VOV4.Sêdang - Ƀă hnoăng cheăng dêi mâu đoân viên ƀă hok tro veăng tơlo 1 rơpâu liăn rêm hơnăm vâ mơjiâng pro hngêi hơ-ui kum, vâ chê 8 hơnăm hdrối mê hía nah, hiăng ai lối chât rơpŏng hok tro kơtiê a tơring Krông Pač, kong pơlê Dak Lak hiăng châ veăng kum ai hngêi ối krá tơniăn, lĕm phuâng. Mâu hngêi ki kố châ mơjiâng pro ing kơxô̆ liăn bu 1 rơpâu liăn ki tơlo rêm hơnăm mê vâ kum ăm mâu vâi o hok tro mâu rơpŏng hngêi ai tơ’nôm tuăn mơno chân, kâi tơkâ luâ pá puât vâ kơdo mơ-eăm mơnhông hriâm tâp ƀă ai tơdroăng rêh ối châ phâi tơtô.

Tung pơla kong kong tô kơnhéa peăng kơhâi, ngoh Y Đút Êban, a ƀuôn Kplang, cheăm Tân Tiến, tơring Krông Pač, kong pơlê Dak Lak xuân dế ối kơhnâ po tơnêi vâ tâp dêi trêi hngêi. Ngoh Đút tối, athế mơ-eăm pêi klêi vâ mâu ngế ki pro mê ối lăm pro a mâu tíu ki ê. Hên hơnăm kố, on veăng ngoh pơrá lăm pêi cheăng vâi a hngế, to ton nếo vêh a hngêi, 3 ngế kuăn tơxĭn ăm dêi chiân nôu pâ peăng dêi kơdrâi păn rak. Hngêi ton dêi on veăng ngoh, ki khât bu cho hngêi ki hiăng tơ’nhiê dâng 10 met karê, kuâ tiăng tôl bu vâ pôi ta xi kơchoh drêng ai kong mêi kong tôu tê.

Apoăng hơnăm kố, kuăn kơnốu ngoh Y Đút cho muăn Y Duy Niê (hok tro lâm 4D, hngêi trung Ngô Gia Tự) châ Khu pơkuâ ngăn Đoân droh rơtăm tơring Krông Pač séa ngăn tŏng kum 25 rơtuh liăn pro hngêi hiâm mơno lĕm, ƀă mâu tíu cheăng ki ê tŏng kum tơ’nôm 40 rơtuh nếo vâ pro hngêi. Hngêi nếo pơxiâm pro apoăng khế 3 kố, tá rơpŏng ngoh Y Đút pơrá phiu ro:

“Tơdroăng cheăng ƀă cheăng kâ rơpŏng hngêi á xuân xơpá, bu kơnôm to a tơdroăng cheăng ki lăm pêi cheăng vâi vâ tơkâ luâ hâi tâi hâi tá, hngêi ối bu hngêi ối pơtân xo ôh ai tíu ki lâi vâ mung vâ mơjiâng pro hngêi ối lĕm kâk tâ. Nôkố ai kơxô̆ liăn tŏng kum mơjiâng pro môi toăng hngêi mê hlo phiu ro khât. Hiăng ai hngêi ối mê rơpŏng á xuân mơ-eăm pêi cheăng vâ mơnhông cheăng kâ roê tơ'nôm mâu tơmeăm xúa tung rơpŏng hngêi'’.

Ki hơniâp ro dêi rơpŏng ngoh Y Đút Êban (ếo ka-rô) tung hâi ki pơxiâm pro hngêi

Hdrối mê, xuân a cheăm Tân Tiến, tơring Krông Pač, hiăng ai 2 toăng hngêi hiâm mơno lĕm ki ê châ mơjiâng pro. Jâ Mai Thị Phương, môi tung 2 rơpŏng châ kum ăm liăn pro hngêi, tối: tơnêi pêi kâ bu iâ, jâ athế lăm tôm kế tơmeăm ki vâi hvât lôi vâ păn roăng kuăn dế hriâm, cheăng kâ xơpá. Drêng châ kum 25 rơtuh liăn pro hngêi, on veăng jâ mơ-eăm mung tơ’nôm vâ châ pro hngêi ki chía rơdâ iâ. Mâu đoân viên, droh rơtăm ƀă nhŏng o veăng tŏng kum hâi pêi cheăng bu klêi lối môi khế, hngêi hiăng pro klêi. Jâ Mai Thị Phương tối:

“Kơxô̆ liăn mơhé ƀă mâu ngế ki ê gá iâ la ƀă á gá hên khât, hiâm mơno vâi hơ-ui ƀă kum á gá lĕm tro, hlo xuân phiu ro. Sap ing pro hngêi mê hlo xuân phiu ro khât, nôkố, xuân hiăng chía tơniăn iâ, chĕ xuân hiăng mơdrếo tâi mâu kơxô̆ liăn chĕn xua châi tamo ƀă pro hngêi xuân hiăng klêi tơniăn’’.

