VOV4.Êđê - Klei bi lông ]ưng boh pro\ng h^n êdi kluôm boh la\n FIFA World Cup 2018 kla\ s^t mphu\n bi lông leh mâo êbeh sa hruê ka\m êgao ti la\n ]ar Nga. Anei jing wưng kha\ng bluh mâo ktang klei hla\p hla a\n jin hluê ho\ng hdra\ bi mđa\o [ơ\ng pra\k hluê êlan Internet, nga\ lui] klei êđa\p ênang yang [uôn. Mơ\ng ana\n, bluh mâo lu phung nga\ soh mse\ si klei tle\ huăk do\ dô, nga\n dra\p, klei brei ]an pra\k ho\ng ênoh pra\k mnga ktro\, klei duah mplư luar… ]ia\ng gang mkhư\ klei anei, kahan ksiêm ]ar Daklak g^t gai leh kahan ksiêm du\m kdriêk, wa\l krah, [uôn pro\ng lehana\n du\m anôk brua\ djo\ tuôm bi mđ^ ktang du\m hdra\ msir ksu\ng nga\, ap gư\ phung nga\ soh, hâo hưn mtô mblang truh kơ gra\p tal mnuih [uôn sang mđ^ klei thâo sa\ng bi kdơ\ng ho\ng phung nga\ soh anei.

Hlăm hruê 15/6, kno\ng sa hruê leh po\k klei bi lông ]ưng boh tar ro\ng lăn, adu\ brua\ kahan ksiêm kơ brua\ răng mgang klei êđăp ênang yang [uôn, mơ\ng knơ\ng brua\ kahan ksiêm ]ar Daklak ba leh hra\ mơar kơ knơ\ng brua\ ksiêm dlăng yang [uôn ]ar Daklak k]u\t kđi soh kơ 6 ]ô ti sa\ Quảng Phú, kdriêk }ư\ Mgar kơ brua\ bi mđăo ]ưng boh [ơ\ng prăk ho\ng êlan internet ho\ng ênoh prăk ngă klei bi mđăo êbeh 30 êklai prăk. Ti ana\p dhar brua\ kahan ksiêm, pô dja\ ako\ klei bi mđăo [ơ\ng prăk anei jing Đinh Ngọc Linh, 30 thu\n, dôk ti wa\l krah Êa Pô], kdriêk }ư\ Mgar hưn, [uh dưi [ơ\ng mnga pro\ng mơ\ng brua\ ngă klei bi mđăo [ơ\ng prăk klei ]ưng boh, s^t yơh thâo kơ brua\ anei jing soh ho\ng klei bhiăn, [ia\dah ăt mko\ mjing mơh, ]ia\ng djăl mâo prăk:

“ Kâo ma\ mơ\ng êlan Internet mơ\ng phung ba ako\ klei bi mđăo mơ\ng [uôn pro\ng Hồ Chí Minh, hlăm êlan internet mơ^t truh kơ phung khăp hlăp injin hlăm kdriêk hlăp, hlăm computer mâo leh ênoh tài khoản snăn ênưih snăk hlăp. Mnuih hlăm kdriêk di`u thâo snăn mâo klei ]ia\ng hlăp, snăn bi mu\t hlăp, mâo hruê hlăp truh du\m êtuh êklăk prăk. Phung hlăp in jin knư amâo mâo [ơ\ng, snăn pô mko\ klei hlăp lo\ mbha kơ kâo lu h^n mơh prăk mnga”.

Klei bi lông ]ưng boh tar ro\ng lăn Work Cup mâo mko\ mjing 4 thu\n sa blư\, thu\n anei klei bi lông mko\ mjing ti ala ]ar Nga giăm mmông ho\ng ala ]ar ti Châu Á hlăm ana\n mâo Việt Nam snăn ênoh mnuih mâo dlăng jing lu. Mb^t ho\ng ana\n, klei hlăp bi mđăo [ơ\ng prăk soh ho\ng hdră bhiăn đ^ êjai, lehana\n dleh dưi ksiêm dlăng mơh.

Tui si Nguyễn Thanh Chín, Khua alu\ mnuih dôk mrô 10, ti alu\ kr^ng TânThành, [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt, mb^t ho\ng klei dhar brua\ djo\ tuôm hyua\ kjăp h^n klei kdơ\ng ho\ng phung hlăp in jin [ơ\ng prăk klei bi mđăo ]ưng boh, snăn du\m go\ sang, dhar brua\, êpul êya ăt bi mjua\t bi hriăm, mta\ mtăn kơ mnuih pô êjai hlăm yan ]ưng boh anei. Nguyễn Thanh Chín la]:

“ Hlăm yan ]ưng boh, drei mta\ kơ anak aneh dlăng ]ưng boh hlăm sang pô, đăm nao dlăng ôh hlăm du\m anôk dlăng lu mnuih mse\ si anôk ]h^ kphê, anôk hlăp internet ]ưng boh. Kyuadah kơ ana\n mâo lu snăk phung soh kăp mplư. Ênưih ngă kơ phung hđeh le\ hla\m klei mplư, leh lu] prăk kăk srăng duah hlăm êlan tle\ dăp, ]an l^ng mnga ktro\. Lehana\n phung am^ ama bi ksiêm dlăng mơh computer, đ^ng blu\ dja\ hiu anak pô hu^dah di`u hlăp klei bi mđăo [ơ\ng prăk, ]ia\ng pral gha\ mtam, lehana\n mguôp ho\ng du\m dhar brua\ mâo klei dưi mâo hdră gang mkhư\”.

