VOV4.Êđê - Tlam hruê 14/1, ti Daknông, Khua knu\k kna Nguyễn Xuân Phúc nao leh hla\m Klei bi k[^n mtru\t mđ^ brua\ duh bi liê ]ar Daknông thu\n 2019. Anei jing alu\ wa\l tal êlâo mâo Khua knu\k kna nao hla\m Klei bi k[^n mtru\t mđ^ brua\ duh bi liê hla\m thu\n anei ho\ng klei ]ang hma\ng dưi iêu jak lu phung duh bi liê p’pro\ng hriê ho\ng Daknông, La\n Dap Kngư. Đru klam ho\ng du\m klei dleh dlan dôk mâo ti La\n Dap Kngư, [ia\dah Khua knu\k kna la] snei, klei ga\l đ^ kyar mơ\ng Daknông jing pro\ng sna\k. Kyua ana\n, brei Daknông la\m lui klei m^n dôk bư\ ban dleh sra\ng dưi mđ^ kyar ]ia\ng mơ\ng ana\n brei mâo klei m^n jho\ng kmlăn duh bi liê mđ^ kyar h^n.

Daknông, jing ]ar dôk ti mbah [a\ng Yu\ Dhu\ng Lăn Dap Kngư, mâo klei găl jăk kơ brua\ hiu ]hưn ênguê, ho\ng lăn mda êa siam jăk êdi mse\ ho\ng Ênao êa Snô, [a\ng k’ưp }ư\ Blu\k jing [a\ng ]ư\ pui pro\ng êdi Ngo\ Dhu\ng Châu Á; kmrơ\ng dhông knu\k kna mkuôm Tà Đùng mâo bi hmô mse\ si Kplang Hạ Long mơ\ng Lăn Dap  kngư”…

Daknông lo\ mâo klei găl mđ^ kyar brua\ ma\ mnơ\ng hlăm gu\ lăn, brua\ lo\ hma ba yua hdră mrâo mrang, mguôp ho\ng brua\ mkra mjing boh mnga brua\ lo\ hma, mnơ\ng mơ\ng dliê, hla\m ana\n brua\ ma\ mnơ\ng hlăm gu\ lăn jing klei găl pro\ng h^n.

Kha\dah snăn. Daknông lo\ ka jing sa anôk iêu jak jăk ôh kơ phung duh mkra. ]ar adôk mâo lu klei dleh dlan kơ êlan klông pưk sang, klei duh mkra adôk hliê hluôt, k[ah mnuih thâo ngă brua\. Aduôn Nguyễn Thị Thanh Huyền, khua knơ\ng brua\ mđ^ kyar brua\ lo\ hma pia Klei hd^p mtah mda Tand T, brei thâo, Daknông lehana\n Lăn Dap kngư jing kr^ng duh bi liê jăk kơ brua\ lo\ hma pla mjing ho\ng hdră mrâo mrang mơ\ng knơ\ng brua\. {ia\dah ti Daknông mrâo mâo hlăm brô 7 êbâo ha ana boh kroh, pla mjing adôk hliê hluôt. Mơ\ng ana\n, knơ\ng brua\ ]ang hmăng ba yua hdră mrâo mrang duh bi liê ru\ mjing đang war pro\ng mâo klei tu\ dưn h^n lehana\n duah anôk kăp blei mse\ si boh [ơr, măng cụt, boh soai, ]ê` hrue#, mtei… Mb^t ho\ng ana\n ba yua kdrăp mrâo mrang mkra mjing mđ^ klei tu\ dưn kơ boh mnga mâo, ba w^t klei tu\ dưn kơ phung duh mkra lehana\n mnuih pla mjing:“Hmei ]ang hmăng mâo duh bi liê brua\ ru\ mdơ\ng sang mkra mjing boh mnga hla\m alu\ wa\l mtam, jing klei kia\ kriê. Mjing sa kr^ng wa\l pla mjing boh kroh jăk, duh bi liê ru\ mdơ\ng sang mkra mjing pioh mđ^ klei tu\ dưn boh mnga mâo. Hmei srăng mâo du\m hdră ba yua kdrăp mrâo mrang leh hrui pe\, duh bi liê kdrăp mkra mjing jăk, ho\ng kdrăp Blockchain, mkăp kdrăp thâo bi kla\ phu\n agha kluôm, mko\ mjing anôk ana\n ho\ng điện tử kơ du\m boh mnga ti alu\ wa\l”.

Blu\ hrăm ti anôk bi k[^n, khua knu\k kna Nguyễn Xuân Phúc bi mni kơ phung duh bi liê hriê ho\ng ]ar Daknông, sa boh ]ar taih kbưi, lehana\n adôk dleh dlan. Khua knu\k kna la] phung khua kia\ kriê ]ar duah leh djăp klei dưi ]ia\ng mđ^ kyar iêu jak phung duh bi liê. Brua\ iêu jak mâo phung duh bi liê hriê jing yuôm bhăn snăk pioh bi hdơr 15 thu\n hruê mko\ mjing ]ar Daknông. Hlăm klei bi k[^n anei, knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa ]ar mđup brei leh hra\ tu\ yap duh mkra kơ phung duh bi liê ho\ng ênoh prăk hlăm brô 2.600 êklai prăk; du\m klei bi tu\ ư lehana\n ]ih pioh hgu\m mb^t mâo ênoh giăm 47 êbâo êklai prăk.

Khua knu\k kna bi mni kơ phung duh bi liê hlăm brua\ pla mjing ho\ng hdră mrâo mrang, kyuadah klei găl ti Daknông jing pro\ng êdi:“Klei găl tal êlâo jing brua\ pla mjing. Lăn ala yan adiê kơ anei jăk snăk, pla lu mta ana sui thu\n mâo klei tu\ dưn h^n. Boh nik boh [ơr jăk snăk, dưi bi tio\ ho\ng du\m klei jăk mơ\ng ]ar mkăn, wa\t Lâm Đồng lehana\n Daklak. Lehana\n lo\ mâo tiêu, asa\r k`u\l, ]ê` hrue#, ana măkka… Lu mta ana tu\ yuôm, ana boh kroh hlăk dơ\ng ]a\t đ^ kơ anei… Diih lo\ bi la] brua\ pla mjing ho\ng hdra\ mrâo mrang 4.0. Kâo [uh Êpul gru\p T and T tui tio\ êlan anei. Anei jing brua\ yuôm bhăn mâo Đảng, lehana\n knu\k kna mpu mni tu\ ư”.

Lo\ mâo klei jăk găl mơ\ng ]ar Daknông ana\n jing mđ^ kyar brua\ hiu ]hưn ênguê, kyua mâo lăn mnga êa siam, lu dhar kreh jăk siam mơ\ng djăp djuê ana, hlăm ana\n mâo ]ing ]har, mnơ\ng pơ\k m`am…

Khua knu\k kna bi myuôm klei jăk găl brua\ mđ^ kyar klei mkra mjing mnơ\ng ma\ mơ\ng gu\ lăn ti Daknông, hlăm ana\n bosit yơh jing pro\ng h^n. Dlăng mơ\ng du\m hdră brua\ hlăk dôk ngă ba w^t klei tu\ dưn, khua knu\k kna la], anei jing [a\ng kdloh jăk kơ brua\ mđ^ kyar ti Daknông. Khua knu\k kna jao kơ phu\n brua\ tuh tia, phu\n brua\ ngăn do\ wa\l hd^p mda lehana\n ]ar bi ksiêm dlăng, ngă klei hâo mdah ksiêm mkla\ klei tu\ dưn, klei hmăi ho\ng wa\l hd^p mda mơ\ng du\m hdră brua\ mkra mjing, ]ia\ng lo\ bi ta\ êlan jăk mđ^ kyar mgi dih, ba mdah kơ khua knu\k kna ksiêm dlăng bi mkla\.

Mb^t ho\ng ana\n, khua knu\k kna ăt mâo klei k]e\ kơ ]ar Daknông ăt bi mđing kơ brua\ mđ^ kyar [uôn pro\ng hluê ho\ng hdră êlan doh, mtah, siam, boh nik êjai kno\ng Daknông jing ]ar ka mâo ôh [uôn pro\ng, dưi yap anei jing boh kdru\t pioh mđ^ kyar alu\ wa\l.

}ia\ng dưn yua jih klei siam, klei jăk mơ\ng knhuah dhar kreh mơ\ng 40 djuê ana hd^p mda ti ]ar Daknông, khua knu\k kna la]:“Jih jang drei lo\ bi kru\ ai êwa kơ brua\ mđ^ kyar; lăm lui he\ klei hê` mlâo, dleh dlan kyua ka đ^ kyar, ]ia\ng mơ\ng ana\n drei mâo sa ai tiê, klei m^n, ai ktang kơ brua\ duh bi liê mđ^ kyar. Mniê êra H’Hen Niê, sa ]ô mniê êra Lăn Dap Kngư jing mniê k[a\t siam Việt Nam drei, lehana\n dôk hlăm êpul tal êlâo phung mniê êra siam dlông ro\ng lăn. Snăn năng mơh yơ\ brei drei mâo klei hmăng hmưi kơ Daknông srăng jing sa boh ]ar mdro\ng sah. Knua\ druh, đảng viên, du\m dhar brua\, lehana\n phung duh bi liê brei mâo ai mtru\t, lo\ mbo\ ai dhuai kơ klei mđ^ kyar ana\n, kpưn nao găn hgao klei dleh dlan tal êlâo, lo\ bi kru\ klei găl mrâo jing pro\ng snăk pioh mđ^ kyar djăp mta brua\ drei dưi [uh”.

}ia\ng dưi ngă klei ana\n, khua knu\k kna la], Daknông bi mghaih msir he\ jăk brua\ ngă hra\ mơar, brei dlăng klei tu\ jing mơ\ng phung duh bi liê jing klei tu\ jing kơ pô. Mơ\ng ana\n, ]ar bi mâo sa êpul phung knhăk hlăm brua\ kăp đru phung duh bi liê, mjing anôk duh mkra mnia mblei jăk ti Daknông k`ăm lo\ bi hnô he\ jih klei k[ah wưn, klei amâo mâo găl, mse\ si pưk sang êlan klông.

Khua knu\k kna ăt k]e\ Daknông hluê ngă sa hdră mơ\ng tar ro\ng lăn dôk ngă, ana\n jing mtru\t mđ^ brua\ mnia mblei. Lui jih klei m^n duah pô yua pô, mđ^ kyar mnơ\ng dhơ\ng pioh ]h^ mnia, lehana\n ngă jăk mơ\ng êpul brua\ hgu\m nah gu\, mơ\ng du\m go\ êsei mnuih [uôn sang.

Ho\ng phung duh bi liê, Khua knu\k kna mta\ kơ phung duh bi liê brei mâo klei blu\ mđr^ng ho\ng brua\ ngă, bi s^t klei pô leh [ua\n, ba yua mnuih ngă brua\ hlăm alu\ wa\l; hluê ngă hdră êlan “Mnia mâo găp, mprăp mâo êpul” iêu jak lu phung duh bi liê hriê ho\ng Daknông. Knu\k kna lehana\n brua\ sang ]ư\ êa ]ar Daknông mâo nanao klei g^r mđ^ mlih anôk duh mkra, răng mgang kjăp kơ klei dưi, lehana\n ngăn do\ djo\ klei bhiăn mơ\ng phung duh bi liê, đru phung duh bi liê duh mkra mâo klei tu\ dưn.

Ti anôk bi k[^n, 18 phung duh mkra ăt mâo klei đru prăk kăk kơ brua\ hd^p mda ala [uôn hlăm ]ar, đru kơ brua\ bi hdơr 15 thu\n hruê mko\ mjing ]ar ho\ng ênoh prăk giăm 53 êklai prăk, hlăm ana\n, du\m êpul êya mâo klei đru mguôp pro\ng mse\ si T and T 5 êklai prăk, FLC 2 êklai 700 êklăk prăk, BIDV 1 êklai 300 êklăk prăk./.