Môi toăng hơpiâp on ki kŭn dêi rơpŏng nâ Ksor H’Liên, 37 hơnăm, xuân ối tâng idrâp pêi kế kâ ƀă póu drâi ki chuât pok pok. Tung kơbong ki mê, ai hdréa on ki dế ối khâng, tâ tá mê, ai mâu pong, chêa, plôi dâ têa, mâu hnông alâi ki hiăng răng khăng kơtúa a mơnât hngêi, a drá peăng ƀă hên hĕng mâu tơmeăm ki ê. Bú ai to môi toăng phôn râng kŏng châ ‘măn a tíu ki krá lĕm kô chiâng vâ xup xo tâi tâng um a kơbong mê, ing tơrêm tơdroăng ki tơvât, pêi, bro, pế kơchâi kâ dêi nâ H’Liên.

Nâ rế pế kơchâi, rế koai video. Ing túa ki hbrâ mâu kế tơmeăm ki vâ pêi, vâ tơvât, klêi mê troh tơdroăng cheăng ki pế pơchên, ta troh a mâu kơchâi ki mê hiăng chên ah, tâi tâng mâu tơdroăng ki mê nâ pơrá hiăng tâ ‘măn tung măng xah hô̆i tâi tâng. Ƀă nâ H’Liên, môi to hơpiâp on ki kŭn mê ôh tá xê to tíu ki vâ pế pơchên hmê kơchâi kâ ăm dêi rơpŏng hngêi, mê ối mơhno tối ăm nâ chôu vế troh a túa rêh kâ ối, tơdroăng pêi kâ dêi hdrông hdrê, mơngế Jarai.

“Hơpiâp on ki kố ƀă á ôh ta xê to tíu ki vâ pơchên kế kâ mê ối cho tíu  ki á rơhêng vâ rak vế dêi tuăn tơmiât, tơchĕng, chôu vế ‘na khôi túa, vêa vong dêi mơngế Jarai ngin. Xua ti mê, á kơdo mơ-eăm koai dêi mâu hnoăng ki á pế pơchên, tro tiô tiah tơdroăng rêh kâ ối rêm hâi, ai kơnoh on, ai hdréa khâng, ai pong, ai chêa, ai plôi têa, ai alâi khăng ƀă mâu tơmeăm ki ê, tâi tâng mâu kế tơmeăm ki mê hiăng châ koai tơbleăng tung măng internet tŭm têk, ai hên ngế châ ngăn, châ hlo, châ ‘nâi. Á xuân rơhêng vâ nhŏng o ing hên tíu ê vâi kô troh a hngêi á vâ tí tăng hlê plĕng tơ’nôm ‘na khôi túa, tơlá dêi mơngế Jarai ‘na túa tăng kêi kơchâi, hnêi kơchâi, bro, tơvât mâm, ká, ‘na túa pế pơchên, kế kâ dêi mơngế Jarai, ing mê, pơtối châ rak vế ƀă  tơrak ‘măn ‘na khôi túa, vêa vong dêi kuăn ngo ngin”.

Thâo ga, ing mâu um ai ki hmâ trâm hlo tiah hmâ mê hiăng mơjiâng chiâng khôi túa, vêa vong ki phá xêh chiâng mâu um video dêi nâ H’Liên. Ing hơpiâp on ki kŭn, mâu kế kâ ki hmâ trâm hlo tung rêh ối, cheăng kâ dêi mơngế Jarai, trối kơ-óu hlá pôm loăng, trŏng xăng pế ƀă ká măm khăng, kơchâi mâm ki tơvât ƀă trôi chôu ƀă hên hĕng mâu kơchâi ki ê, tâi tâng mâu tơmeăm ki mê hiăng mot tung um măng internet tâi tâng, châ troh ƀă hên ngế tâ. Drêng mâu um video dêi nâ H’Liên tâ ‘măn tung facebook Mị Son, hiăng tơ’mot lối hrĭng rơpâu ngế ngăn click hâk vâ, tâng riân mơngế ki ngăn um video mê châ troh a rơtuh ngế ngăn ƀă chêh tối hên tơdroăng ki hâk ro ƀă nâ H’Liên.

