VOV4.Bahnar - Kiơ\ tơdrong ato\k tơ iung, tơplih ‘nao kơ teh đak, rim pơlei pơla kon kông Tây Nguyên adoi jang hadoi roi pran hloh. Lơ bơngai kon kơ pơlei pơla hlôi ho\k kơjung, xơkơ\t đei tơdrong rơgei po lơ\m lơ tơdrong jang kăp g^t, tơgop jang đei jơnei ăn tơdrong hơto\k tơ iung kơ tơring.

Io\k jang kơchư\k Kơdră môn Ngữ Văn, khoa Sư phạm, atu\m hăm noh jang Pho\ kơdră Anih jang Khoa ho\k tơpôl păng kon bơngai kơ hnam trưng đăi ho\k Tây Nguyên, Tiên sih  Buôn Krông Tuyết Nhung, bơngai Êđê, nhen le\ hram dơh po hăm dôm tơdrong hơlen găh joh ayo\ kon kông.

Đei lơ tơdrong hơlen găh joh ayo\ Êđê, chih ako\m hla bar săch nơ\r Êđê păng nơ\r Stiêng ăn ho\k tro jăl kơđeh, mă lei Tiên sih Buôn Krông Tuyết nhung tam mă lai yơ lăp kơ đon. Đơ\ng ro\ng kơ jơ năm pơtho atu\m hăm sinh viên, duch hăt hot hăm dôm tơdrong năm tơ\ pơlei vă hơlen dăh mă atu\m hăm klo noh Tiên sih Văn Ngọc Sáng, hơlen chih ako\m tơdrong hơlen hơnăn Số hóa điện tử minh [ar hla bar tơblơ\ nơ\r kon kông. Tiên sih Buôn Krông Tuyết Nhung tơroi: “Inh hơnơ\ng pơngơ\t kơ đon, pơm thoi yơ vă khul mơlôh păng kon xâu ning nai băt vao, rim hơdrung kon kông, kon bơngai kăp g^t hloh noh um ai joh ayo\ po. Yuơ noh, inh adrin chă hơlen păng chih ako\m dôm tơdrong mă ie\ ioch, mă khôi ie\ đe\ch mă lei hăp đei kơjă tih tên, tro\ [lep hăm chăl bơ\n oei erih dang ei noh inh adrin pơtruh nơ\r hăm hla bar tơroi, rađiô rapor, păng g^t noh kiơ\  đơ\ng dôm [ai mă inh pơtho tơ\ lăm.”

Jing minh lơ\m kơxo# to\ xe\t Tiên sih ăh chăl mă blu\ng găh tơdrong choh jang xa tơ\ Tây Nguyên, Tiên sih Y Ghi Niê, Kơdră Jơnu\m jang kơ dôm KHul jang Khoa ho\k păng Kih thuơ\t dêh char Dak Lak hơnơ\ng hơpơi đei gơh ‘nhăk tơdrong hlôh vao po vă tơgu\m ăn kon pơlei. Găn ga lơ kơchư\k jang nhen: Kơdră lăm choh jang xa truh tơ\ Kơdră Anih jang Khoa ho\k păng Trong jang ‘nao, Kơdră Jơnu\m jang Khoa ho\k păng kih thuơ\t Dak Lak, [ok hơnơ\ng đei lơ tơgop lơ\m tơdrong jang khoa ho\k kơ dêh char, nhen chih ako\m hơnăn cà phê Buôn Ma Thuột đei Anih tơm Pơkăp tơdrong rơgei kơ\l ‘ngok pơkăp păng io\k yua ja#p teh đak, tơmơ\t pơm tơle\ch lơ hơdre\ch ‘long pơtăm đei kơjă kăp g^t, vang chih ako\m phần mềm Taynguyenkey, phần mềm chih chư kon kông Tây Nguyên lơ\m kơmăi vi tính. Gơnơm đơ\ng đei phần mềm âu, tơdrong pơtho tơroi hăm kon pơlei kon kông gơh [ônh ơo\ hloh. Găn ga hloh 40 xơnăm pơm jang, ăh xơnăm 60, mă je# pơdơh kơ jang mă lei [ok duh oei hăt hot hăm tơdrong hơlen păng plang jơhngơ\m po. Tiên sih Y Ghi Niê tơroi: “Inh ‘meh vă, ưh kơ x^ adro# anih jang khoa ho\k kơmăi kơmo\k ‘nao mă dôm anih jang nai jang kơjăp hăm nhôn vă io\k jang xơnong jang âu, păng tôm anih jang nhôn ako\p jing minh tơpôl tơguăt tơguăl vă pơjing ăn dêh char bơ\n, tơgu\m kon pơlei kon kông bơ\n hơto\k tơ iun gmu\k drăm.”

