VOV4.Bahnar - {ơ\t mă lơ bri tơ\ de#h char Dak Nông đei phă pơ răm kơ tang ‘no\h tơ ring sơ lam apu\ng  Tuy Đức, yua đơ\ng Ko\ng ti jang găh bri ‘long Nam Tây Nguyên vei lăng ‘no\h to\k bo\k hơ met ming păng hơ to\k tơ iđăi tơ drong ‘no\h j^ gơ nang đơ\ng tơ drong jang hơ dai kơ jăp đơ\ng tơ ‘ngla bri hăm khu\l kơ dră păng khu\l linh kơ pal tơ\ tơ ring.   

Năr dăr joang vei lăng bri đơ\ng mir đak lar kơ so# 2, Ko\ng ti jang găh bri ‘long  Nam Tây Nguyên đei iung jang đơ\ng pơ gê hro#ih. An^h vei lăng âu đei 5 ‘nu bơ ngai jang. ‘Ngoăih kơ tơ mam tơ gu\m, kơ măy kơ mo\k kăl, mư\h rim ‘măng năm dăr joang, ư\h kơ jo# kơ ‘năr dăh mă kơ ‘măng, đe sư adoi che\p ba por, kơ [^nh đak, pơ gang răk hiă.  

‘Nho\ng Lương Đình Việt hlôi đei hlo\h 10 sơ năm tơ klep hăm tơ drong jang âu, tơ roi tơ băt: an^h jang kơ so# 2 đei tơ drong jang vei lăng 4 pơ gar ‘no\h  1465, 1466, 1477 păng 1487 păng vei lăng hlo\h 8,300 hec tar bri lơ\m ako\p kơ so# hlo\h 20 rơ bâu hec tar. Mă đơ\ng tơ ring să, khu\l jang kơ toei, tơ drong jang gle\h hrat ră, mă lei ‘nho\ng o\h oei tơ klep hăm bri.  

“Mă hơ drol găh tơ drong năm jang rim năr ‘no\h pơ gê hơ yơ ku\m hơ met ăn ‘nho\ng o\h năm jang. Lơ\m dôm bri ‘long găh dôm pơ gar nhôn vei lăng, năm ‘no\h [ơ\t lăp kơ năr kơ măng hloi. Trong jang ‘no\h đei ko\ng ti tơ gu\m nhen jên so\ng sa to\k bo\k jơ jang, đak xăng gre năm v^h vơ\t, rim sơ năm ‘no\h đei pơm hla ar thuê gre, vei lăng tơ gu\m bơ\ jang vei sơ đơ\ng năr jang hăm ‘mêm kơ tơ drong jang kơ na ‘nho\ng o\h nhôn ku\m sơ đơ\ng bơ\ jang”.

Ko\ng ti jang găh bri ‘long Nam Tây Nguyên hrei ‘nâu vei lăng hlo\h 20.000 hec tar bri, găh tơ ring kơ xăh Quảng Trực, apu\ng Tuy Đức, de#h char Dak Nông. ‘Nâu j^ tơ ring âu tơ til hăm de#h char Bình Phước, hăm tơ ring sa\, krê hơ mơt. Hơ drol sơ\ hơ nơ\ng đei [o#h dôm ‘măng phă bri, tơ gar io\k te\h bri ‘long, chă rôp hơ ngoang xem tơ rong glăi.

{ok Phạm Hòa Dũng, Kơ dră vei lăng ko\ng ti tơ roi tơ băt: jăl jang 2010-2015 hơ nơ\ng đei [o#h dôm ‘măng phă bri, hăm kơ hre\ng hec tar bri đei phă, găh lơ yua đơ\ng dôm u\nh hnam kon pơ lei đơ\ng dôm apu\ng Bù Đăng, Bù Gia Mập, de#h char Bình Phước năm pơ tăm, tơ gar io\k te\h. 2,3 sơ năm kơ âu, tơ drong jang vei lăng bri đơ\ng ko\ng ti hlôi đei hơ to\k tơ iung, hăm tơ drong pơ jing 5 mir đak lar păng 1 an^h vei lăng sinh học. Ku\m hăm ‘no\h tơ drong jang pơ tăm bri tơ pl^h đei lăng kăl hăm hlo\h 100 hec tar bri pơ tăm vei lăng sơ năm mă 3 t^h vơ\ păng blu\h jing ‘lơ\ng. {ok Phạm Hòa Dũng pơ ma hơ dăh: gơ nang đei tơ drong jang hơ dai kơ jăp hăm khu\l kơ dră tơ ring păng an^h jang kơ pal tơ\ tơ ring kơ na bri đei vei lăng kơ hret, lơ tơ ring đei phă to\k bo\k đei tơ iung ming:

