Ngoăy tâm âk ntrong ƀư ntoh lư an trong hăn aơ lah Hợp tác xã lŏ mir công nghệ mhe Xanh Cao Nguyên, xă Čư M’gar. Hợp tác xã lĕ ndâk njêng lôch uĕh trong khlay chanh rse nâp nâl ta rnoh neh rlău 50 ha, đah nklăp 50 nuĭh n’hanh âk nuĭh pah kan ta ntŭk. Nău rĭng ăp trong mkra mrô kơt trong tŏ hoch êng, ndoh ndơ mpăr mô geh nuĭh ƀĭt puh dak si kah, joi tu tơm điện tử n’hanh trong tuch tăm hữu cơ tâm pleh lĕ kơl n’hŭch prăk, n’hao uĕh kah n’hanh pơk hvi ntŭk tăch. Aƀaơ, ndơ chanh rse bah hợp tác xã lĕ geh măt ta âk ntŭk tăch jêr nuih kơt Pháp, Úc, Mỹ, Hàn Quốc, Canada n’hanh Trung Quốc. Wa Nguyễn Văn Thanh Bình, Giám đốc Hợp tác xã Xanh Cao Nguyên an gĭt:

Săk rnglăy bah nău ƀư kơt dŏng công nghệ mhe lah tâm rnôk nkra njêng n’hŭch nuĭh kan, nău way kan tâm rnôk nkra njêng đah têh hvi. Du ntŭk tuch tăm bah hợp tác xã kơt lah 5 tât 10 ha jêng nău kan đăp mpăn uĕh kah. Bah meng nĕ, nău pĕ lêh, nkret njêng, mât prăp dơh đŏng lơn, kơl n’hao rnoh ndơ n’hanh uĕh kah ndơ, tâm di ăp uĕh kah tăch n’gluh.

Bah n’hêl na nê̆ ăp ntrong ƀư nkra njêng, ăp nuĭh khoa học an lah rgâl mrô tâm lŏ mirr knŭng ngăn ngên mât săk rnglăy rnôk dơi boăt nthoi rjăp đah nău kơl, mĭn njêng n’hanh nuĭh ƀon lan. Tĭng Tiến sĩ Đặng Bá Đàn, Groi Giám đốc Ntŭk ntrŭt nsôr kan lŏ mir Lam dak nkual Tây Nguyên-Nam Trung Bộ, aƀaơ trong nău kơl an rgâl mrô tâm lŏ mir lĕ ntơm tŏng ăp, nău khlay lah ndơ̆ ăp săk rnglăy mĭn njêng n’hanh ntrong ƀư kơt dŏng đah nuĭh ƀon lan du trong ngăch, dơh wât n’hanh dơh ƀư. Tiến sĩ Đặng Bá Đàn lah rjăp:

Geh dŭt âk nău ntrŭnh bah Đảng, Ngih dak kơt ƀon lan tâm mĭn njêng khoa học n’hanh  rgâl mrô. Nău an boăt nthoi dơi lĕ rngôch gay geh soan dăng rgum, ndơ̆ rgâl mrô bah săk rnglăy mĭn njêng, bah ăp ntrong ƀư tât đah nuĭh ƀon lan du trong uĕh ngăn. Bah nău poh phân, mât chăm tơm tăm tât joi tu tơm ndơ, lĕ rngôch an kơt dŏng công nghệ mrô gay đăp mpăn ăp rnoh mrô di na nê̆, tâm di đah nău uĕh bah Việt Nam n’hanh lam ntŭr neh.

Ăp nău rgâl uĕh bah ƀon lan dôl rgop jâng nsan hao jêng an lam nău kan lŏ mir bah n’gor. Năm 2025, rnoh khlay nkra njêng lŏ mir, si glê, tui ka bah Dak Lak geh nklăp 32.800 rmen prăk, hao rlău 4,5% nkôp đah  bah năp, mĭn lah tay nău kơl rdâng bah jâng wăng sa ta ntŭk. Năm 2026, nău kan lŏ mir nsrôih hao jêng 5,86% n’hanh rgâl mrô dơi uănh lah “mpông pơk” khlay gay lŏ mir mô knŭng hao jêng đăp mpăn ma hôm rgâl mhe têh dăng lơn tâm lvang tât. Wa Đặng Thị Thủy, Groi Giám đốc N’gâng kan tuch tăm mât rong n’hanh ntŭk ntô gŭ âm n’gor Dak Lak an gĭt, nău kan dôl mbơh ƀư rgâl mrô tâm lŏ mir đah trong ƀư “rgâl mrô bah tu tơm”, sŏk nuĭh ƀon lan n’hanh hợp tác xã ƀư ta nklang.

UBND n’gor lĕ jao an nău kan lvang 2026-2030 tơm prăk bơi 140 rmen prăk gay ntop kơl ndâk njêng ăp ntrong ƀư mpeh kơt dŏng khoa học công nghệ kơt rgâl mrô ta lĕ rngôch ăp ntŭk tâm n’gor. Nkre lĕ jao an nău kan 2 nău kan khlay: Ndâk njêng bản đồ rnoh lŏ mir n’hanh ndâk njêng trong joi tu tơm gay mbơh kloh, rah wah n’hanh rƀŏng tât nău ŭch ndâk njêng ndơ lŏ mir bah n’gor Dak Lak tâm năm tât.

Năm 2026, Dak Lak n’gluh an nău rƀŏng hao jêng wăng sa bah 10% let lơ, wăng sa mrô mbra rgop nklăp 1/3 rnoh khlay, tâm nĕ lŏ mir công nghệ mhe lah du n’gâng tơm khlay. Ăp jâng rmô rhŏ an mât uănh nkra njêng, bản đồ lŏ mir mrô, kơt dŏng nău mĭn nkra njêng, trong samƀŭt têh tâm mât uănh pă an n’hanh boăt nthoi tăch dôl dơi ntrôl dăng mbơh ƀư. Wa Đỗ Hữu Huy, Groi Bí thư N’gor ủy Dak Lak an lah:

Ŭch n’hao prêh nău khlay tâm lŏ mir ri an ntuh kơl uĕh an kơt dŏng khoa học công nghệ. Rgâl lŏ mir an jâng wăng sa mrô, ndơ̆ nău kan tăch rgâl tâm ntŭk điện tử, tăch trực tuyến mô knŭng ngăch lơn ma hôm n’hao uĕh n’hanh khlay ndơ. Aơ lah trong hăn khlay gay lŏ mir hun hao nâp nâl.

Đah Dak Lak, rgâl mrô tâm lŏ mir mô knŭng lah trong mkra bah năp măt gay ƀư rgâl nău rƀŏng hao jêng 2 rnoh mrô tâm năm Bính Ngọ 2026, ma hôm lah trong hăn jŏ jong gay n’hao nău geh, uĕh nău rêh an nuĭh kan lŏ mir, ndâk njêng du jâng lŏ mir mhe, uĕh nđĭt n’hanh rgum lăp. Tâm rơh năm mhe, nău răm nĕ dôl luh chông nkŭr bah ăp ndrĭch lŏ mir bah nuĭh ƀon lan Dak Lak./.