Phung trah mă kan Dak Lak nao trah mă kan yan mrâo, mđĭ hdră ba yua hlue si klei kčah IUU
Thứ ba, 09:46, 23/12/2025 VOV TAYNGUYEN VOV TAYNGUYEN
VOV.Êđê- Leh dŭm hruê mdrơ̆ng hŏng angĭn êbŭ mrô 13 lehanăn gưl adiê hjan êa lip lêč ngă, klei hdĭp mnuih ƀuôn sang ti ktuê hang ksĭ Dak Lak ƀrư̆ ƀrư̆ lŏ wĭt msĕ aguah tlam. Ti dŭm krĭng ksĭ, ai êwa mprăp kơ yan hiu mă kan mrâo hlăk mjêč ruă hĭn. Dŭm boh hô̆ mran kă krañ kjăp kñăm mdrơ̆ng hŏng angĭn êbŭ ară anei dưi mkra, dưm nhiên liệu, mprăp nao phă êa ksĭ, ba klei čang hmăng kơ sa yan ngă bruă jăk găl, amâo mâo hiu trah mă kan soh hdră bhiăn, amâo hưn mthâo, amâo hluê ngă klei kčah mtrŭn (IUU).

Leh giăm mkrah mlan kƀĭn msir boh jhat klei yan adiê ngă, Lê Văn Trung, sa čô trah mă kan ti ƀuôn hgŭm Tuy Hòa, čar Dak Lak, dôk mprăp êmiêt kơ gưl nao trah mă kan Bắc tal êlâo. Trung brei thâo:

Gưl êa lip mrâo êgao êngăp êa, kŭm păn trah mă kpăk đuôm, luč lu hruê mmông čiăng êmiêt leh anăn mkra. Truh ară anei dưi msir mgaih leh dưi lŏ nao hlăm êa ksĭ.  Yan adiê găl jăk, tơdah trah mă kan djŏ snăn hnơ̆ng srăng mâo lu hĭn. Kâo čang hmăng gưl nao hlăm êa ksĭ tal anei mâo klei tŭ dưn, mâo prăk hrui wĭt čiăng hơĭt klei hdĭp mda leh anăn drông Tết djăp ênŭm.”

 Ya ngă amâo djŏ knŏng bi kpăk bruă trah mă kan hdang ôh ƀiădah lŏ ngă kơ prăk bi liê mkra kŭm păn, hô̆ mran lu phung trah mă kan hdang nah ngŏ čar Dak Lak đĭ lu, hlăk êjai ênoh prăk mkiêt mkrêm luč jih. Hlue si Trần Văn Biên, Khua Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa să Tuy An Đông, čar Dak Lak, klei dleh dlan hĭn ară anei jing kƀah prăk čiăng mkra kŭm păn, hô̆ mran leh anăn hơĭt klei hdĭp mda.

 

Angĭn êbŭ mrô 13 leh anăn gưl êa lip hƀuê ênuk, lu gŏ êsei dôk klam nư truh wưng kčah tla. Bruă sang čư̆ êa alŭ wăl dôk gĭr đru, akâo kơ knơ̆ng prăk  čuăl nư, bi kdung wưng tla nư kơ mnuih ƀuôn sang. Knơ̆ng prăk đru ba ala ƀuôn ăt dôk ksiêm dlăng dŭm gŏ êsei čan prăk čiăng ksiêm dlăng, kčĕ hdră msir đru bi djŏ guôp, mbĭt anăn akâo kơ dŭm gưl, dhar bruă mjing klei găl kơ mnuih ƀuôn sang dưi čan prăk, bi hrŏ nư, bi hrŏ prăk mnga, đru kơ mnuih ƀuôn sang mâo klei găl lŏ dơ̆ng wĭt mkra mjing, hơĭt bruă trah mă kan hdang.”

 Tơdah kŭm păn trah mă kan hdang lŏ wĭt ngă bruă snăn klei akâo jing amâo djŏ knŏng kơrŭ wit bruă mkra mjing ôh ƀiădah lŏ mkŏ mjing hiu duah mă djŏ hdră kčah, êđăp ênang leh anăn kjăp. Hŏng bruă klam đru kơ phung trah mă kan hdang êjai, jing anôk kriê dlăng yuôm bhăn hlăm bruă trah mă kan hdang leh anăn bi kdơ̆ng hŏng klei tra mă kan hdang soh hŏng hdră bhiăn, amâo hưn thâo leh anăn amâo hlue si klei kcah mtrŭn (amâo trah mă hlue si klei kčah IUU), kdrun ksĭ Đông Tác, ară anei dôk kriê dlăng 515 bih kŭm păn trah mă kan ti dua ƀuôn hgŭm Phú Yên leh anăn Tuy Hòa, hlăm anăn mâo 328 kum păn mâo boh taih mơ̆ng 15 met kơ dlông dưi dăp kdrăp ksiêm dlăng hdră êlan nao. Lu kŭm păn anei ngă bruă trah mă kan ngư hlăm êa ksĭ, bruă phŭn phung trah mă kan ti alŭ wăl.