“Ko\ng ti băt hơ dăh vă io\k đei jơ nei kăl athei đei tơ drong jang hơ dai hăm lơ an^h jang, mă loi ‘no\h j^ khu\l kơ dră tơ ring. Pơ t^h gia nhen dăr hơ len bơ ngai, hla ar vei răk lơ\m hơ kâu ko\ng ti ư\h kơ đei gơ\h mă hơ dro# khu\l kơ dră tơ ring. Đơ\ng ro\ng âu [ơ\t đei tơ drong hơ găt 44 đơ\ng an^h vei lăng kon pơ lei de#h char găh tơ drong jang đơ\ng tơ ‘ngla bri păng khu\l kơ dră tơ ring ‘no\h tơ klep kơ jăp tơ drong jang đơ\ng tơ ‘ngla bri păng tơ ring tôch kơ rơ đăh, 1 khu\l jang tơ năp kơ na athei tơ ring măh vang jang”.  

Xăh Quảng Trực, apu\ng Tuy Đức, de#h char Dak Nông đei te\h bri brăh să hlo\h 56.000 hec tar, lơ\m no\h găh lơ ‘no\h j^ bri păng te\h bri ‘long. {ok Đoàn Hồng Quân, kơ dră an^h vei lăng kon pơ lei xăh tơ roi tơ băt: tơ ring đei lơ ko\ng ti, an^h jang mơ dro sa đei te\h đak pơ jao vei lăng bri, kơ na tơ drong jang hơ dai đơ\ng khu\l kơ dră păng tơ ring ling lang đei lăng kăl.  

Nam

Kiơ\ kơ Ko\ng an apu\ng Tuy Đức, de#h char Dak Nông hơ mơt tơ gar io\k te\h đak lơ\m tơ ring oei đei lơ. Lăp 3 khei blu\ng sơ năm ‘nâu, an^h jang hlôi jang hơ dai hăm rim khu\l jang nai tang găn 56 u\nh hnam kon pơ lei tơ\ xăh Dak Ơ, apu\ng Bù Gia Mập, de#h char Bình Phước năm tơ gar io\k te\h tơ\ mir 1500, 1504 găh mir đak lar kơ Ko\ng ti jang găh bri ‘long Nam Tây Nguyên. Hơ dai hăm dăr hơ len, sek phak tơ păt dôm ‘măng pơm glăi, Ko\ng an 2 apu\ng tơ je# băl hlôi jang hơ dai tơ roi tơ băt, hơ drin tơ gu\m Ko\ng ti Nam Tây Nguyên lơ\m tơ drong jang vei lăng bri. Thượng tá Dương Danh Quế, Kơ dră Ko\ng an apu\ng Tuy Đức tơ roi tơ băt:

“Lơ\m 3 khei blu\ng sơ năm 2018 ‘no\h khu\l linh ko\ng an apu\ng hlôi jang hơ dai hăm Ko\ng ti Nam Tây Nguyên ako\m dăr hơ len 3 ‘măng 4 ‘nu lơ\m no\h đei 2 ‘măng phă bri, 1 ‘măng ko\h io\k ‘long bri. Ko\ng an apu\ng jang hơ dai hăm Ko\ng ti Nam Tây Nguyên dăr joang vei lăng rim tơ drong pơm glăi khôi luơ\t lơ\m tơ drong jang vei lăng bri, mă loi ‘no\h j^ lơ\m dôm năr têt, năr le#h, tơ drong jang krao hơ vơn tơ pôl tơ kêng bơ ngai pơm glăi găh vei lăng bri đei tơ le\ch jang hơ nơ\ng”.

Lơ\m dôm sơ năm âu ki, bri tơ\ tơ ring Tây Nguyên hơ nơ\ng đei phă pơ răm, mă lei tơ drong jang đei tơ tu\n băl; đei bri oei tơ gu\m ăn tơ drong phă bri vă io\\k yua glăi: Mă lei, tơ\ apu\ng  Tuy Đức, de#h char Dak Nông, tơ ring bri kơ ko\ng ti jang găh bri ‘long Nam Tây Nguyên ‘no\h đei vei lăng kơ hret păng to\k bo\k [rư\ [rư\ tơ iung ming. ‘No\h j^ io\k yua đơ\ng tơ drong jang hơ dai kơ jăp đơ\ng tơ ‘ngla bri hăm khu\l kơ dră tơ ring păng an^h jang kơ pal tơ\ tơ ring.

Hoàng Qui ch^h

Thuem tơ blơ\