VOV4.Êđê – Leh 3 thu\n bi mko\ mjing, Knơ\ng brua\ ksiêm dla\ng dliê kr^ng IV kha\ng mđ^ ktang nanao brua\ bi hgu\m đru kơ Knơ\ng brua\ ksiêm dla\ng dliê du\m c\ar tuê hang ks^ Dhu\ng kwar Krah leh ana\n Dap Kngư mko\ mjing du\m gưl duah kih mdoh phung mu\t kma nga\ bi rai dliê; mđ^ ktang brua\ mtô mblang klei thâo săng mơ\ng mnuih [uôn sang hla\m brua\ kia\ kriê leh ana\n răng mgang, mgang truih mdjiê klei pui [ơ\ng dliê. Kyua ana\n, ênoh bi rai dliê ti kr^ng wa\l anei trun hro\ leh êdi, ênha\ dliê rai [rư\ dưi bi mkhư\.

Dliê kmrơ\ng knu\k kna mkuôm Yok Đôn, ]ar Daklak mâo truh 115 êbâo ha, jing pro\ng h^n hlăm jih jang kmrơ\ng knu\k kna mkuôm hlăm kluôm ala. Anei jing kmrơ\ng hrông mâo djăp mta mnơ\ng dhơ\ng hd^p, ho\ng lu mta kyâo mtâo yuôm hin, mse\ si hnê`, asa\n, ktê, kpeh, k]^k; hlô mnơ\ng mâo lu mta dôk hlăm hra\ hrah Việt Nam mse\ si êman dliê, kru\, hwa, hlô rang, đruah… Êlâo dih kmrơ\ng anei jing anôk phung kne\ kreh tle\ kyâo, hiu lua. {ia\dah mơ\ng thu\n 2014 kơ anei, Anôk brua\ kia\ kriê dliê kyâo kr^ng 4 jih ai tiê hgu\m êpul brua\ gak răng dliê kyâo kmrơ\ng knu\k kna mkuôm Yok Đôn kreh mko\ mjing nanao klei hiu suang, kih mdoh phung kne\ mu\t tle\ kyâo, lehana\n lua mnah hlô mnơ\ng dliê, snăn ara\ anei hro\ leh.

Phạm Ngọc Hùng, k’ia\ng khua anôk brua\ răng mgang dliê kyâo mrô 6, Hlăm Êpul brua\ gak răng kmrơ\ng knu\k kna mkuôm Yok Đôn brei thâo:

“ Hlăm thu\n êgao, kyua mâo klei đru mơ\ng Anôk brua\ kia\ kriê dliê kyâo kr^ng bi mguôp ho\ng Êpul gak răng kmrơ\ng knu\k kna mkuôm Yok Đôn mâo kih mdoh bi rai lu phung kne\ tle\ kyâo đue# dăp hla\m krah kmrơ\ng kpal. Mơ\ng ana\n klei di`u awa\ druôm kyâo pro\ng hro\ leh mơh, ênoh du\m klei ngă soh ho\ng hdră bhiăn răng mgang dliê, klei awa\ druôm, du\ mdiăng kyâo, [ê] [ưi, lua mnah hlô mnơ\ng dliê, lehana\n klei bi mnia mblei ăt hro\ leh”.

Anôk brua\ kia\ kriê dliê kyâo kr^ng 4 kreh mko\ mjing nanao klei hâo hưn ]ia\ng kơ mnuih [uôn sang mâo klei thâo săng kơ brua\ kia\ kriê răng mgang dliê kyâo, răng mgang klei pui [ơ\ng, po\k du\m boh adu\ mđ^ klei thâo ma\ brua\ kơ êpul kia\ kriê dliê kyâo ti du\m alu\ wa\l.

Nguyễn Văn Nam, K’ia\ng khua kia\ kriê, Anôk brua\ kia\ kriê dliê kyâo ]ar Kontum brei thâo, ara\ anei, alu\ wa\l hlăk kia\ kriê giăm 970 êbâo ha kmrơ\ng hrông. Kyua êpul ngă brua\ kno\ng [ia\, kmrơ\ng jing pro\ng, snăn brua\ kia\ kriê hlăm du\m thu\n êgao bo\ ho\ng klei dleh dlan. Mơ\ng leh mâo mko\ mjing klei bhiăn hgu\m ho\ng Anôk brua\ kia\ kriê dliê kyâo kr^ng 4, êpul êya mâo klei đru kơ mnuih, kơ mnơ\ng mnua\ hlăm brua\ kia\ kriê lehana\n răng mgang dliê, răng mgang klei pui [ơ\ng dliê, [uh leh mâo ba w^t klei tu\ dưn jăk:

“ Êpul brua\ kia\ kriê dliê kyâo kr^ng 4 mguôp ho\ng Anôk brua\ kia\ kriê dliê kyâo Kontum mâo leh lu brua\ bi mguôp jăk mse\ si bi hâo hưn, hgu\m mb^t kia\ kriê lehana\n răng mgang dliê, bi hriăm mbo\ mđ^ h^n brua\ kia\ kriê lehana\n răng mgang, mđ^ kyar dliê. Hlăm wưng kơ ana\p, hmei srăng ngă jê` jê` h^n klei hgu\m mb^t ]ia\ng mâo klei hâo hưn lu h^n, lehana\n mâo djăp hdră kia\ kriê, răng mgang dliê ho\ng klei kjăp”.

Tui si anôk brua\ kia\ kriê dliê kyâo kr^ng 4, ara\ anei êpul êya hlăk hgu\m ho\ng Anôk brua\ kia\ kriê dliê kyâo du\m ]ar ktuê hang ks^ Dhu\ng kwar Krah, lehana\n Lăn Dap Kngư kia\ kriê răng mgang truh 8 êklăk 300 êbâo ha dliê hrông. Tô Xuân Đam, k’ia\ng khua kia\ kriê dliê kyâo kr^ng 4 brei thâo, hlăm thu\n kơ ana\p, êpul êya srăng g^r jih ai tiê h^n hlăm brua\ hgu\m ho\ng djăp alu\ wa\l, ngă bi ktang djăp brua\ kia\ kriê lehana\n răng mgang dliê:

“ Thu\n 2018, hmei mko\ mjing leh hdră lehana\n po\k ngă djăp mta brua\ ho\ng du\m boh ]ar. Leh kơ ana\n, hmei mko\ mjing klei bhiăn bi mguôp ho\ng du\m boh ]ar ]ia\ng ktrâo ata\t, hâo hưn mtô mblang pioh ngă bi jăk h^n brua\ kia\ kriê lehana\n răng mgang dliê. Mghaih msir bi leh du\m anôk kreh mâo klei bi rai kyâo mtâo hlăm du\m alu\ wa\l ti du\m ]ar ara\ anei”.

                                                                                     H’Nga pô ]ih hlo\ng răk