VOV4.Sêdang - Ô vâi krâ-nho\ng o [ă pú hmâ! Tơdroăng to\n chêng tơgôu koăng a hên pơlê cheăm dêi kong pơlê Dak Lak rế hía rế vâ hía lôi. La a [uôn Ko\ Mleo, cheăm Hoà Thắng, pơlê kong kơdrâm Buôn Ma Thuột, ai môi khu vâi o Rơđế xuân ối kơhnâ mơ-eăm hriâm to\n chêng tơgôu koăng. Kố cho tơdroăng ki púi tơngah nếo dêi pơlê tung pơtối rak vế idrâp chêng koăng-tơmeăm ki kơnía git dêi kuăn mơngế tung lâp plâi tơnêi. {ai chêh tối a kơ’nâi kố ‘’Dak Lak: Tơngah khu rơkê to\n chêng rơxông nếo a [uôn Ko\ Mleo’’ dêi H’Xíu, Ngế chêh hla tơbeăng cheăng tung Rơ’jíu Việt Nam.

Pá kơdâm xâp loăng karê prăng achê hngêi hôp dêi [uôn Ko\ Mleo, cheăm Hoà Thắng, pơlê kong kơdrâm Buôn Ma Thuột, ai môi khu vâ chê 20 ngế vâi o kơnốu hdroâng mơngế Rơđế, ngế ki iâ hơnăm má môi xiâm 6 hơnăm, o ki chía hên hơnăm má môi 17 hơnăm, dế tơmâng ngăn [ă pơtâp to\n chêng tiô tơdroăng hnê tối dêi pôa Y Hiu Niê Kdăm. Mâu vâi o ối tâ tá ngế ki hnê to\n chêng, tơmâng ngăn tơrêm túa ki ngế hnê hiăng tối khe#n [ă to\n mâu tơdrá chêng, túa ki râng loăng tơgôu, xêo ngăn rơ-rêk [ă riên tơ-rêk tung hiâm mơno dêi rêm ngế vâi hdrêng ăm i tơtro.

Klêi kơ’nâi hnê tối tơchuôm, pôa Y Hiu mơnúa êng tơrêm ngế vâi o. Mơhé xiâm hriâm, la mâu vâi o rơkê ‘nâng, chúa vế rơ-rêk chêng. Sap ing mê, thái Y Hiu klâ xing xoăng tiô khu, vâ hnê ăm vâi i tơ’lêi rơbot: Á hlo vâi o akố tơmâng nhên ‘nâng, mâu vâi o akố xuân hiăng ‘nâi nhên, drêng to\n chêng tơgôu koăng, đi đo ai tơdroăng ki nếo, cho ki le\m ro phá xêh dêi chêng koăng. Tá troh hâi kố, mâu vâi o kơhnâ ‘nâng tung hriâm, la xuân ối ai mâu vâi o tá hâi teăm ‘nâi, teăm chúa vế, xua kố, tiô kơ tơdroăng ki re#ng ple\ng, re#ng chôu vế lơ ôh dêi tơrêm ngế. Lâm ki á hnê kố hiăng ai lối tơdế vâi o hiăng hlê ple\ng, chúa vế [ă rơbot mâu tơdroăng ki á hiăng hnê.

Pơtê hriâm rơnó tô mơdrăng hơnăm kố, lâm hnê to\n chêng ki apoăng châ tơku\m po a [uôn Ko\ Mleo, [ă kơxo# liăn dâng 30 rơtuh liăn xua Vi [an hnê ngăn pơlê kong kơdrâm {uôn Ma Thuột mơ’no. Tung pơla 1 khế, pôa Y Hiu kô hnê ăm vâi o rơkê to\n chêng tiô hên tơdrá, la to\n a 2 túa chêng, cho chêng meăm [ă chêng kơlá. Rêm hdroh, lâm ki hriâm po tung hngêi hôp tơchuôm dêi pơlê, la hâi kố pơlê ai tơdroăng hôp, mê lâm hriâm khoh chiâng lo mơhriâm pá kong, hriâm pá kơdâm xâp loăng karê prăng. Mơhé hriâm ulâi hiâm mơno vâi o xuân hâk git vâ rơkê păng ‘nâng ‘na chêng koăng.

