Mơ̆ng sa ala čar blei mnơ̆ng lu mơ̆ng ala tač êngao, Việt Nam bi mlih jing leh ala čar čhĭ mnia lu kơ ala tač êngao; thŭn 2025 dăl hlăm 10 thŭn mâo čhĭ mnia lu kơ ala tač êngao, (yap mơ̆ng thŭn 2016). Mâo ala čar blei mnơ̆ng pô êbeh 1 êklai USD ăt lu leh mơh, mơ̆ng 27 ala čar hlăk thŭn 2013 đĭ leh truh 36 ala čar hlăm thŭn 2025. Thŭn 2026 jing yuôm bhăn hĭn êdi, thŭn tal êlâo hlue ngă hdră mđĭ kyar klei duh mkra ala ƀuôn 5 thŭn 2026 - 2030, klei bi mnia mblei hŏng ala tač êngao năng lŏ bi lar boh kdrŭt phŭn, lehanăn mâo klei bi mlih prŏng lehanăn kjăp hĭn, djŏ hŏng klei tŭ dưn bruă mđĭ kyar hnơ̆ng kjăp kdrăp mă bruă, lehanăn ai bi ktưn mơ̆ng klei duh mkra.  Trần Thanh Hải - kiăng khua anôk bruă mnia mblei hŏng ala tač êngao, hlăm phŭn bruă duh mkra mnia mblei lač, hŏng klei dưn yua jih klei tŭ dưn dŭm anôk mnia mblei mâo leh mơ̆ng đưm, Việt Nam lŏ pŏk mlar lu anôk mnia mblei, amâo mâo ksŭn kơ knŏng dŭm ala čar knơ̆ng ôh.

Mđĭ lu anôk bi mnia mblei, jing leh sa hdră êlan jăk kơ drei amâo mâo lĕ hlăm klei kpĭ mơ̆ng sa anôk ôh. Tơdah leh mâo anôk bi mnia mblei jăk, snăn dơ̆ng hlăm bruă bi lar hĭn hdră êlan čhĭ mnia. Mlih mrâo hdră êlan bi mnia mblei, hlăm anăn mkŏ mjing anăn knăl, lehanăn ba yua dŭm hdră msĕ si tui duah phŭn agha, ăt jing hdră đru kơ bruă drei bi mnia mblei ba wĭt klei tŭ dưn hĭn...

  Êjai klei duh mkra dlông rŏng lăn dôk găn lu klei amâo mâo hơĭt, lehanăn klei bi mnia mblei dlông rŏng lăn dôk găn hlăm bi mlih klei bi mnia mblei hŏng ala tač êngao mâo bruă klam yuôm bhăn hŏng klei đĭ kyar ti Việt Nam, ƀiădah bi mâo hnơ̆ng čoh čuăn mkăn, mdê hŏng êlâo. Nai prĭn Cấn Văn Lực - Pô truăn kơ bruă duh mkra nmơ̆ng BIDV, dôk hlăm êpul gơ̆ng kčĕ đru kơ hdră êlan mơ̆ng khua knŭk kna lač, mđĭ hĭn klei bi mnia mblei hŏng ala tač êngao hlăm wưng tinăp, amâo mâo djŏ knŏng mil kơ ênoh čuăn, ƀiădah lŏ duh mĭn kơ hnơ̆ng kjăp, brei mâo klei thâo bi hgŭm plah wah hdră êlan mnia mblei, tui duah anôk čhĭ mnia, mđĭ kyar logistics, prăk kăp đru, boh nik mđĭ hnơ̆ng kjăp klei bhiăn bi mnia mblei, lehanăn hdră mkŏ mjing klei bi mnia mblei.

Drei lŏ mđĭ hĭn ai ktang pô, čŏng mkŏ mjing hdră êlan mnia mblei, jing brei mâo klei kjăp, lehanăn ai ktang. Dưn yua bi jăk hĭn dŭm FTA, mđĭ lu mta mnơ̆ng bi mnia mblei hŏng ala tač êngao, mđĭ bruă tui duah anôk čhĭ mnia, lehanăn anăn knăl ala čar.

Čhuang hlăm wưng mrâo, klei bi mnia mblei hŏng ala tač êngao lŏ jing boh kdrŭt yuôm bhăn kơ klei đĭ kyar, ƀiădah brei bi mâo hdră êlan mđĭ kyar knhêč hĭn, lehanăn thâo tui tiŏ hŏng boh klei mrâo. Tui si hdră mtrŭn mrô 01/NQ-CP hrue 8/1/2026 mơ̆ng knŭk kna, mta kñăm đĭ kyar bruă bi mnia mblei hŏng ala tač êngao thŭn 2026 djăp hlăm brô 15 - 16% mkă hŏng thŭn 2025, jing knar hŏng 546 - 550 êklai USD. Čiăng bi leh mta kñăm anei, ênoh mâo čhĭ mnia hŏng ala tač êngao kah knar grăp mlan bi mâo mơ̆ng  45 - 46 êklai USD - sa ênoh čuăn dưi yap bŏ hŏng klei lông dlăng, čiăng bi mâo klei sa ai mbĭt mơ̆ng jih jang dŭm phŭn dhar bruă, alŭ wăl lehanăn phung duh mkra mơ̆ng dŭm mlan tal êlâo hlăm thŭn mtam. Tui si phung truăn kơ bruă, anăp truh kơ klei mđĭ kyar mrâo, brei mâo klei bi mlih mơ̆ng klei mĭn hlŏng truh  kơ klei mă bruă knuă. Mdưm ti dlông atur jing hnơ̆ng kjăp, doh siam, lehanăn mă bruă mrô, sĭt nik klei bi mnia mblei mơ̆ng Việt Nam hŏng ala tač êngao srăng mâo klei đĭ kyar pral lehanăn kjăp hĭn./.