Kong mêi kân ton hâi pro loăng plâi sầu riêng a môi to cheăm a Gia Lai hlâ hên hĭn
Thứ sáu, 05:00, 02/10/2026 Tơplôu: Katarina Nga/Hoàng Qui/VOV Tây Nguyên Tơplôu: Katarina Nga/Hoàng Qui/VOV Tây Nguyên
VOV.Xơ Đăng - Klêi kơ'nâi hên hơnăm 'no liăn cheăng, rak ngăn, hên kơdrum plâi sầu riêng a cheăm Čư̆ Prông, kong pơlê Gia Lai dế trâm tơdroăng ki ôh tá mơhúa, xua ôh ta ai plâi. Lối rơpâu xiâm loăng plâi tro tơruih hlá, lo chhá, khăng tơkâng hlối hlâ. Ki rơhêng vâ tối, tơdroăng kố hlo hên hĭn klêi kơ'nâi kong mêi ton hâi, tung mê ai mâu ƀăng tơnêi pêt plâi sầu riêng ki dế vâ chê krí.

Mâu hâi ki kố, a hên kơdrum loăng plâi sầu riêng a cheăm Čư̆ Prông, kong pơlê Gia Lai, kuăn pơlê athế mung mơngế ko tah mâu xiâm loăng ki hiăng hlâ. A thôn Hoàng Yên, hên kơdrum loăng plâi sầu riêng hdrối nah ngiât lĕm, nôkố bu ối to mâu xiâm loăng khăng, tơkâng. Klêi kơ'nâi hên xôh tăng troăng vâ tŏng kum la ôh tá tơ-ƀrê, pôa Trịnh Ngọc Oanh, thôn Hoàng Yên thế athế ko tah tâi tâng kơdrum loăng ki hiăng rak ngăn plâ 4 hơnăm. Rơpŏng pôa Oanh ai 162 xiâm loăng plâi sầu riêng, mot tung hơnăm má 4 ƀă hbrâ ăm rơnó krí apoăng. La tiah mê, bu klêi kơ'nâi môi pơla, loăng pơrá tro pơreăng hlối hlâ.

“Kơdrum plâi á hiăng châ 4 hơnăm tá hâi châ krí, hơnăm kố pơxiâm kơ’mŭn plâi mê hlâ tâi tâng. Hơ’nêng khât, mơhrê hnoăng rak ngăn, mơhrê liăn ngân ‘no roê pơkeăng, phon rơvât. Mê nôkố athế poê tah tâi tâng”.

Ôh tá xê to rơpŏng pôa Oanh, hên rơpŏng kuăn pơlê ki ê a thôn Hoàng Yên xuân trâm tơdroăng ki môi tiah mê. Ai rơpŏng hlâ to lâi chât xiâm, ai rơpŏng tro hlâ lối hrĭng xiâm. Ing môi kơdrum plâi sầu riêng ngiât lĕm, dêi ngoh Lê Văn Thành a cheăm Chư Prông nôkố bu ối to mâu xiâm loăng ki hlâ  kơtong. Hlá tơruih vâ chê tâi, tơkâng khăng răng, hên xiâm loăng hiăng hlâ. Rơpŏng ngoh Thành rơtế ƀă mâu nhŏng o pêt vâ chê 300 xiâm loăng plâi sầu riêng, troh nôkố dâng 6 hơnăm.

Hơnăm nah, kơdrum châ krí xo dâng 17 tâ̆n plâi, ƀă yă tê 57.000 liăn môi kg. Laga, mot tung rơnó krí hơnăm kố, loăng tro pơreăng kâ ‘nhiê ƀă hlo hlâ hên hĭn. Maluâ tá hâi 'nâi nhên xiâm kối ki pro pơreăng xông kâ ‘nhiê ngoh Thành tối ăm 'nâi ai xiâm loăng ki ‘nâ hlo ai mâu tíu ki prăng. Klêi mê, hlá răng tơruih tâi ah gá hlâ.

“Hơnăm nah gá hlâ la hlâ iâ xo, hơnăm kố hlâ hên mê vâi krâ nhŏng o 'mâi pêt. Vâi krâ nhŏng o khéa ‘nâng, ôh tá vâ lo lăm dêi a kơdrum xếo. Tơdroăng cheăng to lâi hơnăm mê nôkố loăng plâi hlâ tâi, tô tuăn 'nâng”.

Pôa Ngô Anh Tuấn, chuyên viên Ƀơrô pêi chiâk deăng - Mơjiâng tơmeăm khoăng cheăm Čư̆ Prông, kong pơlê Gia Lai, ăm 'nâi, tơdroăng plâi sầu riêng hlâ hên hĭn nôkố tơkŭm ki hên a thôn Hoàng Yên ƀă pơlê Bạt. Ƀăng tơnêi ki tro lŭp châ riân apoăng lối 10 ha. Klêi séa ngăn apoăng, kơvâ cheăng tối plâi sầu riêng hlâ mơni tơdjâk troh kơmeăn. Mâu tơdroăng ki hlo a loăng môi tiah tiu tro pơreăng rĕng hlâ, hrá hlâ. Ki rơhêng vâ tối, ki hên ƀăng tơnêi tro lŭp ối a mâu kơpong tơnêi tơbăng, ôh tá ai têa hiu. Drêng kong mêi ton, têa tơkŭm tung kơdrum, pro tơ'lêi hlâu ăm kơmeăn pơreăng xông kâ 'nhiê. Pôa Ngô Anh Tuấn tối ăm 'nâi:

“Ki hên mâu kơdrum deăng pêt hdrê loăng ki tro răng hlâ cho mâu kơdrum ki ai tơnêi tơbăng, têa ôh tá kâi châ hiu. Vâ hbrâ ví tơdjâk troh, cheăm mơhnhôk mâu rơpŏng kuăn pơlê ki ai hdrê loăng pêt hlâ athế poê, mơgrúa lĕm kơdrum; mâu kơdrum ki tá hâi hlâ mê chiâ troăng têa hiu, vâ pôi tá ăm loăng tro têa lân”.

Nôkố kơvâ cheăng cheăm Čư̆ Prông, kong pơlê Gia Lai pơtối séa ngăn ƀăng tơnêi plâi sầu riêng ki tro lŭp, hnê mơhno kuăn pơlê pêi pro mâu kơdrum ki tro tơdjâk ƀă hbrâ mơ'no tah têa. Tơdroăng ki plâi sầu riêng hlâ hên hĭn klêi kơ'nâi kong mêi ton hâi ôh tá xê to pro lŭp tơdrêng ăm mơngế ki pêt, mê ối ăm hlo mâu tơdroăng ki ôh tá tơniăn drêng mơdâ pêt hdrê loăng kố a mâu kơpong tơnêi ki ôh tá tơtro.

Tơplôu: Katarina Nga/Hoàng Qui/VOV Tây Nguyên

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC