VOV4.Sêdang - Khu xiâm ngăn loăng pơlái kuăn kiâ kong (ối tung Khu xiâm ngăn ‘na chiâk deăng ƀă mơnhông thôn pơlê) tối tơbleăng tơdroăng ki mơni kô chếo kong a kơpong Tây Nguyên. Khu xiâm rak ngăn loăng pơlái kuăn kiâ kong hnê pơchân kuăn pơlê pôi tá xúa on tung kong ƀă a chê kĭng kong tâng ôh tá hbrâ kơchăng kô tơ’lêi tro on chếo kong. Hlo tơdroăng mê, kơvâ cheăng ki ai tơdjâk troh kong pơlê tung kơpong hiăng tơbleăng hnoăng cheăng hbrâ mơdât on chếo kong.

Pơkuâ rak ngăn lối 13 rơpâu ha kong, rêm roh mot a rơnó tô khăng khoăng, Khu pơkuâ rak ngăn ngăn kong Hra, tơring ‘Mang Yang, kong pơlê Gia Lai tơrŭm ƀă kuăn pơlê chôu tah hlá pêi tung kong. Pôa Nguyễn Văn Chín, Kăn pơkuâ tối ăm ‘nâi, rơnó tô hơnăm kố, 1.000 ha kong tơ’lêi tro on chếo má môi, pơla hdrối kố nah, hiăng châ chôu hlá pêi tơniăn. Khu pơkuâ rơtế ƀă mâu rơpŏng tơdah rak ngăn hiăng văng 13 km troăng mơdât on, tơdrêng amê thăm seá ngăn tơdroăng hbrâ mơdât on chếo kâ.

“Ngin pơtâng tối mơhnhôk ƀă kĭ tơkêa ƀă mâu rơpŏng rêh ối achê kong po rơdâ mâu troăng hbrâ mơdât on chếo kong tơniăn tro tiô pơkâ dêi kih thuât. Tơkŭm seá ngăn rak a mâu kơpong ki tơ’lêi tro on chếo ƀă troăng hbrâ mơdât cho ki xiâm, tơpâ on chếo tơmeăm tơdrêng”.

Gia Lai tơkŭm po văng hlá pêi a mâu tíu tơ’lêi tro on chếo kong

Tơring “Mang Yang nôkố ai lối 53 rơpâu ha kong, tung mê ai vâ chê 6 rơpâu ha ối tung mâu kơpong ki tơ’lêi tro on chếo, mê cho: Ayun, H’Ra, Đê Ar, Đắk Trôi, Đăk Djăng. Pôa Trần Tất Đắc, Kăn phŏ pơkuâ rak ngăn kong tơring ‘Mang Yang hiăng pêi kêi đeăng tâi tâng Khu pơkuâ hnê mơhno hbrâ mơdât on chếo râ cheăm, mơjiâng troăng pêi 4 tơdrêng, tơdrêng amê, mơjiâng mâu tôh, khu hbrâ mơdât on chếo kong ƀă khu pêi cheăng châ hrĭng ngế, ki xiâm cho kuăn pơlê rêh ối tung kơpong mê vâ hbrâ mơdât on chếo sap apoăng.

“Gak ngăn kong cho tơdroăng ki kal ƀă ki rơhêng vâ tối cho tơdroăng hbrâ mơdât on chếo kong thế hbrâ cho ki xiâm. Drêng ai on chếo kong mê kô xúa hên rơxế tơmeăm khoăng, tá mâu tơmeăm khoăng ki rơxông nếo môi tiah mâu kong têa ki rơxông nếo laga xuân kơjo ăm tơdroăng hbrâ thế má môi’’.

Pơtâng tối ăm kuăn pơlê mơdêk hlê plĕng gak ngăn kong

A Lâm Đồng, sap ing hdrối Têt tiô khôi hmâ troh nôkố, kơpong kong loăng hngó tơ’lêi chếo drô troăng kân kuô̆k lô̆ 27C tơkâ mâu cheăm Dà Sar, Dà Nhim, Dà Chais dêi tơring Lạc Dương đi đo châ Khu pơkuâ rak ngăn kong tât khía Dà Nhim ƀă mâu rơpŏng tơdah pơkuâ rak ngăn kong xing xoăng mơngế gâk ngăn a mâu tíu rak ngăn, tơkŭm seá ngăn đi đo vâ châ hlo teăm tơdrêng tâng ai on chếo kong.

