VOV4.Êđê - Ti kr^ng knông la\n hlăm La\n dap kngư, du\m klei ga\l kơ phung hđeh nao sang hra\ adôk lu klei dleh dlan, brua\ mtru\t mjhar phung hđeh nao kơ sang hra\, kriê kja\p ênoh hđeh, tuôm ho\ng lu klei dleh dlan. Hla\m ako\ thu\n hria\m mrâo, hra\m mb^t ho\ng brua\ sang hra\ m’ar, du\m êpul êya l^ng kahan ti kr^ng knông la\n anei dôk mâo lu hdra\ brua\, mâo klei tu\ yuôm bha\n ]ia\ng đru kơ phung hđeh nao sang hra\.

Hdră “Hrăm mb^t ho\ng hđeh nao sang hră” mâo Anôk bruă l^ng kahan kriê mgang ala ]ar po\k ngă mơ\ng thu\n 2014. Hluê ana\n, du\m kđông Kahan kriê mgang knông lăn hlăm kluôm ala ]ar jum rông phung hđeh hriăm hră mâo klei hd^p dleh dlan, đru phung hđeh dưi hriăm hră. Du\m hruê anei, mprăp kơ thu\n hriăm mrâo ti knông lăn Ia O, kdriêk Ia Grai, ]ar Gia Lai hlăk dôk po\k ngă. Mse\ si thu\n yang đar, phung knuă druh, l^ng kahan pioh kđông kanan kriê mgang knông lăn Ia O, Anôk bruă g^t gai kriê mgang knông lăn Gia Lai mb^t ho\ng phung nai mtô du\m boh sang hră nao ti go\ sang phung hđeh hriăm hra ]ia\ng iêu jak, hâo hưn mtô mblang kơ phung hđeh thu\n hriăm mrâo. Mđup brei du\m blah ]um ao mrâo, du\m blah bai mrâo kơ phung hđeh hriăm hră, Thiếu Tá Đình Công Thông, Khua pioh kđông kahan kriê mgang knông lăn Ia O mtă mtăn kơ phung am^ ama hdơr hruê mphu\n po\k thu\n hriăm ]ia\ng ata\t anak ]ô pô nao ti sang hră. Thiếu tá Thông brei thâo, kđông kahan ara\ anei dôk đru kơ 6 ]ô hđeh hriăm hră mâo klei hd^p dleh dlan hlăm hydră hrăm mb^t ho\ng hđeh nao sang hră. Phung hđeh mâo phung knuă druh, l^ng kahan hlăm kđong dlăng mse\ si anak rông:

“Hluê ngă hdră mtru\n mơ\ng Knơ\ng kiă kriê êpul l^ng kahan, du\m gưl bruă, dhar bruă, mơ\ng bruă sang ]ư\ êa alu\ wa\l, Kđông kahan hmei ara\ anei mơ\ng bruă ktuê dlăng ti alu\ wa\l snăn hmei hlăk dôk ngă bruă hrăm mb^t ho\ng hđeh nao sang hră kơ 6 ]ô. Grăp mlan, grăp hruê jao ba du\m êpul nao ktuê dlăng boh klei ]ia\ng k]e\ kơ bruă Đảng, Anôk bruă g^t gai pioh kđông kahan ]ia\ng mâo du\m klei đru ]ia\ng êdi kơ phung hđeh.

Mgei ai tiê kyua klei khăp mơ\ng phung l^ng kahan h’ô mtah, Amai Kpuih Sâm, [uôn Klong, să Ia O, Kdriêk Ia Grai, ]ar Gia Lai brei thâo, ung `u djiê ưm, `u pô kăn jăk hlăm asei mlei, dleh dưi rông anak aneh nao hriăm hră bi jăk. Myun kơ amai mâo phung knuă druh, l^ng kahan kđông kahan kriê mgang knông lăn Ia O đru ba leh ana\n rông ba đru kơ phung anak amai hriăm hră. Hlăm ana\n, anak điêt h^n dưi đru hlăm hdră hrăm mb^t ho\ng hđeh nao sang hră leh ana\n anei jing klei mtru\t mjhar ]ia\ng kơ hđeh g^r ktưn hriăm hră:

“Anak kâo `u khăp hriăm hră, [ia\dah gio\ sang knap m`ai. Myun mơh mâo êpul l^ng kahan kriê mgang knông lăn đru, anak kâo amâo mdei sang hră ôh. Anak kâo mơak leh ana\n g^r hriăm hră. Kâo mơak snăk leh ana\n srăng jih ai tiê brei anak hriăm hră, ]ia\ng `u dưi ngă klei `u ]ang hmang”.

