---------------------------

VOV4.Êđê – Dôk ti krah kr^ng ]ư\ dliê, Sang hra\ gưl 1 Da\ Rsal hla\m [uôn Da\ M’Pô, sa\ Liêng Srô` jing sa hla\m du\m boh sang hra\ dleh dlan êdi mơ\ng Anôk brua\ mtô bi hria\m kdriêk Dam Rông, ]ar Lâm Đồng. Ti krah kr^ng ]ư\ dliê kha\dah adôk lu klei dleh dlan lehana\n k[ah wư [ia\dah ho\ng klei kha\p m’ai kơ brua\, kha\p kơ phung hđeh mơ\ng phung nai mtô, digơ\ a\t g^r kriê kja\p hdra\ mtô bi hria\m kơ phung hđeh ti kr^ng anei.

Alu\ Da\ M’pô dôk klah hjăn hlăm dliê kmrơ\ng kbưi ho\ng wa\l krah să Liêng Srônh kdriêk Dam Rông hlăm brô 20 km. Anei jing anôk dôk hd^p mda mơ\ng êbeh 200 go\ êsei mnuih [uôn sang djuê ana Mông hriê mơ\ng du\m ]ar kwar Dưr. Khă gơ\ alu\ wa\l anei mâo mơ\ng sui êbeh 20 thu\n leh, [ia\dah Da\ M’pô dưi yap jing lu mta amâo mâo: amâo mâo êlan klông, amâo mâo pui kmlă, amâo mâo sang mnia, amâo mâo êlan đ^ng blu\. Êlan klông dleh dlan, klei hd^p mda ăt dleh dlan mơh, sơnăn klei hriăm hră m’ar mơ\ng phung anak aneh ka mâo lu ôh go\ êsei mđing dlăng.

}ia\ng nao truh kơ Dạ M’pô, ba boh hră kơ phung hđeh, phung nai mtô găn amâo djo\ [ia\ ôh klei dleh dlan, sua^ êmăn, găn ]ư\ ]hia\ng, hnoh êa ho\ng lu klei hu^ hyưt. Hdơr w^t du\m hruê tal êlâo găn dliê nao kơ Dạ M’pô nai Bạch Văn Thời, dôk mtô ti sang hră Gưl 1 Dạ Rsal yăl dliê, nao mtô ]ia\ng djo\ m’mông phung nai bi êlâo mkrah aguah sơnăn truh kơ adu\. Hlăm kdô êngao kơ hdruôm hră mtô, ăt djă ba ]hum ao pioh pleh, kyuadah yan hjan kreh msah ms^k, yan mđia\ [ruih lăn hrah mtu\k mtu\l:

            “Tal êlâo sang hră mrâo mko\ mjing, tuê êlan nao phung nai tuôm ho\ng lu klei dleh dlan, phung nai đ^ ]ho\ng mran. Grăp blư\ găn hnoh krông bi m^n [uh mrâo tlaih kơ djiê. Kyua đ^ ]ho\ng mran hu^ hyưt êdi, boh nik gơ\ du\m hruê êa lip phung nai amâo dưi găn ho\ng k^ lehana\n ]ho\ng sơnăn bi dôk hlăm sang hră yơh. Mâo phung nai dôk hlăm sang hră du\m mlan mtam. Tơdah đ^ êdeh máy phung nai din klei săng đai lehana\n mâo du\m anôk amâo dưi đ^ sơnăn êbat jơ\ng 2 km sơna\n truh kơ sang hră”.

                   M’mông hriăm hră mơ\ng nai mto lehana\n hdeh hriăm hră ti sang hră gưl 1 Đạ Rsal

Amâo djo\ kno\ng êlan klông êrô êbat dleh dlan, kơ klei mdê klei blu\ ăt jing klei gun kpăk pro\ng pr^n ho\ng phung nai mtô tơdah nao mtô ti Dạ M’pô.

Nai Đàm Thị Bài yăl dliê, klei dleh dlan h^n hlăm klei mtô hră ti anei, ana\n jing phung hđeh amâo thâo blu\ klei Yuăn sơnăn phung nai lo\ hriăm klei blu\ Mông êlâo ]ia\ng mtô boh hră kơ phung hđeh:

            “Hlăm anei lu êdi jing phung hđeh djuê ana Mông sơa^, sơnăn bruă mtô bi hriăm tuôm ho\ng lu klei dleh dlan. Phung nai kreh mtru\t mjhar phung hđeh hlăm adu\ blu\ klei Yuăn, blu\ [ia\ đui] klei blu\ djuê djuê ana pô ]ia\ng phung hđeh đ^ kyar jăk h^n. Phung nai mtô hriê ti anei ăt g^r hriăm klei blu\ djuê ana Mông ]ia\ng thâo blu\ hrăm ho\ng phung hđeh siă suôr h^n”.

