Jing sa hlăm dŭm knơ̆ng bruă mkra mjing, mnia mblei maka mrô sa ti Dak Lak, knơ̆ng bruă Damaca Nguyên Phương bi klă dŭm ênoh čuăn kơ klei doh êƀăt mnơ̆ng ƀơ̆ng leh anăn ksiêm mkă hlô mnơ̆ng, ana kyâo (SPS) hlăm klei kuôl kă ƀĭng hgŭm bruă duh mkra kluôm dhuôm alŭ wăl (ECEP) amâodah dŭm klei čuăn hdră mnêč mrâo dôk jing klei găl čiăng kơ mnơ̆ng dhơ̆ng krơ̆ng anôk ba čhĭ.

Ti anăp dŭm klei čuăn ƀrư̆ hruê ƀrư̆ ktang phĭt mơ̆ng dŭm anôk mnia mblei, knơ̆ng bruă srăng čŏng pô bi mrâo klei hưn, mkra mlih hdră mkram jing čiăng bi mâo djăp klei čuăn ala čar ba čhĭ. Hluê si Nguyễn Thị Thu Phương, khua knơ̆ng bruă, klei dleh dlan ară anei hĭn amâo djŏ knŏng jing thâo klei čuăn ƀiădah lŏ hluê ngă djŏ leh anăn kluôm ênŭm hlăm boh sĭt, kyuanăn knơ̆ng bruă hmăng hmưi dưi mâo dŭm dhar bruă đru, mtô klei ngă bruă klă klơ̆ng.

 “Hmei hmăng hmưi mâo klei mtô klă hĭn êjai dŭm klei čuăn, hdră mtrŭn bi mlih. Knơ̆ng bruă čiăng thâo ya bruă srăng ngă, ti anôk bruă đru leh anăn mâo ya hdră êlan đru ngă hră mơar, hră mơar amâodah ênoh prăk. Êjai mâo klei hrăm mbĭt leh anăn klei mtô klă, knơ̆ng bruă srăng jhŏng hĭn hlăm klei duh bi liê, bi klă hdră êlan leh anăn ba mnơ̆ng dhơ̆ng kơ anôk mnia mblei tar rŏng lăn”.

Hŏng knơ̆ng bruă mkra mjing leh anăn djă pioh boh mnga ba čhĭ, boh nik jing ba čhĭ kơ anôk mnia mblei China, êngao kơ klei čuăn SPS srăng lŏ ngă djŏ hdră mtrŭn mrô 280 kơ klei doh êbăt  mnơ̆ng ƀơ̆ng mơ̆ng anôk bruă kiă kriê klei mŭt kbiă China, srăng dưi ba yua mơ̆ng hruê 1/6/2026. Klei bi mlih prŏng hĭn jing knơ̆ng bruă srăng čŏng ngă hră mơar hlăm kdrăp CIFER leh anăn anôk bruă mâo klei dưi brei hră hưn mdah, hrô kơ hră mơar mâo anôk bruă kiă kriê đru msĕ hŏng êlâo dih. Klei anei čiăng kơ knơ̆ng bruă čŏng ngă hdră mơar, bi klă klei hưn leh anăn đua klam kơ klei djŏ mơ̆ng klei pô bi klă. Kyua klei mlih kơ hdră êlan kiă kriê anei dôk mâo dŭm klei lŏ čuê kơ klei bi mguôp plah wah dŭm tĭng. Huỳnh Phú, bi ala sa knơ̆ng bruă mnia mblei boh mnga  hưn kơ dŭm klei adôk ka thâo klă kơ hdră mnêč leh anăn hră mơar lŏ čuê.

 “Ară anei knơ̆ng bruă hmei dôk ngă hră mơar akâo mkăp brei mrô đŭng hruh leh anăn ngă leh hră mơar hluê si hdră ară anei. Kyuadah êdei hruê 1/6/2026, êjai hdră mtrŭn 280 klă klơ̆ng dưi ba yua knơ̆ng bruă srăng lŏ wĭt ngă jih jang hră mơar amâodah lŏ dơ̆ng čuê? Mbĭt anăn tơdah mâo klei kpăk gun hlăm klei ngă bruă hŏng dŭm anôk bruă thơ̆ng kơ bruă, knơ̆ng bruă leh anăn alŭ wăl srăng hưn hŏng ti anôk bruă čiăng mâo klei mtô pral hĭn?”