Ngă bruă kriê mgang knông lăn, du\m kđông kahan kriê mgang knông lăn ti Gia Lai siă suôr ho\ng alu\ wa\l leh ana\n mâo bruă ngă klă s^t, yuôm bhăn hlăm bruă đru ba klei hd^ mda yang [uôn, hlăm ana\n hdră “ Hrăm mb^t ho\ng hđeh nao hriăm hră” jing hdră êdah kdlưn. Klei đru ba mơ\ng phung l^ng kahan h’ô ao mtah ăt đru ba klei tu\ lu kơ phung nai mtô leh ana\n du\m boh sang hră ti knông lăn hlăm bruă mtru\t mjhar hđeh nao hriăm hră. Nai Ksor Linh, Sang hră gưl sa Bùi Thị Xuân, să Ia O brei thâo, kyua klei hrăm mb^t, đru ba mơ\ng êpul l^ng kahan kriê mgang knông lăn ana\n bruă mđ^ lar ênoh hđeh hriăm hră, gru hnơ\ng mtô bi hriăm dưi bi mđ^:

“ Mơ\ng klei đru ba mơ\ng kđông kahan kriê mgang knông lăn Ia O kơ phung hđeh mâo klei hd^p dleh dlan jing klei mtru\t mjhar phung hđeh nao hriăm hră. Kâo [uh anei jing bruă ngă yuôm bhăn ]ia\ng dưi bi lar hlăm kr^ng taih kbưi, kr^ng knông lăn, mjing klei găl kơ phung hđeh dưi nao sang hră, bi leh jăk bruă hriăm hră.”

}ar Gia Lai mâo êln knông lăn dlông hlăm brô 90km găn 3 kdriêk, 7 să knông lăn. Klei hd^p mda mnuih djuê [ia\ hlăm kr^ng knông lăn ăt adôk mâo lu klei dleh dlan. Ho\ng klei sa ai hrăm mb^t mơ\ng êpul l^ng kahan h’ô ao mtah, lu phung hđeh ti knông lăn ]ar Gia Lai mâo leh ana\n hlăk lo\ dơ\ng mâo klei găl ]ia\ng nao sang hră. Thu\n hriăm mrâo anei, Êpul kahan kriê mgang knông lăn kluôm ]ar hluê ngă hdră hrăm mb^t ho\ng hđeh nao hriăm hră kơ hlăm brô 50 ]ô hđeh mâo klei hd^p dleh d;an. Hluê si Thiếu tá Nguyễn Văn Thành, K’iăng Khua dlăng bruă kđông kahan kriê mgang [a\ng jang knông lăn Lệ Thanh, hdră hrăm mb^t ho\ng hđeh nao sang hră hmao mtru\t mjhar leg kơ phung hđeh mâo klei hd^p dleh dlan klei g^r ktưn hlăm klei hriăm hră, hriăm mjuăt ]ia\ng kơ êdei ana\p jing mnuih tu\ dưn kơ [uôn sang:

“Hmei ăt ktuê dlăng, ]ih mkra hdră k]ah, đru kơ 9 ]ô hđeh hriăm hră mâo klei hd^p dleh dlan leh ana\n mâo hdră k`ăm hriăm hră. Bruă ngă anei, hmei hluê ngă ho\ng phu\n prăk mlan mơ\ng phung knuă druh, kahan ti kđông. Grăp thu\n, s^t mu\t hlăm thu\n hriăm mrâo snăn hmei tu\ jum phung hđeh ho\ng ai tiê khăp ]ia\ng, đru kơ phung hđeh mơ\ng ]um ao, hdruôm hră, mnơ\ng yua hriăm hră. Hmei mơ^t klei khăp ]ia\ng, ]ang hma\ng phung hđeh hriăm hră tu\ jing truh kơ êdei ana\p mâo klei hd^p jăk h^n”./.