VOV4.M'nông: Ndrel đah rgâl mhe nău mĭn tâm trong kan tuch tăm mât rong, âk ƀon lan kan lŏ mir, hợp tác xã, doanh nghiệp ta Dak Lak hŏ n'hanh dôl tĭng ƀư rêng tâm rgop n'hao rnoh khlay ndơ tuch tăm. Ăp rêng tâm rgop n'hao rnoh khlay ndơ tuch tăm hŏ kơl ƀon lan đăp mpăn tuch tăm mât rong. Hợp tác xã nănh pơk hvi mpeh nău kan. Doanh nghiệp geh tơm ndơ đăp mpăn ndơ̆ luh ndơ tăch rgâl. Tâm rgop tuch tăm- nkret njêng- tăch rgâl dôl an nsĭt geh nău dơi tâm n'hao rnoh khlay tuch tăm, rƀŏng tât trong kan tuch tăm jŏ jong ta n'gor.

Ăp năm mhe aơ, “Phe kloh rsang Thăng Bình HTB” bah Hợp tác xã rhŏ dŏng rgum Tũch tăm Thăng Bình, xã Cư Kty, nkuâl Krông Bông dơi nuĭh dŏng sa rnê âk. Năm 2020, "Phe kloh rsang Thăng Bình HTB" geh si ƀŭt kơp dơn di rnoh ndơ geh ƀư OCOP 4 sao gưl n'gor. Lơn lah, ntơm bah năm 2022, hợp tác xã hŏ ký ton si ƀŭt tăch n'gluh tât New Zealand, đah rnoh âk bôk năp lah 6 tấn. aƀaơ, săk ntơ Phe kloh rsang Thăng Bình HTB hŏ njêng geh 26 ntŭk tăch ta 12 n'gor nkual ƀon têh lam dak. Wa Võ Văn Sơn, Giám đốc Hợp tác xã rhŏ dŏng rgum tuch tăm Thăng Bình an gĭt:

      “Ntơm nơh rgum tâm rgop kan nsum gay droh rklaih ăp jêr jŏt tâm nău kan tuch tăm. Yơn lôch rnôk droh rklaih jêr jŏt tâm nău kan tuch tăm nuĭh ƀon lan hôm ŭch droh rklaih tay ăp jêr jŏt tâm trong hăn tăch ndơ geh ƀư đŏng ri nê lah maketing ndơ geh ƀư. Ƀon lan ntơm nơh dơn gĭt tuch tăm dơm yơn aƀaơ ŭch ndơ̆ ndơ geh ƀư luh ntŭk tăch rgâl ri ân ƀư maketing, ƀư nkoch n'hơ ri nê lah ăp njuat kan ma hợp tác xã ntop kơl nuĭh ƀon lan gay tĭng kơn ndơ̆ ndơ geh ƀư luh tăch”.

        Nău ntrôl dăng tâm rgop tâm ăp trong kan tuch tăm, tăch ndơ geh ƀư njêng luh rêng pă an tơm ndơ tăch đăp mpăn kloh uĕh lah nău khlay đah doanh nghiệp. Ta công ty cổ phần Damaca Nguyên Phương, xã Phú Lộc, nkuâl Krông Năng, rnôk râng tâm rêng kan tâm rgop, công ty ton: nuĭh ƀon lan dơi tăch ndơ geh ƀư đah rnoh khlay đăp mpăn, đêt rmoh rman; dơi doanh nghiệp ntuh kơl ntil, ndơ dŏng kan tuch tăm gay đăp mpăn ƀư njêng. Nkre, doanh nghiệp lor nchrăp tơm ndơ geh ƀư, săk kah uĕh dơi mât dŏng đŏng. Wa Nguyễn Thị Thu Phương, giám đốc công ty an gĭt:

      “Aƀaơ kônh wa mât chăm tĭng nău dơi bah khân păng ƀư dơi dơm. Kônh wa nơm ƀư êng mô dơi ăp kôp an ndơ geh ƀư luh săk uĕh tâm ban. Jêng, ăp doanh nghiệp ân ndrel lăp kan đah khân păng gay njêng luh ndơ geh ƀư dŭt uĕh: rek di năm khay, di rnôk an nsĭt nău dơi geh dŭt âk. Tâm ban kơt mât chăm tơm tăm mhâm ƀư an uĕh jêng ri mô dơn geh ƀon lan khân păng ƀư nău dja ma săk ăp doanh nghiệp nơm, tâm ban kơt nhih pah kan dơi kan ân ntop kơl ƀon lan ân ntop kơl ƀon lan nău nê mơ  dơi nsĭt geh  tay nău dơi âk".