Pôa Ha Dinh, hdroâng kuăn ngo K’ho, rơpŏng tơdah pơkuâ rak ngăn kong a cheăm Dà Sar tối ăm ‘nâi:

“Tíu rak ngăn ai pơkâ cho mơjiâng tôh pêi cheăng vâ xing xoăng tơdroăng pêi cheăng ăm rêm ngế rak ngăn. Tâng châ hlo chếo kong mê ngin tơbleăng tơdrêng ăm tíu gak ngăn, tíu gak ngăn kô rĕng tơbleăng ăm Khu cheăng vâ tơkŭm mơngế tơpâ on chếo kong teăm tơdrêng’’.

Lâm Đồng tơkŭm hbrâ mơdât on chếo kong

Pôa Nguyễn Khang Thiên, Kơ koan xiâm pơkuâ gak ngăn kong pơlê Lâm Đồng tối ăm ‘nâi, ƀă troăng pêi ôh tá tơngôu xua mê mâu troăng hbrâ mơdât on chếo kong hiăng châ mâu tíu cheăng po rơdâ sap apoăng rơnó tô.

“Ngin hiăng thăm hnê mơhno mâu Khu rak ngăn kong, Khu séa ngăn kong ki ai mâ đi đo, mâu khu cheăng, mâu khu pơkuâ rak ngăn kong thăm pơkuâ rak ngăn kong, hbrâ mơdât on chếo kong. Tung mê, tơ-trŏng tơdroăng pơtâng tối, tơkŭm tung mâu tơdroăng ki tô vâ tơniăn châ tơƀrê tung tơdroăng hbrâ mơdât on chếo kong”.

A mâu tơring tơ’lêi chếo kong a kong pơlê Kon Tum, môi tiah: tơring Đăk Tô, Kon Rẫy, Ngọc Hồi, Ia H’Drai, kơdrum kong tơnêi têa Čư̆ Mang Mrai... mâu tíu cheăng rak ngăn kong, kơvâ rak ngăn kong ƀă khu râ kăn pơkuâ ƀă mâu tơring hiăng mơhnhôk pơtroh mơngế rak plâ hâi plâ măng. Cho tơring tíu tơkăng kong ai lối 88 rơpâu ha kong ƀă tơnêi kong, tâi tâng ƀăng kong ki tơ’lêi tro on chếo kâ, pôa Nguyễn Quốc Tuấn, Kăn pơkuâ rak ngăn kong tơring Ia HDrai, tối ăm ‘nâi:

“Kong tô khăng khoăng ton, kong tô ó tơ’lêi tro on chếo kong. Ngin xuân mơnhên mâu kơpong ki tơ’lêi chếo kong vâ pơkâ gak plâ hâi plâ măng. Mâu khu pơkuâ gak ngăn kong ai khu gak ngăn kong. Khu mê rế gak ngăn kong ƀă tung tơdroăng hbrâ mơdât on chếo kong. Pakĭng mê,  pơkâ tơrŭm ƀă mâu tíu cheăng, ƀă Vi ƀan cheăm klêi mê mâu tíu cheăng tung pơlê. Seá ngăn mâu khu pơkuâ gak ngăn kong thế pêi pro tro troăng pơkâ pêi hiăng châ kĭ tiô troăng 4 tơdrêng vâ hbrâ drêng ai on chếo kong’’.

Vâ hbrâ mơdât on chếo ăm lối 610 rơpâu ha kong, mâu khu pơkuâ gak ngăn kong a Kon Tum hiăng pro rơpâu km troăng kơvê on, troăng mơdât on chếo; mơjiâng hrĭng tíu gak ngăn, pơkuâ mơngế mot lo; văng hlá pêi tơmeăm ki tơ’lêi chếo vâ kơdroh tơdroăng on chếo kâ kong; tơkŭm tơkêa ƀă rêm rơpŏng kuăn pơlê vâ seá ngăn tơdroăng po văng chiâk deăng ví on chếo kâ troh a kong.

Quốc Học rah chêh VOV Tây Nguyên

A Sa Ly tơplôu ƀă tơbleăng