 Kyua hmăi mơ̆ng lu gư angĭn êbŭ hlăm thŭn, hnơ̆ng kan hdang mơ̆ng Kdrŭn ksĭ Đông Tác thŭn anei đăo tĭng mâo hlăm brô 3.500 ton, hrŏ lu mkă hŏng hnơ̆ng kah knar 4000 ton mơ̆ng dŭm thŭn êlâo. Khădah snăn, mơ̆ng hruê 16/12, leh yan adiê ƀrư̆ hơĭt, lu kŭm păn tra mă kan  lŏ nao mŭt hlăm trah kan mrâo hŏng klei čang hmăng dưi lŏ tla wĭt ƀiă klei luč liê kyua yan adiê ngă. Hà Viên, Khua Anôk bruă kriê dlăng Kdrŭn ksĭ Đông Tác brei thâo, mbĭt hŏng hŏng bruă mjing klei găl kơ kŭm păn trah mă kan hdang găl jăk, anôk bruă mđing kơ bruă hâo hưn, mtô mblang phung trah mă kan ngă bi jăk klei kčah mtrŭn kơ klei mă kan hdang.

 

“Hmei mtrŭt mjhar nanao pô mgăt kŭm păn pô kŭm păn hlue ngă bi jăk hră mơar gĭt gai mơ̆ng Phŭn bruă leh anăn Khua knŭk kna. Tơdah nao brei pŏk kdrăp ksiêm dlăng hdră êlan nao, čih bi ênŭm klei trah mă; tơdah truh ti kdrŭn ksĭ brei jao bi ênŭm hră mơar čih leh anăn bi hgŭm hŏng anôk dlăng kdrŭn ksĭ bi mŭt ênoh mrô bi mklă phŭn agha. Mbĭt anăn, gĭr hâo hưn kơ phung trah mă kan amâo ngă soh ôh hlăm krĭng êa ksĭ ala tač êngao, amâo găn soh kdriêl krĭng êa ksĭ Việt Nam, knŏng bi hgŭm hlăm krĭng êa ksĭ dưi brei”.

Čar Dak Lak bi mklă bruă đru kơ phung trah mă kan kơrŭ wĭt bruă mkra mjing êdei kơ yan adiê ngă brei bi mguôp hŏng klei kñăm mđĭ kyar bruă rông kan hơĭt kjăp leh anăn amâo dưi hlue mă hlue si klei kčah IUU. Nguyễn Thiên Văn, K’iăng Khua Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa čar Dak Lak brei thâo, mbĭt hŏng klei akâo kơ gưl dlông mâo klei bhiăn đru brei čan prăk leh anăn hdră êlan hdĭp mda bi djŏ guôp, dŭm knơ̆ng, dhar bruă, alŭ wăl ktuê hang ksĭ mđĭ bruă kriê dlăng kŭm păn trah mă kan, ksiêm dlăng bi kjăp bruă ngă mŭt kbiă hlăm kdrŭn ksĭ, bi mklă phŭn agha kan hdang, mbĭt anăn msir mgaih bi jăk klei ngă soh hŏng klei bhiăn.

 

Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa čar bi mklă srăng msir mgaih jăk hŏng bruă klam pô ba anăp hlăm bruă hlue ngă klei djŏ tuôm hŏng kluôm ala čiăng lăm lui hră kñĭ. Tơdah kŭm păn trah mă kan lŏ dơ̆ng mâo klei ngă soh hmăi kơ bruă lăm lui hră kñĭ ăt msĕ mơh hlue ngă klei ƀuăn rơ̆ng Việt Nam hŏng ala tač êngao, hlue si hnơ̆ng čiăng ksiêm dlăng bruă klam êpul amâodah hlei pô djă akŏ.”

Angĭn êbŭ jih leh, êa li hrŏ leh. Ti anăp ăt adôk lu klei lông dlăng, ƀiădah hŏng klei hrăm mbĭt mơ̆ng bruă sang čư̆ êa, bruă djŏ tuôm leh anăn klei gĭr mơ̆ng phung trah mă kan hdang Dak Lak, dŭm boh kŭm păn lŏ dơ̆ng nao trah mă kan hdang. Anăn amâo djŏ knŏng jing hdră hdĭp mda ôh, ƀiădah lŏ jing klei bi mklă bruă klam hlăm bruă trah mă kan hdang djŏ hdră bhiăn, đru mguôp hŏng kluôm ala lăm lui “hră kñĭ” IUU, mđing kơ sa bruă trah mă kan hdang hơĭt kjăp leh anăn tŭ dưn hĭn./.

VOV TAYNGUYEN

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC