VOV4.Êđê – Du\m ana asa\n dôk hla\m êpul kyâo hin mrô 1 dưi dla\ng jing mta “Mnơ\ng yuôm hin” knhal tui] mơ\ng kr^ng ]ư\ dliê La\n dap kngư. Ara\ anei, du\m ana asa\n adôk lu jing ti kdriêk Kbang, ]ar Gialai. Kha\ sna\n, du\m ana anei hla\k dôk ana\p klei lui] ram kyua hruê hruê tuôm ho\ng klei ara\ng koh druôm bi rai.

Hluê si klei ktrâo mơ\ng mnuih [uôn sang alu\ wa\l, hmei tui hluê êlan lăn gu\ êyui dliê hlăm ]uê dliê 82, đang dliê Knơ\ng bruă trách nhiệm hữu hạn dliê kyâo Krông Pa, kdriêk Kbang, ]ar Gia Lai. Anei jing alu\ dliê adôk lu kyâo săn p’pro\ng. Êdei hlăm brô 3 m’mông găn ]ư\ dliê, găn êa, hmei [uh klă du\m [e\ kyâo săn ara\ng koh druôm. Mâo ana mâo boh pro\ng truh du\m mét ara\ng uă druôm, gru uă adôk mrâo. Mâo ana leh uă druôm, phung tle\ kyâo kno\ng mă kdrê] phu\n, kdrê] krah adôk lui hlăm anôk uă druôm.

1 kdrê] kyâo asa\n mâo boh pro\ng du\m mét ara\ng uă druôm

Dôk ti djiêu 1 [e\ kyâo săn mâo boh pro\ng êbeh 2 mét ara\ng mrâo uă druôm, pô ]ih klei mrâo mâo klei blu\ hrăm ho\ng 1 ]ô mnuih [uôn sang alu\ wa\l ktrâo êlan:

 - Kyâo anei phung tle\ kyâo kơ phung răng mgang dliê he\ amâo dah h’a^. Digơ\ brei thâo:

- Akâo kơ phung khua ana\n kơh, phung di`u ti anei amâo mâo jho\ng ôh. “Hlăm anei, uă druôm kyâo mâo klei mguôp mb^t. Khua brei sơnăn kơh drei dưi ngă, bi h’a^ amâo mâo jho\ng ôh.

              Uă triêk kyâo ti đang dliê

~u\ kma êlam h^n hlăm ]uê dliê 82 mơ\ng Knơ\ng bruă Trách nhiệm hữu hạn đang dliê Krông Pa kriê dlăng, ênoh kyâo săn ara\ng uă druôm lu êdi. Ti anei, tơdah t^ng yap wa\t ênoh hđăp lehana\n mrâo, mâo du\m pluh [e\ ana săn p’pro\ng ara\ng uă druôm, mâo ana ara\ng klei wa\t phu\n, ru\ wa\t agha. Hluê si Võ Ngộ, khua Knơ\ng bruă Trách nhiệm hữu hạn đang dliê Krông Pa, hluê si klei t^ng yap thu\n 2015, hlăm ]uê dliê mơ\ng knơ\ng bruă mâo êbeh 400 phu\n kyâo săn p’pro\ng. Truh knhal jih thu\n 2018, ênoh kyâo dưi tu\ yap hlăm ngăn do\ yuôm bhăn dliê khua anei kno\ng ka bo\ mơh 300 phu\n lehana\n hlăk hro\ tru\n pral hlăm du\m mlan ako\ thu\n 2019 leh klei bi rai dliê săn hlăk đ^ lê] h^n. Ti ana\p klei blu\ hrăm la] sơnei mâo klei ngă amâo mâo djo\, klei mguôp mb^t mơ\ng êpul răng mgang dliê hlăm knơ\ng bruă đru phung tle\ kyâo uă druôm kyâo, Võ Ngộ la] sơnei srăng bi mklă lehana\n phat mkra ksă êmă:

1 phu\n kyâo asa\n ara\ng mrâo uă druôm lehana\n mă jih kdrê] kyâo

“Leh mâo klei ara\ng uă druôm kyâo, khua g^t gai kdriêk iêu w^t phung ayo\ng adei ]ia\ng [uah mkra. Tơdah mâo [uh klei ngă amâo mâo jăk, hmei srăng [uah mkra, amâo dah brei mdei bruă, kyua anei jing êpul ngă bruă. Amâo dah hmei srăng akâo kơ êpul kahan ksiêm, ksiêm dlăng ]ia\ng ba k]u\t hưn phat mkra”.

Võ Văn Phán, khua Knơ\ng bruă sang ]ư\ êa kdriêk Kbang, ]ar Gia Lai brei thâo; hlăm du\m thu\n 2016 – 2018, bruă uă druôm kyâo asăn soh ho\ng hdră bhiăn hlăm alu\ wa\l dưi ksiêm dlăng jăk h^n, ênoh kyâo ara\ng uă druôm ti hnơ\ng [ia\ mơh.

Mâo klei bi êdah bi kuan mhiă alu\ wa\l uă druôm kyâo asa\n

Khă sơnăn, du\m mlan ako\ thu\n anei, klei tle\ uă druôm lo\ hlơr mơr h^n lehana\n kdriêk g^t gai leh du\m êpul êya djo\ tuôm đru hgu\m ksă êmă. Mơ\ng ana\n, hmao [uh lehana\n mă kơ\ng du\m ]ô mnuih mâo klei djo\ tuôm. Kdriêk hlăk lo\ dơ\ng g^t gai ]ia\ng ksiêm dlăng, bi mklă lehana\n bi rai du\m êpul êya tơdah mâo klei djo\ tuôm kơ bruă uă druôm du\m [e\ kyâo săn yuôm hin:

“Kdriêk nao hlăm đang dliê lehana\n jao kơ kahan ksiêm, êpul kriê dlăng dliê mb^t ho\ng să ksiêm dlăng klei uă druôm kyâo. Lehana\n mrâo anei mă kơ\ng 1 ]ô mnuih lehana\n hlăk ksiêm dlăng bi mklă êpul ngă soh mơ\ng mphu\n k]ưm. Klei m^n mơ\ng kdriêk ana\n jing ngă bi ksă êmă, ngă bi dưi”.

Bruă nao truh kơ anôk uă druôm kyâo asa\n jing dleh dlan êdi

Dliê Kbang jing anôk kno\ng sa anei yơh ti Gia Lai adôk ana săn p’pro\ng ho\ng boh pro\ng du\m mét. Hlăk êjai ana\n, ara\ anei, ênoh yuôm mơ\ng kyâo asăn đ^ h^n, ho\ng êbeh 100 êklăk prăk hlăm 1 mét khối, phung tle\ kyâo hlăk duah djăp hdră uă druôm du\m [e\ kyâo yuôm hin ênoh yuôm hlăm 1 [e\ kyâo truh du\m êklai prăk. Tơdah amâo mâo ôh du\m hdră msir mghaih, sơnăn amâo mâo sui ôh du\m [e\ ana săn ana\n srăng jih rai, du\m “ngăn do\ yuôm bhăn” knhal tui] mơ\ng dliê lăn Dap kngư srăng lui] jih.

              H’Mrư pô ]ih hlo\ng răk