Dŭm klei uêñ mĭn anei mơ̆ng knơ̆ng bruă brei ƀuh klei čiăng êdi kơ sa hdră êlan mâo knhuah “djă kngan ktrâo bruă” êjai mmông hluê ngă dơ̆ng truh leh. Hưn mthâo kơ dŭm klei anei, mbĭt anăn mñă klă dŭm klei gĭr mơ̆ng dhar bruă lŏ hma, Ngô Xuân Nam, k’iăng khua adŭ bruă SPS Việt Nam (Phŭn bruă lŏ hma leh anăn wăl hdĭp mda) brei thâo, anôk bruă mbĭt hŏng dŭm anôk bruă djŏ tuôm dưi leh anăn dôk mjêč hlăk mblang, đru kơ knơ̆ng bruă mơ̆ng bi djŏ rup anôk mkra mjing truh kơ klei kiă kriê hră mơar. Biădah hluê si Nam, klei kpăk yuôm hĭn ară anei amâo djŏ hlăm hră mơar ƀiădah dôk hlăm klei čŏng pô leh anăn klei djŏ mơ̆ng knơ̆ng bruă êjai ngă hră mơar:

 “Knơ̆ng bruă čiăng ksiêm duah klă dŭm klei čuăn leh anăn klei mtô djŏ tuôm. Kâo mñă klă êjai thâo săng klă, thâo săng ênŭm dŭm klei čiăng bruă ngă hră mơar amâo mâo lŏ dleh ôh. Ƀiădah, hră mơar srăng dưi bi klă hrăm mbĭt, mơ̆ng klei soh boh hră, klei hưn truh kơ rup anôk mkra mjing. Knŏng sa klei soh điêt đuč hlăm hră mơar ăt phung nah dih ba wĭt mơh. Êjai knơ̆ng bruă thâo klă klei čuăn, mprăp djăp leh anăn ngă djŏ mơ̆ng phŭn kâo đăo knang knơ̆ng bruă Việt Nam dưi mâo djăp dŭm klei čuăn mrâo”.

Phŭn bruă lŏ hma leh anăn wăl hdĭp mda bi klă, hŏng dŭm mta mnơ̆ng phŭn msĕ si durian, boh kroh mtah, mnơ̆ng ƀơ̆ng mkra mjing amâodah boh mnga mâo phŭn agha, bruă bi mâo djăp ênoh čuăn SPS srăng đru bi hrŏ klei hưn brei răng, ba wĭt mnơ̆ng amâodah mdei êjai klei ba čhĭ. Anei ăt jing mta yuôm bhăn čiăng rơ̆ng kơhưm boh mnga Việt Nam hlăm klei bi ktưn tar rŏng lăn ƀrư̆ hruê ƀrư̆ ktang.

Mklăk hŏng anăn, dŭm ênoh čuăn ăt ngă klei kpĭ jăk čiăng kơ bruă lŏ hma mkŏ wĭt hlăm êlan klă mngač, doh êƀăt leh anăn hơĭt kjăp hĭn. Êjai knơ̆ng bruă čŏng pô mđĭ hnơ̆ng jăk, mâo anôk bruă kriê dlăng mđĭ klei hrăm mbĭt, hmao đru, boh mnga Việt Nam srăng mâo thiăm klei găl pŏk mlar anôk mnia mblei leh anăn mđĭ kơhưm ti anôk mnia mblei tar rŏng lăn.

Hlăm klei kƀĭn trông hâo hưn kơ dŭm klei čuăn doh êbăt mnơ̆ng ƀơ̆ng leh anăn ksiêm dlăng, hlô mnơ̆ng, ana kyâo (SPS) hlăm klei kuôl kă RCEP leh anăn hdră mtrŭn mrô 280 mơ̆ng China mơ̆ng phŭn bruă lŏ hma leh anăn wăl hdĭp mda mkŏ mjing ti Dak lak, Võ Văn Hưng, k’iăng khua Phŭn bruă lŏ hma leh anăn wăl hdĭp mda mñă ktang, bruă ruh mgaih klei dleh dlan kơ knơ̆ng bruă srăng dưi ngă ktang phĭt êlâo kơ hruê 1/6/2026 kñăm amâo mâo bi kpăk ngă mnia mblei boh mnga, mnơ̆ng hlăm dliê, kan hdang.

 “Hmei ƀuăn hrăm mbĭt hŏng Bruă sang čư̆ êa alŭ wăl, dŭm knơ̆ng, dhar bruă leh anăn êpul êya knơ̆ng bruă srăng mprăp jăk hĭn, čŏng pô leh anăn mbruă hĭn hlăm bruă bi mâo djăp dŭm klei čuăn mrâo. Mta knăm jing đru mđĭ boh tŭ dưn bruă mnia mblei, mtrŭt mđĭ klei ba čhĭ boh mnga kơ mnuih ƀuôn sang, hluê anăn đru kơ boh mnga Việt Nam ti China ăt msĕ mơh dŭm anôk mnia mblei mkăn lŏ dơ̆ng jăk hĭn, bi mâo djăp klei hmăng hmưi mrâo hlăm wưng kơ anăp”.

Hlăm wưng klei mnia mblei lŏ dơ̆ng jing boh kdrŭt yuôm bhăn kơ klei đĭ kyar bruă duh mkra, bruă krơ̆ng kơ kơhưm hnơ̆ng jăk mnơ̆ng dhơ̆ng, ngă djŏ ênoh čuăn SPS leh anăn găl guôp pral hŏng dŭm klei čuăn mrâo srăng jing kliăng čiăng kơ boh mnga Việt Nam đĭ kyar hơĭt kjăp, pŏk mlar anôk mnia mblei leh anăn đru tŭ dưn hĭn kơ bruă duh mkra lăn čar.