VOV4.Bahnar - Jing 1 lơ\m 2 apu\ng hin dơnuh kơ dêh char Dak Nông (lơ\m Tơdrong jang  30A đơ\ng Jơnu\m pơgơ\r teh đak), Dak Glong jing tơring bri kông hli hlơt, teh kông krang. Mă thoi noh, tơdrong axong unh hơyuh yua păng pơm jang đei tơre\k. Hơmet xơng xơnăm ‘nao 2018 păng xơng puih mak Mậu Tuất, kơ hre\ng unh hnam kon pơlei tơ\ tơring bri kông âu hlôi đei tơ\k ang hơdăh yuơ đơ\ng unh hơyuh teh đak.

Đơ\ng lơ pơlei pơla phara băl truh tơ\ apu\ng Dak Glong, dêh char Dak Nông pơm jang hloh 20 xơnăm kơ âu, ưh ke\ chiu hăm tơdrong tơ\k unh jâu ăh tơring bri kơdrơ\ng ataih yaih, tơngie\t tơngot, đei unh hnam (lơ\m thôn 10 păng thôn 6, xăh Quảng Khê) hlôi tơgop jên răt tơlei unh hơyuh păng bơ\ jrăng vă dui unh hơyuh đơ\ng Anih jang y te# apu\ng.

Yuơ tơlei ie\, unh kăl yua lơ noh unh ưh đei xơđơ\ng. Vă hơmet tơdrong mă âu, xơnăm âu Anih jang unh hơyuh apu\ng Dak Glong (Anih jang unh hơyuh Dak Nông) hlôi axong dui tơlei unh, hơmet anih tơ[ăk tơjur unh, noh hlôi hơmet pơ ‘lơ\ng đei unh hơyuh. Pơmai Nguyễn Thị Thìn tơ\ thôn 6, xăh Quảng Khê ăn tơbăt: “Adrol ki vă trong tơlei unh vih truh tơ\ âu noh kơdih chă dui. Trong tơlei unh ưh jăng noh hăp tơpăt hơnơ\ng. {ôm đak hăm kơmăi pih hơbe\n ao noh athei yua ăh jơ nai, jơ tơm noh athei tơpăt. Dang ei unh hơyuh pran hloh, hơdăh hloh. Gơh chă han tơmam dơ\ng. Unh hơyuh tơ\k hơdăh tơ\ âu rim khei kla 350 rơbâu hlak jên, oei unh hơyuh 3 pha noh ‘măn [ôm đak ruih, tuơ kơ ba ruih lơ dăh mă to\ xe\t”.

Trong tơlei unh hơyuh ‘nao pơgăn anăp hnam, unh hnam yă Nguyễn Thị Mừng tơ\ thôn 10 atu\m hăm dôm unh hnam lơ\m kueng hlôi tơgop jên vă pơlăp unh tơ\k rok kiơ\ trong, vă vei xơđơ\ng tơpôl tơring, păng pơm ăn chơt hơ iă adrol kơ xơnăm ‘nao truh: “Rim xơnăm adrol noh kon inh io\k unh hăm jrăng tơ\r đơ\ng apu\ng; đei khei klaư truh 1 triu 300 rơbâu hlak jên, pho\ klă 1 triu hlak jên. Đơ\ng năr mă [ok io\k unh hơyuh âu noh jên yua unh ưh đei kăp bơih. Đe krao unh hơyuh 3 pha. Yua unh lang lap, 4 lăm noh 4 to\ kơ[o\ng, tơ\k unh tơ\ cham hloi. Oei tơgop jên noh pơlăp kơ[o\ng tơ\ trong tih vă kơ hơdăh. {ôm đak ‘măn xo\ nhă. Đe truh io\k jên unh 300 rơbâu hlak jên đe\ch, ưh đei kăp ôh”. 

Dôm xơnăm adrol, tơ\ dôm thôn 1, 2, 3 kơ xăh Dak Rmăng adro# đei hloh  2.000 măt bơngai Mông, mă lei anih jang unh hơyuh duh athei axong kơ tih hlak jên vă dui tơlei unh 220 kV ataih hloh 20 km găn kông krang, bri kơdrơ\ng vă 'nhăk unh hơyuh vih truh hăm kon pơlei tơ\k hơdăh păng pơm jang.

