Mơdêk ki lĕm Robusta Việt Nam sap ing xiâm vâ tối rơdêi tíu ối tung lâp plâi tơnêi
Thứ ba, 05:00, 28/07/2026 Tơplôu: Katarina Nga/Khoa Điềm/VOV Tây Nguyên Tơplôu: Katarina Nga/Khoa Điềm/VOV Tây Nguyên
VOV.Xơ Đăng - Vâ ti tăng mâu troăng mơdêk ki dâi lĕm dêi hdrê kơphế Robusta sap ing mơjiâng pro, a Bảo Lộc, kong pơlê Lâm Đồng hiăng tơkŭm po Hôp tơno: Mơdêk ki dâi lĕm hdrê kơphế Robusta Việt ing xiâm rêi” ƀă mơhno mâu tơdroăng tơkêa bro: “Mơnhên tíu ối Robusta Việt Nam’’. Tơdroăng ki kal tơkŭm teăng mâ kơ koan pơkuâ, ngế cheăng khoa hok, khu tê mơdró, khu tơrŭm kơvâ kố rơtế ƀă lối 200 ngế kuăn pơlê pêi chiâk deăng, khu tơrŭm cheăng kong pơlê Lâm Đồng ƀă Dak Lak.

Ƀă ƀăng tơnêi lối 720.000 ha, tung mê dâng 95% cho kơphế Robusta, Việt Nam nôkố cho môi tung mâu kong têa pêt kơphế ƀă tê ngi kong têa ê kơphế Robusta kân má môi lâp plâi tơnêi, châ dâng 40% kơphế tê tung lâp plâi tơnêi. Pê kơphế Robusta tŏng gum ăm lối hrĭng rơpâu rơpŏng kuăn pơlê pêi chiâk, malối cho a kơpong Tây Nguyên.

Laga, kơvâ kơphế Robusta dế trâm ƀă hên tơdroăng ki pơloăng mơnúa. Nôkố, lối 70% kuăn pơlê pêi chiâk xúa phon rơvât luâ tơdroăng pơkâ, pro rế tâk hên tơdroăng ki ‘no hrê liăn ngân hên tung pêt kơphế, pro kơdroh ki lĕm dêi tơnêi ƀă tơdjâk troh ki tơƀrê tung pêt kơphế. Tung pơla mê, tơdroăng ki krí kơphế ối drêh xuân ối hlo krí hên.

Klêi kơ’nâi hriăn ngăn dêi Viê̆n Khoa hok kih thuât Pêi chiâk deăng pêt kong Tây Nguyên ăm hlo, tơdroăng ki krí kơphế ối drêh apoăng rơnó mơni kô pro kơdroh lối 22% kloăng kơphế, tơdrêng amê hlối pro tâk hên kloăng kơphế hbâ, ôh tá dâi, tơdjâk troh ki lĕm dêi kloăng kơphế ƀă ki kơnía dêi inâi.

A rôh hôp, mâu kăn tối tiah kố, tung pơla kơchơ tê mơdró lâp plâi tơnêi rế hía rế pơkâ mâu tơdroăng ki lĕm kơtăng, pêt mơjiâng krá tơniăn, tí tăng xiâm kối ƀă kơdroh mơ’no trếo ‘mêi, mơdêk ki dâi lĕm dêi kơphế Robusta kal pơxiâm sap ing kơpong pêt, ing tơdroăng ki pơhlêh xúa hdrê, xúa túa pêt rơkê, krí kơphế ki hiăng tum, uâ pơliê tro tiô pơkâ, tơdrêng amê hlối mơjiâng tíu tơrŭm pêt krá ton pơla kuăn pơlê pêi chiâk, khu pêi cheăng tơrŭm ƀă khu mơdró kâ.

Tung mê, kal mơnhên nhên hnoăng cheăng dêi rêm khu ki pơkuâ sap ing pêt, tê roê, uâ pơliê troh tê mơdró vâ hbrâ mơdât ki lĕm, rế thăm mơnhông ki kơnâ ƀă mơdêk ivá tơxup tơbriât dêi kơphế Robusta Việt Nam tung kơchơ tê mơdró lâp plâi tơnêi. Pôa Thái Như Hiệp, Phŏ Kăn hnê ngăn Khu tơrŭm ngăn Kơphế - Cao cao Việt Nam, tối tiah kố:

“Rơhêng vâ mơdêk ki dâi lĕm dêi kơphế Robusta Việt Nam pin kal athế pơxiâm sap ing hdrê, tơnêi, têa, tơnêi tơníu hyôh kong prâi, ki rơkê ƀă tâi tâng mâu pơkeăng xôh kơdê oâ hdrong xúa tung pêi chiâk athế châ tiô tơdroăng pơkâ tro dêi hdrê ki pin pêt. Laga, kih thuât nếo bu cho tơdế ‘na tơdroăng, ki dâi lĕm bu chiâng kơnía drêng khu mơdró kâ mơnhên nhên tơdroăng pơkâ thế, tơkŭm châ xúa, vê ngăn ki tơdrăng ƀă trâm tơdroăng ki ôh tá mơhúa tơtro ăm kuăn pơlê pêi chiâk”.

Sap ing tíu ối cho tơnêi têa ối má môi lâp plâi tơnêi ‘na pêt ƀă tê kơphế ki ngi kong têa ê Robusta, Việt Nam dế trâm tơdroăng ki pơkâ thế pơhlêh sap ing thăm mơnhông ki lĕm chiâng mơdêk ki dâi lĕm ƀă ki kơnía. Tơdroăng mê ôh tá xê tơkôm tung kih thuât pêt lơ kong ngê̆ uâ pơliê, mê ối pâ thế tơdroăng tơrŭm krá tơniăn pơla kuăn pơlê pêi chiâk, khu pêi cheăng tơrŭm, khu mơdró kâ ƀă mâu kơ koan pơkuâ ngăn. Ing mê, Robusta Việt Nam kô ai tơ’nôm rôh tơ’lêi hlâu tối rơdêi inâi, mơdêk ivá tơxup tơbriât ƀă mơnhông krá tơniăn ton tung kơchơ tê mơdró lâp plâi tơnêi.

 

 

Tơplôu: Katarina Nga/Khoa Điềm/VOV Tây Nguyên

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC