VOV4. Êđê - Sa\ Đinh Trang Thượng, kdriêk Di Linh, ]ar Lâm Đồng, hlăm ênuk bi blah kdơ\ng ho\ng Mi tuôm ho\ng klei rai răk lu, ara\ anei mâo leh du\m boh sang ru\ mdơ\ng bi kđip, du\m đang kphê mtah lia\ lia mjing leh klei bi mlih mrâo [uôn sang kr^ng phu\n kru\ kdơ\ng. Kyua thâo t^ng hdră duah [ơ\ng, snăn klei hd^p mda mnuih [uôn sang ti anei [rư\ hruê đ^ kyar h^n.

     Sa\ Đinh Trang Thượng hlăk mâo du\m knhuang mghaih msir klei dleh dlan, dưn yua jih klei găl alu\ wa\l pô, ]ia\ng kpưn đ^, tlaih mơ\ng klei [un [in. Ana\n jing klei K’Hue#, K’ia\ng khua brua\ Đảng sa\ Đinh Trang Thượng m`a\ lu blư\ ho\ng hmei: “Sa\ Đinh Trang Thượng mâo leh klei ma\ brua\ ho\ng adu\ brua\ lo\ hma kdriêk ]ia\ng ba yua klei kreh knhâo, ]ia\ng kơ mnuih [uôn sang mđ^ boh mnga pô ma\ brua\, mphu\n dô ma\ brua\ amâo mâo đ^ kyar, ara\ anei ba yua mjeh mrâo lui he\ jih mjeh hđăp. Du\m ênha\ pla mjing ti sa\ Đinh Trạng Thượng bi mlih mâo leh klei tu\ jing, boh mnga mơ\ng 2 tôn/ha truh 2 tôn mkrah/ha ]ia\ng kơ klei hd^p mda mnuih [uôn sang hơ^t h^n”.

     Grăp thu\n brua\ sang ]ư\ êa alu\ wa\l bi ksiêm yap du\m go\ êsei [un, ]ia\ng mâo hdră kla\ pioh đru, mơ\ng năn mnuih [uôn sang ti anei mâo leh klei bi ktưn duh [ơ\ng ]ia\ng mđ^ boh mnga tlaih mơ\ng klei knap m`ai. Go\ sang K’klo\k ti thôn 4, sa\ Đinh Trang Thượng êlâo dih knap m`ai, [ia\dah leh mâo du\m klei brua\ sang ]ư\ êa đru, `u bi mlih lo\ ru\ mjing kphê. Kyua na\n boh mnga đ^ nanao. Mơ\ng thu\n 2013, go\ sang `u tlaih leh mơ\ng klei dleh dlan, lehana\n truh kơ ara\ anei mâo mdơ\ng leh sang pro\ng siam. K’Klo\k la]: “}an prăk knơ\ng prăk kâo blei hbâo pruê lehana\n mjeh. Mơ\ng kdriêk hriê leh mâo 3 gưl ]ia\ng mjua\t bi hriăm, lehana\n grăp thu\n mâo mjua\t bi hriăm hdră kha\t mkra adhan, pruê hbâo, krih êa drao kơ mnuih [uôn sang. Go\ sang kâo g^r jih ai tiê ma\ brua\ ]ia\ng tlaih mơ\ng [un [in, thu\n anei kâo m^n lo\ pla dơ\ng kphê ]ia\ng hơ^t klei hd^p mda”.

     Ăt kyua mâo ]an prăk knơ\ng prăk đru ba brua\ yang [uôn, go\ sang Tạ Văn Vân ti thôn 5 sa\ Đinh Trang Thượng mâo leh klei găl po\k mlar ênha\ pla kphê. Truh ara\ anei go\ sang `u mâo hrui w^t grăp thu\n mơ\ng prăk ]h^ kphê du\m êtuh êklăk prăk. Tạ Văn Tân brei thâo: “Hlăk ana\n kâo pla du\m sao kphê, leh mơ\ng ana\n kâo po\k mlar [rư\ hruê [rư\ pro\ng, kâo [uh ênoh ênil grăp thu\n ]h^ ăt hơ^t, amâo mâo tơl mse\ ho\ng mdiê ôh. Lăn ala djo\ guôp 1ha ăt kâo mâo mơ\ng 2tôn8 truh kơ 3 tôn”.

