VOV4.Êđê - Ia Grai jing sa kdriêk Knông lăn mâo lu klei dleh dlan mơ\ng ]ar Gia Lai ho\ng lu klei ngă soh ho\ng hdră bhiăn grăp thu\n, phung mnia blei ma tu^ khăng ba ]h^ ti kr^ng anei. Du\m thu\n êgao, Êpul khan siêm dlăng phung ngă soh hlăm yang [uôn– Bruă duh mkra – ma tu^, Khan ksiên kdriêk Ia Grai po\k ngă leh jăk, mâo lu hdră k`ăm rơ\ng kơ klei êđăp ênang, đru kriê klei êđăp ênang ti alu\ wa\l.

Truh kơ ara\ anei, mnuih [uôn sang kdriêk Ia Grai ăt ka wơr mơh boh klei êpul hđeh êdam ngă lu klei tle\ dăp, ngă hu^ hyưt kơ mnuih [uôn sang ti alu\ wa\l sui ho\ng anei du\m thu\n. Êpul anei mâo hlăm brô 20 ]ô, lu jing phung hđeh êdam Jarai alah mă bruă, yua ma tu^ lehana\n khăp hlăp lê`. Leh ngă lu klei tle\ mă mnơ\ng dhơ\ng ti du\m kdriêk Cư\ Pưh, }ư\ Pro\ng, [uôn pro\ng Plei Ku, hlăk jih thu\n 2015, êpul anei nao ti kdriêk Ia Grai lo\ dơ\ng hiu tle\ ti du\m să  Ia Hrung, Ia Tô, tle\ mă du\m êtuh êklăk prăk lehana\n lu mnơ\ng dhơ\ng mâo ênoh yuôm mơ\ng mnuih [uôn sang.

Leh hmư\ klei hâo hưn, Êpul kahan ksiêm – Bruă duh mkra- ksiêm ma tu^, kahan ksiêm kdriêk Ia Grai mko\ mjing leh lu klei ktuê dlăng. Kno\ng hlăm sa mlan, anôk bruă thâo [uh, thâo djăp kơ hdră ngă klei tle\ dăp, hd^p mda leh ana\n tio\ mă phung kne\. Đại uý Nguyễn Thanh Hà, k’iăng kia\ kriê Êpul kahan ksiêm – bruă duh mkra – ksiêm ma tu^, sa hlăm phung tuôm tui mă phung kne\ brei thâo: “Êpul kne\ anei ngă lu klei tle\ dăp hlăm du\m kdriêk, ngă hu^ hyưt kơ mnuih [uôn sang. Êpul ksiêm dlăng tal êlâo, phung kne\ thâo, ana\n êran đuê| nao ti kring knông lăn. Leh ana\n hmei bi hgu\m ho\ng kahan ksiêm du\m kdriêk ]ư\ Sê, Phú Thiện mâo mă êpul anei. Klei anei, phung kne\ bi êdah klei bi kdơ\ng ktang t^t, kjham h^n yua dho\ng ]ia\ng tlo\ êpul khan ksiêm”.

Hlăm ako\ mlan 4 thu\n anei, leh hmư\ mnuih [uôn sang ti să knông lăn Ia O hưn kơ klei mâo lu l^n phung ba yua ma tu^ ti alu\ wa\l, kahan ksiêm kdriêk Ia Grai ngă leh klei ktuê dlăng leh ana\n thâo Lương Văn Nang (kkiêng thu\n 1986) leh ana\n Lô Ba Duy [uôn sang ti ]ar Nghệ An hriê ti alu\ wa\l hd^p mda. Bi m]hua ngă mnuih [uôn sang, phung kne\ anei mko\ mjing leh klei ]h^ mnia ma tu^ ti să knông lăn. Ênoh phung kne\ ba yua ma tu^ ti alu\ wa\l đ^ h^n, ktu\ng ba lu klei ngă soh mkăn ho\ng hdră bhiăn. Leh lu hruê ktuê dlăng, kăp mă, êpul kahan ksiêm mơ\ng Êpul kahan ksiêm kơ bruă duh mkra, ksiêm ma tu^ mâo mă leh Lương Văn Nang hlăk êjai dôk ]h^ ma tu^.