Duh đei ho\k găh tơdrong choh jang xa, Tiên sih Y KaNin H’Đơk, pho\ kơdră Anih jang găh mu\k drăm păng Cham char dêh char Dak Lak hlôi kơchăng io\k yua dôm tơdrong po hlôi đei ho\k lơ\m tơdrong erih jang xa kơ pơlei pơla.

Jang lơ\m Khul vei hơlen Mu\k drăm cham char, [ok hlôi adrin năm truh rim pơlei pơla, hơlen tơdrong đei [ôh, pơtho tơroi ăn kon pơlei băt găh vei rơgoh cham char, mă hăt noh vei hơlen bri păng tu đak. {ok duh pơgơ\r păng vang jang lơ tơdrong hơlen, tơgu\m ăn khul kơdră dêh char dôm tơdrong vei răk tơ[ăk mong cham char kon bri brăh, xơkơ\t tơdrong ‘me# ‘mach đơ\ng hram tơmo kăp g^t tơ\ đak krong Sêrêpôk,…tơgop kăp g^t lơ\m tơdrong vei hơlen bri păng cham char erih xa tơ\ tơring. Tiên sih Y KaNin H’Đơk ăn tơbăt: “Nguaih kơ tơdrong jang tơ\ Anih jang găh Mu\k drăm Cham char, inh duh jang hăm Khul, tơgop tơroi pơtho kon pơlei băt xơnong jang vei hơlen bri, vei hơlen kon bri brăh tơnăp hloh. Lơ\m noh đei vei lăng tu đak, pơtăm ‘long păng vei vêr dôm hơdre\ch ‘long kăp g^t, ‘long kră đunh hloh 100 xơnăm vă vei đak mo\ng, mă vei đei đak mo\ng noh kon pơlei gơh đei xo\ nhă rơgoh, đei đak vă ruih ăn tơdrong choh jang duh nhen ‘măn ăn tơdrong erih kơ tơring pơlei pơla”

Kiơ\ Jơnu\m jang kơ dôm Khul jang Khoa ho\k tơpôl păng Kih thuơ\t Dak Lak, ja#p dêh char dang ei đei 13 tiên sih đơ\ng dôm pơlei pơla kon kông lơ\m tơring. Vă je# 60 thak sih duh đơ\ng mir na [a pơtăm, to\k bo\k oei vă hơyak kiơ\ ‘nho\ng pơmai. Tơ\ rim tơdrong jang po, đe ye\t hơnơ\ng adrn tơgop jơhngơ\m po lơ\m tơdrong ato\k tơ iung kơ dêh char păng pơđ^ tơring Tây Nguyên. ‘Nâu jing um ai hơdăh, pơm trong vă chăl kon xâu tơ\ dôm pơlei pơla rok kiơ\, adrin ho\k pơhrăm tơnăp hloh, gơh rơgei păng chôt vih tơ\ pơlei pơla vă pơtoi plang jơhngơ\m po tơ iun gpơjing pơlei pơla roi năr roi ‘lơ\ng ro\ hloh.

Lan chih păng rapor