Ngoh Y Đút veăng ok tơnêi pro trêi

Mâu toăng hngêi hiâm mơno lĕm kố châ pro sap ing kơxô̆ liăn “Hngêi hiâm mơno lĕm – Toăng hngêi 1 rơpâu liăn” xua Khu pơkuâ ngăn Đoân tơring mơhnhôk tơlo mâu đoân viên droh rơtăm, mâu phô̆m vâ xông kân tung lâp tơring, rêm ngế veăng tơlo sap ing 2 rơpâu liăn vâ kum mơjiâng pro 2 toăng hngêi ăm mâu ngế ki ai troăng hơlâ tŏng kum, mâu ngế ki ai tơdroăng rêh ối xơpá ‘na hngêi ối (rêm ngế veăng tơlo sap ing 1 rơpâu liăn pro 1 toăng hngêi).

Rơtế ƀă tơdroăng ki tŏng kum liăn, đoân viên droh rơtăm tơring kô tí tăng tơ’nôm ing mâu kơxô̆ liăn tŏng kum ki ê lơ tŏng kum ‘na hâi pêi cheăng, kum rơpŏng hngêi riân ngăn, kơchuâ chêh ăm tơtro. Ngoh Võ Quốc Việt, kăn pơkuâ ngăn Đoân Droh rơtăm cheăm Tân Tiến, tơring Krông Pač ăm ‘nâi túa pêi dêi droh rơtăm cheăm:

“Rêm hơnăm pơrá ai tơdroăng ki pro hngêi hiâm mơno lĕm 1 rơpâu liăn mê pêi pro tiô tơdroăng pơkâ thế dêi khu pơkuâ ngăn Đoân Droh rơtăm tơring mê ngin tơbleăng troh chi đoân mâu thôn, pơlê ƀă séa ngăn tâi tâng mâu thôn, pơlê ƀă tung pơla tơbleăng mơjiâng pro mê hnoăng cheăng ki ‘nhiê tah hngêi ki ton, kum hnoăng vâ pro trêi cho Đoân cheăm tŏng kum. Tá khu pơkuâ tơdroăng kal kí veăng kum vâ kơdroh kơxô̆ rơpŏng kơtiê ƀă mâu rơpŏng ki malối xơpá ‘na hngêi ối vâ rĕg ăm vâi tơniăn vâ mơnhông mơdêk cheăng kâ’’.

Jâ Mai Thị Phương a hngêi hiâm mơno lĕm châ kum mơjiâng pro ăm sap ing hơnăm 2016

Troh nôkố, Toăng hngêi 1 rơpâu liăn a tơring Krông Pač hiăng tŏng kum mơjiâng pro ăm 12 rơpŏng hok tro kơtiê. Ngoh Nguyễn Văn Hà, kăn pơkuâ ngăn Đoân Droh rơtăm tơring Krông Pač, ăm ‘nâi, rơtế ƀă kơxô̆ liăn tŏng kum 25 rơtuh ing khu rak liăn, rêm râ Đoân ối mơhnhôk ing mâu kơxô̆ liăn tŏng kum ki ê vâ rak tơniăn rêm toăng hngêi kơnâ sap ing 50 rơtuh liăn tơngi klêng, mơjiâng pro ƀă túa pơkâ kơdĭng ƀă tơ-ƀrê má môi. Tơdroăng kố hiăng pro pơxúa kal khât, ôh ti xê kum mâu rơpŏng ai hngêi ối krá kâk vâ ing mê tơniăn tung tơdroăng rêh ối, rế hía rế mơ-eăm kơdroh tah hrâ mơnguâ kơtiê xơpá mê ối pơxiâm mâu tơdroăng ki tŏng kum tung đoân viên droh rơtăm ƀă hok tro.

“Ki tơbrê ôh ti xê pơtê a môi toăng hngêi mê ối cho tá môi tơdroăng ki veăng tŏng kum, hnê hriâm droh rơtăm tơdroăng ki kơdĭng, hơ-ui pâ, tơmâng ngăn troh pơlê pơla. Ki khât gá ăm hlo hên rơpŏng, malối mâu nhŏng o droh rơtăm ki châ kum ing tơdroăng kố hiăng ai môi ivá mơeăm tung hriâm tâp ƀă rơpŏng hngêi xuân ai mâu tơdroăng ki mơ-eăm ‘na cheăng kâ ƀă veăng kơhnâ tung mâu tơdroăng cheăng dêi tơring cheăm. Sap ing cheăng pêi ki ai pơxúa kố mê xuân châ pơlê pơla tơdjuôm ivá, veăng tŏng’’.

Bu ƀă 1 rơpâu liăn rêm hơnăm, kơxô̆ liăn kố maluâ gá ôh tá hên la ƀă tơdroăng ki veăng tơdjuôm ivá, dêi mâu đoân viên, droh rơtăm ƀă hok tro, rế hía rế ai tơ’nôm hên toăng hngêi hiâm mơno lĕm a Krông Pač châ mơjiâng pro. Túa pêi dêi khu pơkuâ ngăn Đoân Droh rơtăm Krông Pač hiăng veăng kum pro tơdjâk hiâm mơno kum, tơrŭm pơlê pơla tung mâu rơxông hơnăm ối nếo, hnê hriâm mâu vâi o ‘na khôi túa ki lĕm tro “hlá ki lĕm kum hlá ki tơ’nhiê’’ dêi hdroâng mơngế.

H’Xíu HMok chêh

Katarina Nga tơplôu ƀă tơbleăng