      Ara\ anei, lu go\ êsei ti Đinh Trang Thượng thâo ba yua leh klei găl alu\ wa\l pô ]ia\ng msir klei ư\ êpa [un [in. Boh nik ho\ng brua\ ba yua du\m mjeh kphê mâo boh mnga jăk, ara\ anei lu go\ êsei tlaih leh mơ\ng klei [un [in, lehana\n mâo ru\ mdơ\ng sang pro\ng siam. Amai K’Hương ti thôn 4, sa\ Đinh Trang Thượng brei thâo: Klei hd^p mda mnuih [uôn sang ara\ anei mâo leh klei h^t h^n mka ho\ng êlâo: “{uôn sang pô ara\ anei mâo leh klei bi mlih lu, mphu\n dô ka mâo êlan, ka mâo sang êa drao, hd^p hlăm klei dleh dlan, ngă p\k hma bo\ ho\ng klei sua\i êmăn, jih thu\n kơh mâo mdiê, tơdah jăk êa hl^n hjan mâo du\m pluh kdô, amâo mâo jăk êa hl^n hjan snăn amâo mâo êsei hua\ ôh, Mơ\ng leh thâo pla kphê kâo [uh alu\ wa\l mâo lehklei bi mlih, lehana\n đ^ kyar êdi, mâo êlan klông, sang hra\ mơar, sang êa drao mâo sơăi. Mphu\n dô pô kno\ng hmăng hmưi kha\ bi mâo êsei hua\ djam [ơ\ng, [ia\dah ara\ anei lu sang mâo klei hua [ơ\ng jăk yâo, ]u\t hơô, k[a\t siam”.

      Drei dưi la] Đinh Trang Thượng ara\ anei mâo leh klei bi mlih hlăm djăp mta, êlan klông hlăm kr^ng [uôn sang mâo mkra ho\ng betong sơăi, jih jang mâo mkra mđ^ h^n kơ êlâo. {uh [uôn sang pô mâo klei bi mlih, K’Bril ti thôn 4, sa\ Đinh Trang Thượng amâo mâo lo\ mdăp ôh klei mơak pô: “Mphu\n dô knap snăk sơưn, êlan klông amâo mâo mse\ snei ôh, mnuih [uôn sang adôk hiu duah [ơ\ng amâo mâo hơ^t, sang pưk kno\ng ho\ng hlang mtih kđuh. Bi ara\ anei grăp boh sang mâo leh êdeh p’phu\t, mâo sang mâo leh êdeh 4 boh pông, đa mâo wa\t êdeh mdiăng tuê. Kâo bo\ ho\ng klei mơak, ]ô anak hriăm hra\ djăp ênu\m, êlan klông êrô êbat jăk găl”.

     Ara\ anei hnơ\ng go\ êsei [un hlăm sa\ Đinh Trang Thượng kno\ng adôk êbeh 3%, klei hd^p mda mnuih [uôn sang ara\ anei mâo leh djăp klei dưi đru anak aneh pô hriăm hra\ mơar. K’We#, K’ia\ng khua brua\ Đảng sa\ Đinh Trang Thượng brei thâo: “Ti anei kno\ng hjăn gưl 1, grăp thu\n nao bi lông gưl 2 ênu\m sơăi. Wưng leh êgao kyua mâo klei Đảng, lehana\n Knu\k kna mđing, snăn sa\ Đinh Trang Thượng mâo bi hriăm jih leh, amâo mâo ôh klei hđeh kbia\ sang hra\, mâo đa đa phung hđeh nao hriăm gưl 3, lehana\n mu\t hriăm du\m boh sang hra\ cao đẳng brua\, du\m boh sang hra\ đại học mse\ si Đại học Đà Lạt, Đại học [uôn pro\ng Hồ Chí Minh…”

      Mnuih [uôn sang ti Đinh Trang Thượng hlăk ktưn ru\ mjing [uôn sang knư\ hruê knư\ mâo klei mlih mrâo, mđ^ kyar, sah mdro\ng, lehana\n năng ho\ng klei jing sa\ jho\ng ktang./.

                                            Y Khem pô ]ih hlo\ng ra\k