VOV4.Sêdang - Ƀă tơdroăng thăm pêi pro mâu roh tơ’noăng tơmiât pêi rơkê ‘na khoa hok kih thuât ăm hok tro, tung mâu hơnăm hiăng hluâ, tơdroăng hriăn plĕng khoa hok râ trung học a Dak Lak hiăng tơdah hên tơdroăng ki tơmâng vâ ‘nâi plĕng dêi tá thái cô ƀă hok tro. Ing mê, kum ăm hok tro ai roh tơ’lêi châ hriăn plĕng khoa hok kơtăng ƀă khât păng ‘nâng, ing mê, ai hên troăng tơmiât pêi rơkê, tơmeăm khoăng ki ai pơxúa.

Ƀă tơdroăng tí tăng ‘nâi plĕng, hriăn pro kế vâ rak tơniăn plâi ing mâu tơmeăm ki lĕm ing kong kế, o Nguyễn Thị Tường Vi ƀă o Phan Thị Hằng, hok tro lâm 9A, Hngêi trung râ má péa Tô Hiệu, cheăm Ea Bông cho khu ki tí tăng hriăn  plĕng má 2 a tơring Krông Ana, kong pơlê Dak Lak châ kâ pri hneăng Tơ’noăng Khoa hok kih thuât râ tơnêi têa ăm mâu hok tro hngêi trung râ má pái, xua Khu xiâm ngăn hnê hriâm ƀă hnê tuăn ngôa rơkê tơkŭm po hơnăm 2021.

Nguyễn Thị Tường Vi ƀă Phan Thị Hằng, hok tro lâm 9A1, Hngêi trung râ má péa Tô Hiệu (Krônga Ana, Dak  Lak) xo pri mơhá a hneăng tơ’noăng Khoa hok kih thuât ăm hok tro râ má pái dêi tơnêi têa

Ăm hlo troăng prôk mê cho tơmeăm ki pro môi tiah gen ai xiâm rêi ing kong kế, châ pro ing kơtôu kơphế ƀă hlá pơlêu, ki hmâ ho ai hên a kong pơlê. 2 ngế ki hriă pro mê hâk tơngăm xua troăng ơlâ dêi tơná pro kum tơleăng mơnhên pakĭng  3 tơdroăng ki hlo khât nôkố, xua mê, ki tơniăn dêi tơmeăm, kum rak ngăn tơmeăm pê lo ing chiâk deăng cho plâi kâ ki pêi lo hên a kong pơlê ƀă kô veăng mơdât ki pro ‘mêi ing ki  kơmăi uâ pơliê kơphế, a kong pơlê ai kơphế hên má môi dêi tơnêi têa.

O Phan Thị Hồng tối:

“Kơphế cho loăng plâi ki pêt hên. La tung pơla uâ pơliê vâi xúa túa ki pro ăm kơchoh mê ki kơƀêl ai tung mê cho pectin mơ’no lo pá gong hên pro‘mêi hyôh kong prâi. Xua mê ngin vâ xúa trếo ki kơ-ƀêl ki hiăng mơ’no lo mê vâ pro kế ki vâ rak ‘măn plâi kô chiâng rak ngăn plâi hlối mơdât ki ‘mêi dêi hyôh kong prâi”.

O Nguyễn Thị Tường Vi ăm ‘nâi:

“Ki vâ rak ngăn dêi ngin pro phá tâ mâu kế ki vâ rak ngăn ki ê ga tơniăn ƀă ôh tá ai xếo ki ‘mêi. Tung pơla hriăn pro ngin‘măn rak lĕm hiăng châ rah mâu plâi ăm gá ton tâ, kơdroh ki pro ŭm phôk ƀă kô châ ‘măn rak ton mâu plâi kâ”.

Xuân vâ pêi pro tơdrêng a kong pơlê, môi troăng prôk khoa hok dêi hok tro a Dak Lak xuân châ kâ pri ối má môi râ kong pơlê ƀă pri ối má pái tơ’noăng a râ tơnêi têa cho hneăng tơ’noăng hriăn pro tơdroăng ki nếo dêi vâi o hơnăm 2020, mê cho “Tuá châ ‘nâi ko ‘nhiê kong ƀă on chếo kong drêng ối ing hơngế’’. A troăng ki kố, Đỗ Minh Quân ƀă Trần Đại Lợi, hok tro lâm 9 Hngêi trung râ má péa Phan Bội Châu, pơlê kong kơdrâm Ƀuôn Ma Thuột hiăng xúa troăng ki piê pro ƀă mâu kế ki pê kô ‘nâi ki hơ’leh ki tô hngiú, ki hngiâm kơchoh dêi hyôh  ƀă ki tâng pơ’lok dêi kơmăi dế uâ loăng tung kong tá.