“Apoăng á tơmiât bú vâ xah koai clip vâ chôu ‘măn la lâi vâ ngăn po ngăn dêi, klêi mê, vâ pơtroh ăm pú hmâ, mơngế tung rơpŏng hngêi vâ ‘nâi. La ôh tá ƀĕng ê, video ki á koai mê hiăng châ hên ngế vâ ngăn, vâ chêh tối. Ai mâu ‘nâ ối êng á ‘na túa ki tơvât kơchâi, pêi, tơvât mâm, ká, mâu kơchâi  xú hŏm, mâu kế ki vâ râm ăm ga hơ-iâ, xú kơhiâm tâ, mâu ‘nâ êng ‘na khôi túa, vêa vong dêi mơngế Jarai. Á hlo tơdroăng mê cho ro rih ƀă xuân ai há tơdroăng ki trâu hơngế tung tuăn mơno, phiu niu ‘nâng”.

Ing tơdroăng ki ai kơdrâm vâi krâ-nhŏng o po ngăn, chêh kơ-êng tiah kố tiah mê, xua mê, mâu kế kâ ki nâ pế pơchên rế hía rế châ hên ngế rơhêng vâ ngăn, vâ ‘nâi. Nâ H’Liên pế kơchâi kâ ƀă tối tơbleăng mâu kế kâ mê tung măng xah hô̆i, facebook. Mâu kế kâ tiô túa hmâ vâi krâ roh nah ôh tá xê to châ hên ngế châ ngăn, châ hlo, châ ‘nâi hên tâ ‘na túa pơchên, bro kơchâi, mê nâ ối châ xo dêi liăn ngân ing tơdroăng ki nâ tâ ‘măn um tung măng. Ki rơhêng vâ tối, ká hâp ki pêi ƀă hlá êi, tơvât ƀă trôi cho kế kâ ki hên hĕng kuăn mơngế rơhêng vâ rôe, vâ kâ:

“Apoăng nah, á bro mâu kế kâ kố cho vâ kâ hmê rêm hâi dêi tung rơpŏng hngêi xo. Klêi kơ’nâi á tâ ‘măn tung măng châ hên ngế vâ ngăn, hên ngế kơ-êng á: “nâ hôm tê kơchâi ki kố ha”, “hôm chiâng pơtroh ăm á môi iâ trŏng xăng pêi mê há?”. Drêng mê, á nếo tơmiât, tâng hên ngế hiăng hâk vâ kâ mâu kế tơmeăm ki mê ti lâi á ôh tá pế pơchên, bro kế kâ ki mê vâ tê ăm vâi. Klêi mê, ká hâp ki pêi ƀă hlá êi, xú hŏm cho kơchâi ki á hiăng hmâ pêi, kố xuân cho kế kâ ki mơngế Jarai ngin hiăng hmâ kâ, hâk vâ păng ‘nâng, xua ga kơhiâm, ing mê, ai hên nhŏng o kơ-êng ‘na kơchâi ki kố. Dế kố, pakĭng tơdroăng ki tơbleăng mơhno kế kâ tung măng xah hô̆i mê á ối ai tơ’nôm châ pêi lo liăn ngân ăm dêi rơpŏng hngêi”.

Parŏng mâu kơtâ um, mâu video ki nâ hiăng châ dâng rơtuh view mê, ối ai tá tơdroăng ki mơhnhôk, mâu ngế ki veăng ing rơpŏng hngêi, ki malối cho mâi ngoh, inâi Ksor Hai. Ngoh cho ngế ki ối achê, châ ngăn, châ hlo, veăng pêi cheăng,  veăng koai video, ƀă xuân cho ngế ki hlê plĕng nhên luâ tâ vâi ki ê ‘na tơdroăng ki hơniâp ro, tơdroăng ki hâk git, kơhlik ki nâ vâ pêi dêi tơdroăng cheăng tơná hiăng hâk vâ mê.