Leh ana\n mmông ana\n mtam, Lô Ba Duy ăt nao hưn klei soh pô ti anôk bruă kahan ksiêm. Mơ\ng bruă bi kdơ\ng leh ana\n ksiêm dlăng anôk dôk mơ\ng phung kne\, anôk bruă kahan ksiêm kdriêk mâo ma\ êbeh 6 gram ma tu^ mb^t ho\ng du\m êtuh êklăk prăk mơ\ng bruă ]h^ mnia ma tu^ ti să knông lăn Ia O, kdriêk Ia Grai, ]ar Gia Lai leh ana\n du\m să ti kdriêk Ia Hdrai, ]ar Kon Tum.

Trung tá Phạm Chính Nghĩa khua êpul kahan ksiêm bruă duh mkra, ma tu^ kdriêk Ia Grai brei thâo, anôk bruă kia\ kriê kơ bruă bi kdơ\ng ho\ng phung ]h^ mnia ma tu^ jing sa mta k`ăm hlăm bruă ngă: “Hlăm thu\n anei, hmei mâo mă leh 8 klei djo\ tuôm kơ ma tu^, mâo mă 10 ]ô ngă soh. Mb^t ho\ng ana\n, hmei bi kdơ\ng ho\ng phung ba yua ma tu^, ba 13 ]ô nao hlăm anôk mdrao klei ră ra` ma tu^ leh ana\n 6  ]ô hlăm anôk bi hriăm mjuăt. Ana\n jing klei tu\ mơ\ng klei g^r hlăm bruă ngă mơ\ng ayo\ng adei hlăm êpul.”

Mơ\ng thu\n 2016 truh ara\ anei, kdriêk Ia Grai mâo jih jang 190 klei ngă soh ho\ng yang [uôn leh ana\n 16 klei ba ]h^ ma tu^. Hlăm ana\n, ênoh phung ngă soh jing mnuih djuê [ia\ mâo 1/3. Mb^t ana\n, lu jing klei ngă soh pro\ng, bi mdjiê mnuih, ngă knhông ho\ng hđeh điêt. Ho\ng mta k`ăm amâo lui tlaih ôh phung ngă soh, kriê mgang klei êđăp ênang kơ mnuih [uôn sang, Êpul kahan ksiêm klei ngă soh hlăm yang [uôn, bruă duh mkra, ksiêm ma tu^, kahan ksiêm kdriêk Ia Grai po\k ngă leh lu hdră bruă ]ia\ng pral mâo mă phung soh, mâo klei tu\ dưn.

Mơ\ng thu\n 2016 truh ara\ anei, ênoh ksiêm dlăng klei ngă soh mơ\ng êpul mâo klei tu\ dưn êbeh 80% ênoh du\m klei ngă soh hlăm yang [uôn, mâo mă du\m pluh ]ô phung ngă soh. Hlăm bruă gang kdơ\ng ho\ng phung ]h^ mnia ma tu^, grăp thu\n, anôk bruă mâo mă giăm pluh klei ba ]h^, mdăp ma tu^, ba du\m pluh ]ô phung ngă soh nao mdrao klei ră ra` ma tu^. Anei jing mta phu\n rơ\ng kriê kjăp klei êđăp ênang yang [uôn ti alu\ wa\l hlăm wưng êgao. Ho\ng du\m klei tu\ êdah kdlưn, du\m thu\n êgao, Êpul kahan ksiêm phung ngă soh hlăm yang [uôn, bruă duh mkra, ma tu^, kahan ksiêm kdriêk Ia Grai mâo mă leh lu klei pah mni, hră pah mni mơ\ng Phu\n bruă Kahan ksiêm, Knơ\ng bruă kahan ksiêm ]ar Gia Lai leh ana\n bruă sang ]ư\ êa alu\ wa\l. Trung tá Nguyễn Phi Hùng, K’iăng khua khan ksiêm kdriêk Ia Grai brei thâo:“Bruă Đảng kahan ksiêm kdriêk Ia Grai bi hriăm mjuăt knuă kdruh, khan ksiêm kơ klei m^n kđi ]ar, knhuah hd^p jăk, klei thâo ngă bruă leh ana\n po\\k ngă hdră bi lông ktưn hlăm kluôm anôk bruă. Êpul kahan ksiêm kdriêk Ia Grai g^r ktưn hd^p jăk, hriăm mjuăt, bi leh jăk bruă klam ho\ng Đảng, Knu\k kna leh ana\n mnuih [uôn sang ba jao.”