Drêng dế ối hriâm, kơdrâ hlo nâ Hoàng Thị Thuỷ, Kăn pơkuâ hnê ngăn Đoân droh rơtăm cheăm Hoà Thắng lăm ngăn, a ko\ng râng môi kơtong plâi. Drêng mê, lâm ai nâ Thuỷ troh, thăm nếo ai tơmeăm kâ, mâu vâi o thăm rế sôk suâ, ro rih tâ. Nâ Thuỷ tối ăm ‘nâi kố cho túa ki vâ mơhnhôk hiâm mơno mâu vâi o, púi tơngah vâi o thăm rế kơdôu mơ-eăm hriâm i rơkê tâ [ă la ngiâ ah kô chiâng 1 khu to\n chêng hơnăm ối nếo ki rơkê păng ‘nâng, cho tơdroăng ki nho\ng o tung cheăm kố hiăng hmâ púi rơhêng vâ sap ing nah: Ngin xuân đi đo troh akố lăm mơhnhôk, tơdjâ hnê mâu vâi o, ăm vâi o rế hriâm rế hlo ai ngế ki kố ngế ki tá veăng troh ngăn, veăng mơhnhôk, vâ xo ah hmôi mâu vâi o akố kô kơdôu mơ-eăm hên tâ [ă hnối tơdjâ mâu vâi pú ki ê veăng hriâm i krâm. Xua mê, a peăng kơxê, ngin hmâ thế mâu vâi ngoh nâ o cheăng ‘na kơvâ mơhno mơjiâng túa le\m tro, lơ tâi khu lăm troh mơhnhôk mâu vâi o, vâ vâi ai hiâm mơno ‘nâ kơdôu mơ-eăm, hriâm i kơhnâ [ă rơkê khât.

Tiô túa tơlá dêi hdroâng mơngế Rơđế, bu ai mơngế ki hiăng kêi tê ki chiâng to\n chêng tơgôu koăng, [ă mâu vâi hdrêng tá hâi tro hơnăm ôh tá chiâng to\n chêng. La nôkố, drêng tơdroăg rak vế [ă mơđah to\n chêng hiăng rế pá ai, mâu ngế ki ‘nâi ‘mâu rơnêu chêng, to\n chêng rế hía xuân rế iâ [ă hơnăm hiăng krâ há, tơdroăng ki hnê hriâm rơxông nếo, kal athế pêi pro tơdrêng. Maluâ ti mê, tơdroăng pêi pro kố ôh ti xê hlâu. Vâ mơjiâng môi khu to\n chêng, pak^ng ‘no liăn po lâm hnê, tăng thái hnê, mâu vâi o xuân kal athế kơhnâ hriâm xêh đi đo [ă ki kal mê cho athế ai tíu ki vâ ăm vâi o châ pơtâp, châ hriâm [ă mơđah đi đo.

Klêi kơ’nâi lâm hriâm kố ah mơgêi, kô mơni ai tơ’nôm môi khu to\n chêng rơxông nếo châ mơjiâng. Mâu vâi o kô chiâng khu to\n chêng teăng mâ ăm pơlê vâ lăm tơ’noăng to\n chêng ki ro rih vâ mơđah ukố umê. Púi tơngah tiah kố, idrâp chêng dêi vâi o kô châ pơtối hriâm i rơkê, to\n ro tơniâ tâ nếo vâ rế hía, idrâp chêng chuât rế châk hơngế tâ. Idrâp chêng ki mê kô prôk bối tiô chêng mâu vâi o lăm hơngế tâ, chuât xơtó têi, tơniâ hơngế tâ.

Nhat Lisa tơplôu