“Apoăng nah a bú hmâ hlo dêi on veăng ga lăm kêi kơchâi, bro, rơvât, pế kơchâi kuăn ngo pin, á xuân hâk ro ƀă xuân phiu há, xua hlo hên ngế hâk vâ khât ƀă mâu kơchâi pế pơchên, bro tiô khôi túa dêi kuăn ngo tơná. Hlo nôu ga hâk vâ ƀă koai um tiah mê rêm ngế pơrá hâk vâ môi tuăn, mê hiăng ai hên ngế veăng gum bro, rơvât, pế pơchên kơchâi, ká, ngế ‘nâ chiâng pêi tơdroăng cheăng klâi vâ pêi ki mê. On veăng má xuân hơniâp ro, xua ing video ki mê, hên ngế khoh chiâng châ ‘nâi kế kâ dêi mơngế Jarai hên tâ”.

Tơdroăng ki pro thăm rế hên ngế rơhêng vâ tí tăng châ ’nâi, châ plĕng tung mâu um video dêi nâ H’Liên ga ôh tá xê to ing mâu tơdroăng ki koai hên tơdroăng ki krip, ki tơviah ki klâi ôh, mê cho ing mâu túa um ki tiah hmâ trâm hlo, ki ai khât păng ‘nâng tung rơpŏng hngêi, tung pơlê pơla. Nâ Phan Thị Liên, ối a bêng Plei Ku, kong pơlê Gia Lai tối ăm ngin ‘nâi:

“Á hêng vâ ngăn ‘nâng mâu um video dêi nâ H’Liên xua ga cho mâu um ki mơhno tối tơdroăng ki ai ti lâi mơhno ti mê, tơdroăng ki hmâ tung rêh kâ ối dêi kuăn pơlê. Ing mâu tơdroăng ki hơ’muăn tối tung rêh ối, cheăng kâ mê nâ ôh tá xê tơveăng kum hên ngế hlê plĕng hên tâ ‘na tơdroăng rêh kâ ối, khôi túa lĕm tro dêi mơngế Jarai mê ối châ pơtối rak vế mâu tơdroăng ki lĕm tro, ki hmâ pêi pro rêm hâi dêi pơlê cheăm”.

Ing mâu kế kâ ki hmâ trâm, hmâ hlo tung hơpiâp on dêi rơpŏng hngêi, nâ H’Liên dế hơ’muăn tối mâu tơdroăng ki tơná pêi pro mê ƀă khi túa lĕm tro dêi hdrông Jarai thăm rế troh, mơhno hên ăm hên ngế ƀă tơdroăng rêh ôí, cheăng kâ rêm hâi dêi kuăn pơlê:

“Á ôh tá tơmiât dêi tơná pêi pro mâu tơdroăng cheăng kân ki klâi ôh, Á bú púi rơhêng vâ bro, tơvât, pế pơchên kơchâi, mâm, ká ki tiah tơná á hmâ pro. La ing mâu kế kâ ki mê kô ai hên ngế thăm rế hlê plĕng tâ nếo ‘na mơngế Jarai, á tơmiât mê xuân cho vâ veăng gum rak vế túa lĕm tro dêi kuăn ngo tơná pin. Á púi rơhêng vâ la ngiâ ah, mâu kế kâ ki kố xuân ối pơtối châ pêi, châ bro, châ tơvât, châ pế pơchên, xuân u ối hên ngế ‘nâi troh, ôh tá xê châ rak vế to tung pơlê cheăm, mê ối châ rak vế, pêi pro a mâu pơlê cheăm ki ê nếo”.