        Bol ma i ngăn, ta Dak Lak ăp rêng kan tâm rgop tâm trong nkret njêng ndơ geh ƀư tuch tăm hôm đêt, nău kan mô hŏ têh hvi; ntuh kơl an công nghiệp nkret njêng hôm đêt jêng mô hŏ dơi n'hao prêh rnoh khlay ndơ tuch tăm ma rêng kan tâm rgop. Măt êng, du đêt doanh nghiệp, hợp tác xã mô hŏ  joi geh trong "tăch luh" đăp mpăn jêng jêr tâm trong tâm rgop rêng kan...Na nê̆ kơt ca cao, Dak Lak geh rnoh hvi neh tăm tât 1200 hec ta, yơn lah nău dơi kan tâm rgop aƀaơ n'glĕ ta rnoh nklăp 200 rnăk râng tâm rgop kan ma ăp trong hợp tác xã, rmôt tâm boh jê̆ chrai dơm. Nău dja hŏ rgop ƀư jêng mpêt đê̆ tơm ndơ tăch săk kah luh ntŭk tăch rgâl. Wa Trương Ngọc Quang, Giám đốc Công ty TNHH Ca Cao Nam Trường Sơn an lah:

       “Pơk hvi âk neh tăm aƀaơ Dak Lak nklăp 1.200 hec ta ri ân geh trong kơl rgum lơn gay hun hao âk ntil lơn. Ntơm bah nê ntop kơl an kônh wa ƀon lan mô lah ăp hợp tác xã du trong âk lơn gay khân păng gĭt dơi lah nău tâm rgop kan nsum lah ngoăy tâm ăp nău ŭch geh khlay ngăch tâm rdâk njêng rêng tâm rgop rnoh khlay tât ndơ geh ƀư du trong jŏ jong”.

        Tĭng wa Nguyễn Hoài Dương, Giám đốc Sở Nông nghiệp - Phát triển nông thôn Dak Lak, tâm rnôk aƀaơ, jêng ăp rêng tâm rgop kan lah trong nkra khlay gay đăp mpăn trong "tăch luh" dơh soih an ndơ geh ƀư tuch tăm. Gay ntop kơl hun hao rêng kan tâm rgop, Dak Lak hŏ n'hanh dôl nsrôih an ƀư ăp Nghị định bah Chính phủ mpeh trong ntrŭt nsôr hun hao tâm boh, tâm rgop tâm nău kan tuch tăm n'hanh tăch ndơ geh ƀư tuch tăm. Tâm nê, ntrŭt ntrôl ăp trong ntop kơl lôch ntuh kơl kơt: Nklâm prăp, nkret njêng, rdâk njêng săk ntơ lư n'hanh ƀoi tĭng tơm luh ndơ geh ƀư tuch tăm. Wa Nguyễn Hoài Dương lah:

      “Nkoch trêng ntop kơl nta trong dơh dŭt n'hâm an ăp nkuâl, ăp ntŭk tăm tâm n'gor. Lơn lah ăp nkual săk geh âk mpeh ăp ndơ kah khlay ri ăp rêng kan tâm rgop buăt nthoi tăch ndơ geh ƀư lah rêng kan dŭt khlay tâm trong rdâk njêng rêng rnoh khlay ndơ geh ƀư. Ntrŏng nău kan dja sở hŏ hao mbơh rblang UBND n'gor uănh an dŏng gay đề án ntop kơl ndơ geh ƀư, lôch nê buăt nthoi đah ăp n'gor tâm lam dak gay tăch ndơ geh ƀư tâm let năp tay”

        Dak Lak aƀaơ geh rlău 380 hợp tác xã tuch tăm n'hanh rlău 90 doanh nghiệp tăch n'gluh. Ndơ tuch tăm bah n'gor hŏ tăch tât 68 dak, nkual neh lam ntŭr neh, lơn lah hŏ dơi lăp tăch tâm ăp dak têh ndrŏng kơt Mỹ, Nhật Bản, Anh, Pháp…. Aơ lah ntơm jâng khlay tâm trong ƀư jêng ngăn rêng tâm rgop tâm trong kan tuch tăm. Lah Dak Lak mât uĕh trong dơh uĕh săk geh tĭng ƀư rêng kan tâm rgop mbra rgop kơl khlay tâm trong nkra mpeh săk kah uĕh ndơ tuch tăm, n'hao dơi rnoh khlay n'hanh hun hao tuch tăm du trong jŏ jong ta năp nău tât rgoh n'gơ bah ntŭk tăch rgâl./.

Nuĭh rblang: Điểu Thân