Đỗ Lê Minh Quân ƀă Trần Đại Lợi, hok tro lâm 9 Hngêi trung râ má péa Phan Bội Châu (Ƀuôn Ma Thuột, Dak Lak) pơchuât tơbleăng ‘na tơdroăng châ ‘nâi ai ngế ko‘nhiê kong xap ing hơngế

Xuá sóng tần số vô tuyến (RF) vâ thâu xo mơ’no ƀă pơtroh ki ăm ‘nâi mê troh a um tơvi kân Tíu xiâm ki dế séa ngăn tung pơla ki hơngế gá 1,5km. Akố, mơngế ki séa ngăn kô ‘nâi mâu tơdroăng ăm ‘nâi ‘na tô hngíu, ki hngiâm kơchoh ƀă kơlo ki chuât. Ing mê, kô ‘nâi mâu idrâp ki chuât têi luâ râ kơlo ki hmâ (môi tiah tâng kơmăi dế uâ loăng) ki ‘nâ hyôh kong prâi têi xua on chếo kong pro. Tơmeăm ki pro vâ ‘nâi mê pro kŭn tơ’lêi râng, ôh tá pá, kơxô̆ liăn ‘no mơjiâng pro iâ, kô kum ăm mâu ngế rak ngăn kong rĕng châ ‘nâi ƀă pơxâu phâk mâu ngế ki pro on chếo kong lơ ko loăng kong.

Đỗ Lê Minh Quân tối:

“A kơphô̆ á ôh tá châ vâ lăm troh hên a kong, la a kô hlo hnoăng ki pơxúa dêi kong cho kal khât ing mâu ƀai hriâm a hngêi trung, a lâm. Klêi pro krâ pơklêp kơmăi hiăng tơ-ƀrê, ngin pơxiâm lăm troh a môi kơpong kong pơxiâm vê hdró ngăn vâ ăm dêi kơmăi rế tro vâ pơtroh. Kơmăi mê kơnâ dâng 2,3 rơtuh liăn. A púi vâ kô hriăn vâ pro tơ’nôm ăm kơmăi chiâng chuât vâ tơbleăng ăm ‘nâi  vâ pin rĕng châ ‘nâi. ƀă kô mơhno kơxô̆ ki mê ing phôn râng kŏng ƀă ing hên um tơvi ki ê 1 kxơxuô liăn ngân”.

Mâu hơnăm achê kố, mâu hneăng tơ’noăng hriăn pro ‘na khoa hok kih thuât rế ton rế tơ’mot hên mâu hok tro a Dak Lak veăng pêi pro, ai lối 100 tơmeăm, tơdroăng tơkêa bro ki pro hlo pơxúa khât, hmâ hlối achê ƀă tơdroăng rêh ối. Ai môi tơdroăng tơkêa bro, tơmeăm pê lo ôh tá xê to a hneăng tơ’noăng tê, mê hiăng châ chêh inâi ki rơkê ƀă hiăng châ xuá tung rêh ối. Môi tiah tơdroăng tơkêa pro “Têa kloh đông a ngâ ăm kơpong têa lân lu ƀă ki ai hyôh ‘mêi têa’’, dế châ xúa tơ-ƀrê a kơpong ki hmâ tro têa lu a kong pơlê Dak Lak ƀă mâu kong pơlê tơdế tơnêi têa; Tơdroăng tơkêa hriăn bro mê, cho vâi vâi pro kơmăi ki chiâng séa ngăn ƀă rak ngăn hok tro a hngêi trung dêi  Khu hok tro Hngêi trung râ má môi, Râ má péa ƀă Má Pái Victory, pơlê kong kơdrâm Ƀuôn Ma Thuột, xuân dế  vâ klêi vâ châ xúa tung hngêi trung dêi vâi o.

 Pôa Đỗ Tường Hiệp, Kăn phŏ pơkuâ ngăn Hnê hriâm ƀă mơjiâng tuăn ngôa rơkê dêi kong pơlê Dak Lak tối, mâu tơmeăm, tơdroăng tơkêa pro dêi mâu hok tro pro mê ăm hlo, mâu vâi o hiăng mơhno tuăn rơkê tí tăng hriăn plĕng trâu tâ, ôh tá xê to ‘nâi tơmiât tê ôh mê ối hriăn plĕng tơdroăng ki nếo, rơkê châ ‘nâi mâu tơdroăng mê ối ăm hlo tơdroăng púi vâ ai tơmeăm ki vâ xuá tung tơdroăng rêh ối:

“Hneăng tơ’noăng khoa hok kih thuât cho môi tơdroăng hriăn pêi pro ki trâu tâ tung mâu hngêi trung. Ƀă tơdroăng hơ’leh nếo hnê hriâm hnê tuăn ngôa rơkê nôkố mê tơdroăng tơbleăng hnê khoa hok kih thuât cho môi tung mâu tơdroăng ki kal dêi hnê hriâm tung hngêi trung. Mâu hngêi trung kal thế mơdêk hnê hriâm STEM, pêi pro tơdroăng vâ ‘nâi, ƀă ki xiâm gá cho hriăn plĕng kih thuât tung hngêi trung”.

Ing mâu rôh tơ’noăng hriăn plĕng khoa hok kih thuât ăm mâu vâi o ƀă hok tro, tơdroăng ti tăng ‘nâi plĕng khoa hok hiăng troh hên mâu hngêi trung a Dak Lak. Ing mê, mơhnhôk mâu vâi o tí tăng ‘hriăn plĕng, xúa mâu tơdroăng ki tơná hiăng hiâm ‘na khoa hok pêi pro tung rêh ối. Ƀă tơdroăng pêi pro mê xuân veăng pro hơ’leh nếo túa hnê hriâm tiô troăng hơlâ mơnhông tơ-ƀrê ‘na tuăn tơmiât, ivá mơngế ki hriâm dêi kơvâ hnê hriâm a kong pơlê.

H’Xíu H’Mok chêh

Gương tơplôu ƀă tơbleăng