Leh mơ\ng lu thu\n brei [uh, hlăm grăp blư\ mko\ mjing klei bi lông ]ưng boh tar ro\ng lăn, snăn dơ\ng mâo yơh mnuih sa ai ho\ng phung ngă klei in jin hla\m ala ]ar lehana\n mơ\ng ala ta] êngao srăng duah êlan bi mguôp mb^t, mplư mnuih khăp kơ brua\ bi mđăo klei bi lông ]ưng boh ho\ng êlan Internet. Bi phung ra` kơ klei in jin ]ia\ng mâo prăk hlăp in jin ana\n srăng duah yơh djăp hdră soh ho\ng klei bhiăn dưn ăt ngă.

Phạm Thanh, sa ]ô pô ngă brua\ cầm đồ ti sang ktuê êlan Lê Duẩn, alu\ kr^ng Êa Tam, [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt brei thâo, hlăm grăp blư\ truh yan bi lông ]ưng boh pro\ng mse\ si Euro, World cup snăn mnuih ba mgrơ\ng mnơ\ng pô ma\ prăk nao hlăp in jin đ^ măng ai mka\ ho\ng hruê aguah tlam. {ia\dah, ]ia\ng đăm le\ hlăm klei amâo mâo jăk, lehana\n mâo brua\ ngă klei [ua\n rơ\ng leh ho\ng du\m dhar brua\ djo\ tuôm, snăn anôk cầm đồ hmei kno\ng tu\ ma\ ya mta mnơ\ng mâo djăp hra\ mơar djo\ klei bhiăn, kla\ mnga]. Phạm Thanh la]:

“ Hmei ngă brua\ anei, êlâo kơ mko\ mjing klei bi lông ]ưng boh world cup 2018, pô bi ala knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa alu\ kr^ng hriê mta\ mtăn amâo mâo tu\ ma\ ôh ya mta mnơ\ng đing jing mnơ\ng tle\ dăp. Kno\ng tu\ ma\ ya mta mnơ\ng mâo djăp hra\ mơar, phu\n agha kla\ mnga], hu^dah tuôm ho\ng mnơ\ng tle\ dăp, jing đru kơ phung ngă soh. Klei anei jing bi s^t klei [ua\n rơ\ng ho\ng du\m anôk brua\ mâo klei dưi êjai, lehana\n `e\ đue# mơh kơ pô đăm le\ hlăm klei amâo mâo jăk êjai ngă brua\”.

Tui si đại tá Nguyễn Văn Bôn, Khua adu\ brua\ kahan ksiêm kơ brua\ răng mgang klei êđăp ênang yang [uôn ]ar Daklak, ara\ anei klei bi mđăo [ơ\ng prăk mơ\ng klei bi lông ]ưng boh ho\ng êlan internet mâo mse\ si M88; 188Bet; Fun88; 12Bet; 166Bet; Bet 365… mâo măng ai mtam yơh. Mnuih hlăp kno\ng mâo tài khoản, amâodah prăk ti ana\p tla kơ pô mko\ êlan hlăp in jin anei ti Việt Nam jing mâo hlăp yơh ho\ng klei ênưih pưih. Êjai hlăp tuôm ho\ng klei amâo mâo [ơ\ng ôh, phung hlăp in jin amâo mâo prăk tla, ênưih snăk truh kơ klei hiu tle\ mplư mplê] ngăn do\ mnuih mkăn. Ho\ng phung mko\ mjing êlan hlăp in jin anei, tơdah phung hlăp in jin amâo mâo tla ênu\m ôh ênoh prăk adôk đuôm, di`u srăng tio\ nao phung [o# kra mta kuê` nao jua\ nư, amâodah mưn phung jhat [ai nao jua\ brei nư pô.

Đại tá Nguyễn văn Bôn brei thâo, ]ia\ng mdrơ\ng ho\ng klei bi đăo [ơ\ng prăk mơ\ng klei bi lông ]ưng boh pro\ng anei, êpul kahan ksiêm Daklak g^t gai leh kahan ksiêm djăp kdriêk, wa\l krah, [uôn pro\ng, lehana\n adu\ brua\ djo\ tuôm ngă lu brua\ kăp gang mkhư\. Mb^t ho\ng ana\n, mâo klei hâo hưn mta mtăn truh ho\ng jih jang mnuih [uôn sang đăm duah hlăp ôh klei hlăp in jin mse\ djuê ana\n, mta\ kơ jih jang anôk ]h^ kphê dlăng ]ưng boh, anôk hlăp internet, anôk cầm đồ… ngă klei [ua\n rơ\ng amâo mâo mko\ mjing ôh klei hlăp in jin bi mđăo [ơ\ng prăk klei ]ưng boh:

“ Hmei mguôp leh ho\ng adu\ brua\ PA28, du\m alu\ kr^ng, sang sa\, Anôk brua\ kia\ kriê klei hâo hưn mơ\ng brua\ Đảng ]ar mko\ mjing klei hâo hưn truh ho\ng jih jang mnuih [uôn sang amâo mâo duah hlăp ôh djăp mta klei in jin [ơ\ng prăk kyua klei bi lông ]ưng boh World Cup. Hmei tio\ nao klei ksiêm duah ho\ng kdrăp mrâo mrang, ]ia\ng ksiêm dlăng hlăm djăp anôk, tơdah mâo klei đing hlăp in jin, snăn mâo klei kăm gha mtam, ]ia\ng đăm le\ hlăm klei lu] êđăp ênang hlăm alu\ wa\l”./.