Ara\ anei kluôm alu\ Dạ M’pô mâo êbeh 300 ]ô phung hđeh hlăk hluê hriăm du\m gưl mơ\ng phung hđeh đơđiê truh kơ gưl 2. Lu êdi klei hd^p du\m go\ êsei djuê ana Mông ti anei jưh knang kơ bruă ngă hma pưk. Sơnăn truh yan boh mnga, lu phung hđeh hluê am^ ama nao kơ hma. }ia\ng lo\ iêu mthưr phung hđeh nao sang hră, phung nai bi nao hlăm grăp go\ êsei mtru\t mjhar go\ êsei. Mâo đađa, phung hđeh mrâo 13, 14 thu\n hlăk dôk nao sang hră kbiă sang hră bi dôk ung, dôk mo#. Leh phung nai nao ksiêm dlăng phu\n agha sơnăn lui] klei ]ang hmang êdi kyua am^ ama phung hđeh amâo mâo anak aneh pô nao sang hră m’ar.

Nai Phạm Thị Nguyên, khua sang hră Gưl 1 Dạ Rsal brei thâo, ara\ anei klei dleh dlan h^n êdi mơ\ng sang hră ana\n jing ka mâo pui kmlă sơnăn bruă mtô lehana\n hriăm hră mơ\ng phung nai lehana\n hđeh hriăm mâo klei hma^ djo\:

            “Êlan klông taih kbưi, mâo đađa hđeh êbat jơ\ng du\m m’mông sơnăn kơh truh kơ sang hră. Bi công nghệ thông tin kyua amâo mâo pui kmlă sơnăn phung hđeh tu\ lu klei k[ah êjai sang hră amâo mâo ba yua công nghệ thông tin hlăm klei mtô bi hriăm. Ara\ anei kyua ka mâo pui kmlă, sơnăn dhiăr pưh ăt ka mko\ dưm mơh, kyua ana\n yan bhang klei hriăm hră mơ\ng phung hđeh tuôm ho\ng lu klei dleh dlan kyua yang hruê dơ\ng adiê hlơr êdi”.

Jing mnuih nao hd^p ti Dạ M’pô du\m thu\n ho\ng anei leh, Sùng Sèo Giáo hơ\k m’ak hưn ktưn, êlâo dih amâo mâo sang hră, phung hđeh kluôm alu\ păt dah amâo thâo hră ôh, mơ\ng thu\n 2017 truh kơ ara\ anei kluôm alu\ mâo 15 ]ô hđeh nao hriăm gưl 3, đađa nao hriăm trung cấp chuyên nghiệp. Lu phung hđeh hlăm alu\ thâo hră m’ar sơnăn du\m klei bhiăn amâo lo\ djo\ guôp ăt dưi lăm lui [rư\ [rư\:

“Êlâo dih ka mâo ôh sang hră mnuih [uôn sang dleh dlan êdi kyua phung hđeh amâo mâo pô mtô bi hriăm, truh kơ ara\ anei anak aneh dưi hriăm hră. Jih jang phung hđeh hriăm hră ara\ anei thâo dlăng leh hră m’ar. Hlăk ka mâo sang hră phung hđeh hlăm alu\ bi dôk ung mo# mơ\ng hnưm. Ara\ anei phung hđeh dưi nao sang hră digơ\ mâo klei thâo săng h^n sơnăn klei bi dôk ung mo# mơ\ng điêt hro\ tru\n mơh”.

 Khă gơ\ klei hd^p mda ti Dạ M’pô adôk lu klei dleh dlan, knap m`ai, [ia\dah ho\ng ai tiê khăp ]ia\ng kơ bruă, khăp ]ia\ng kơ phung hđeh phung nai mtô ti anei grăp hruê ăt jih ai tiê găn ]ư\ dliê siă suôr ho\ng [uôn sang, mtô hriăm hră đru phung hđeh mnuih [uôn sang djuê ana Mông krah ]ư\ dliê Dam Rông tui tio\ klei ]ang hmang nao sang hră.

H’Mrư pô ]ih hlo\ng răk