Xơnăm âu, thôn 5 păng thôn 6 pơtoi đei teh đak axong unh hơyuh teh đak. {ok Giàng A Chu – Pho\ kơdră thôn 5, xăh Dak Rmăng, apu\ng Dak Glong ăn tơbăt, lơ\m tơring đei hloh 800 'nu bơngai, mă lơ noh kon pơlei Mông kơdâu xơlăh đơ\ng tơring tu năm erih jang xa đơ\ng xơnăm 2001 truh dang ei. Teh tơ\ âu tro\ [lep hăm pơtăm cà phê mă lei yuơ tam mă đei unh hơyuh teh đak noh tơdrong [ôm đak ruih duh nhen ot cà phê tơjra#m lơ tơnap tap. Dang ei [ôh đei trong tơlei unh hơyuh dui rok kiơ\ thôn, kon pơlei xo# jơhngơ\m akhan, tơpă Tết âu gô chơt hơ iă hloh. {ok Giàng A Chu tơroi: “{ơ\t 'nao truh, unh hơyuh ưh đei noh kon pơlei tơ\k unh jâu. Đơ\ng ro\ng kơ noh đei unh hơyuh măt 'năr kon pơlei kơdih chă răt yua. Xơnăm âu teh đak dui tơlei unh, [ok kơdră xăh akhan Tết âu đei unh hơyuh. Đei unh hơyuh noh jang tơdrong kiơ duh hiôk hloh. Pơtih nhen kơmăi kơmo\k [ôm đak ruih cà phê. Xir hơlu\ng đak noh kơmăi diezel vă [ôm đak mă lei ưh hơto\ unh hơyuh ôh. Unh hnam noh kăl yua lơ, oei tam mă đei hla pơi. Truh âu kơnh đei unh hơyuh noh kăl yă kiơ gô răt yua”.

{ok Đỗ Văn Triều – Kơdră Anih jang unh hơyuh Dak Glong (Anih jang Unh hơyuh Dak Nông) ăn tơbăt, tơle\ch jang kiơ\ Pơkăp axong unh hơyuh ăn rim pơlei pơla tơring xơlam tơnap tap, truh dang ei hlôi keh đang 3 anih tơ[ăk tơjur unh, dui 1,6km trong tơlei unh trung áp, 1,2km trong tơlei hạ áp, hăm kơxo# jên huach 2,2 tih hlak jên. Atu\m hăm noh, anih jang hlôi tơle\ch hơmet, tơplih minh [ar anih tơ[ăk tơjur unh. Kơche\ng truh adrol kơ Tết Nguyên đán Mậu Tuất gô keh đang pơhlom 25 anih tơ[ăk tơjur unh lơ\m pơyan Tết păng vei xơđơ\ng ăn pơyan phang truh âu kơnh. {ok Đỗ Văn Triều xơkơ\t: “Vă vei xơđơ\ng unh hơyuh ăh pơyan phang ăn kon pơlei lơ\m tơring kơ apu\ng Dak Glong, Anih jang unh hơyuh Dak Glong duh dru\t tenh tơdrong jang, chă jang atu\m hăm dôm anih io\k dui unh hơyuh ăn unh hnam kon pơlei lơ\m pơyan phang ăh xơnăm 2018. Jo# truh năr 31/12, nhôn gô jang keh đang dôm tơdrong jang oei lăi, 'nhăk 2 anih tơơâưk tơjur unh, dui 6km trong tơlei unh hăm jên axong jang truh 1 tih 600 triu hlak jên. Tơring nhôn noh tơnap tap, trong tơlei unh găn kông krang. Đei tơdrong tơgu\m đơ\ng Anih jang tơm hlôi axong ăn kơ nhôn hơlen jang tơ\ xăh Quảng Sơn hơmet vă 'nhăk unh hơyuh yua; minh păh axong ăn 'nho\ng oh đei anih oei xa vă chă dui tơlei unh ăn kon pơlei”.  

Hăm tơring xă, mă lơ noh kông krang, kơxo# măt bơngai hơto\k tenh (mă hăt noh kon pơlei kơdâu xơlăh truh erih jang xa lơ\m bri), mă lei vă vei xơđơ\ng păng hơto\k tơ iung, anih jang unh hơyuh Dak Nông pơma atu\m, Anih jang unh hơyuh apu\ng Dak Glong pơma adro# duha thei adrin hơmet tơnap tap vă dar deg jang tơnăp hloh. Truh dang ei, hloh 80% kơxo# pơlei pơla hlôi đei unh hơyuh, hăm hloh 95% kơxo# unh hnam đei yua unh hơyuh xơđơ\ng. Gơnơm thoi noh, tơdrong erih kon pơlei tơ\ apu\ng tơnap tap âu hlôi đei tơplih hơdăh.

Lan chih păng rapor