VOV4.Êđê - Kyua adiê mđia\ hlơr sui, hnơ\ng êa ti du\m ênao êa, hnoh krông lehana\n du\m hdra\ brua\ phu\n pui kmla\ êran ho\ng êa ti Daklak khuôt jih, klei adiê không k[ah êa dôk mâo kjham êdi. Amâo djo\ kno\ng nga\ lu ênha\ mnơ\ng pla dơ\ng djiê krô [ia\dah du\m êbâo ]ô mnuih [uôn sang a\t dôk tla\ ana\p ho\ng klei k[ah êa yua.

Klei adiê không k[ah êa dôk mâo kjham êdi ti du\m kdriêk Êa Hleo, Krông {u\k, Krông Bông, {uôn Đon lehana\n Êa Sup. Lu ênha\ kphê, tiêu, ana boh kroh, mdiê kuê, hbei [lang, boh plei krô jih; lu ênha\ djam mtam, mdiê djiê krô mơh. Y Bin Niê ti sa\ Êa Hleo, kdriêk Êa Hleo brei thâo: Kha\dah go\ sang `u duh bi liê gia\m 120 êkla\k pra\k ]ia\ng ktir 2 [a\ng êa kba\ng, pom êa krih kơ mnơ\ng pla [ia\dah a\t ka\n dja\p êa lei.

“ Ara\ anei mâo [ia\ sna\k êa, êa kba\ng kno\ng dưi pom ma\ 2 mmông đui] leh kơna\n lo\ dôk guôn êa đ^. Ana kphê djiê krô, ara\ anei krih êa ]ia\ng krơ\ng hd^p ana đui], hnơ\ng mâo boh mnga kla\ s^t jing hro\ leh. Bi ana tiêu hla\m đang war djiê leh 1/3, kyua êa krih ka thâo b^t anôk lo\ duah ôh”.

Ti sa\ Êa Bung, kdriêk Êa Sup, klei adiê không k[ah êa h^n mơh kjham h^n. Nguyễn Quang Vinh, sa ]ô nga\ lo\ hma ti alu\ mrô 3 brei thâo, du\m êa hnoh hla\m kr^ng khuôt jih leh, 7 sao lo\ go\ sang `u djiê krô, êa kba\ng yua aguah tlam a\t khuôt leh mơh. Ara\ anei, go\ sang `u dôk mdrơ\ng ho\ng klei k[ah êa êjai lehana\n lo\ hiu duah blei êa w^t yua:

“Do\ng hd^p ana mdiê sna\n go\ sang kâo kno\ng thâo nao ma\ êa dôk [ia\ ti du\m êa hnoh hnê] yua ma^ pom điêt ba krih kơ mdiê ]ia\ng kơ hd^p đui], [ia\dah a\t [ia\ sna\k mơh dôk êa. Bi êa yua tu\k kna\ sna\n kâo nao blei êa 16 – 18 lit ana\n, êa yua mnei hgei, boh mnơ\ng mnua\ sna\n kâo đ^ êdeh kang nao ma\ ti ênao Ako\ Êa Sup adih. Adiê không k[ah êa snei mnuih [uôn sang dleh dlan êdi”.

Hluê si klei ksiêm dla\ng mơ\ng Knơ\ng brua\ Lo\ hma mđ^ kyar kr^ng [uôn sang ]ar Daklak, jih 600 b^t ênao mgơ\ng êa hla\m ]ar, hnơ\ng êa kno\ng dôk ti gu\ 55%, du\m ênao êa đ’điêt khuôt jih leh. Nguyễn Hoài Dương, Khua Knơ\ng brua\ Lo\ hma mđ^ kyar kr^ng [uôn sang ]ar Daklak brei thâo, anôk brua\ Lo\ hma hla\k lehana\n dôk bi hgu\m ho\ng du\m alu\ wa\l po\k nga\ du\m hdra\ hwai mdoh mnuôr mbông, bư\ mđ^ du\m anôk ]ia\ng bi kdơ\ng êa êjai, mko\ mjing hdra\ ba yua êa krih mkiêt mkriêm, mta\ kơ mnuih [uôn sang bi mlih mnơ\ng pla, ba yua djuê mjeh mnơ\ng pla [ia\ hruê, dưi mdrơ\ng ho\ng klei k[ah êa… Ho\ng du\m kr^ng hin, amâo mâo êa, hdra\ mdrơ\ng ho\ng klei k[ah êa brei mđing snei, êa yua hla\m klei hd^p aguah tlam jing tal êlâo h^n leh kơna\n truh êa mna\m kơ mnơ\ng rông, knhal tui] jing êa krih kơ mnơ\ng pla mâo boh tu\ brua\ duh mkra.

“Hmei akâo kơ Knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa ]ar g^t gai du\m alu\ wa\l brei pral mâo hdra\ mdrơ\ng ho\ng klei adiê không k[ah êa mse\ ara\ anei. Du\m alu\ wa\l a\t ]ih mkra leh hdra\ k]ah lehana\n mâo klei nga\ brua\ kla\ klơ\ng. Hla\m mlan 4 anei, du\m alu\ wa\l bi po\k nga\ du\m hdra\ mdrơ\ng ho\ng klei k[ah êa, mâo brua\ ba yua djo\ guôp du\m anôk êa dôk mâo…”.

Hluê si klei đa\o kna\l mơ\ng knơ\ng brua\ đa\o kna\l yan adiê, hla\m du\m hruê ti ana\p, adiê mđia\ hlơr a\t dôk kmô ti ]ar Daklak. Du\m kr^ng mse\ si kdriêk Ea Kar, Krông Bông, Lăk, Krông H’Nang lehana\n Êa Sup, klei adiê không k[ah êa sra\ng mâo ktang h^n. Du\m kdriêk, wa\l krah, [uôn pro\ng ti Daklak dôk mjê] ksiêm dla\ng du\m ênha\ mnơ\ng pla k[ah êa, du\m kr^ng mnuih [uôn sang tuôm ho\ng klei dleh dlan kyua k[ah êa yua k`a\m pral mâo hdra\ mdrơ\ng, đru kơ mnuih [uôn sang./.