak tơ niăn tung pơlê. Malối, klêi tơplâ, hiăng hnê mơhno ăm mâu ngế ki pơkuâ djâ vêh chiâng mơngế ki kơhnâ tung tơdroăng mơhnhôk tâi tâng kuăn pơlê kring vế Tơnêi têa, mơhnhôk hên kuăn pơlê ki hyông troăng vêh rêh ối lĕm to khôp ki hiăng ăm phêp”.

Tơdroăng tơplâ ƀă mâu khu tơrŭm tăng troăng vâ pro pơxúa xêh ‘na kuăn ngo, loi tĭng tiô khôp vâ pro tơ’nhiê ki lĕm a Tây Nguyên tối tơdjuôm ƀă kong pơlê Gia Lai tối krê châ mơnhên ối ton ta ah, xua mâu ngế ki tơtrâ đi đo tăng troăng pơ’lêh troăng hơlâ, xúa ki hlê plĕng dêi mơngế tung kuăn pơlê vâ hnê ăm vâi chiâng ai tuăn ‘mêi rơhêng tơklâ, chiâng pro tơklâ ki tơrŭm môi tuăn dêi hdroâng mơngế.

Laga, ƀă tơdroăng veăng tơmâng pêi kơtăng dêi mâu khu râ pơkuâ cheăng, tơdrêng môi tuăn dêi râ ủi, mâu kăn ƀă kuăn pơlê a pơlê, mâu tơdroăng tí tăng hêak pơloi, tơtrâ hmuâ pá rŏng tơdroăng khôp ki ôh ta tro luât kô ôh tá ai tíu vâ rêh; Tơdroăng hơniâp kô pơtối rak vế dêi kong ngo Tây Nguyên.