VOV4.Bahnar – Jang kiơ\ ‘măng pơgơ\r iung jang kơtang chă io\k ako\m [rơ\m phao, tơmam đo#h, khe\i năr au ki, khu\l ko\ng ang dêh char Dak Nông hlôi chă hơvơn kon pơlei hơdrin vang năm ba ăn kơ an^h bơ\ jang, kơdră tơring lơ kơ loăi [rơ\m phao, tơmam đo#h tơgop pơm sơđơ\ng dơ\ng kơ jăp lơ\m tơring adoi nhen tang găn dôm tơdrong răm, tơdrong hơmơt đơ\ng [rơ\m phao pơm kơd^h pơm ăn kơ kon pơlei.
Hơnhăk ba phao pơm kơd^h ăn kang [o# Ko\ng ang, ‘nho\ng Giàng Xuân Sành, oe\i tơ\ bon Dak S'Nao, tơring Quảng Sơn, apu\ng Dak Glong, dêh char Dak Nông pơma pơkăp gô pă pơm phao ayơ dơ\ng bơih. ‘Nho\ng Giàng Xuân Sành tơroi tơbăt: sơ\, kơ yuơ ư\h kơ gan hlo#h vao kơna lơ bơngai lơ\m pơlei je\i joăt chă io\k yua phao pơm kơd^h vă chă hơngoang sem bri, dăh mă io\k yua lơ\m tơdrong chă tơhil d^h băl, tơgar d^h băl pơm ăn tru\h đe\i tơdrong lôch răm. “Phao pơm kơd^h tôch hli hlơt, năm chă hơngoang sem bri tă prăh [ơm bơngai; mă 2 dơ\ng ‘no\h xem bri, te\h đak hlôi kơ\m ư\h kơ ăn chă hơngoang. ‘No\h ^nh je\i chă pơtho khan ăn kon pơlei tơdăh bơngai bu đe\i phao le\i dăh năm ba ăn hloi. Âu ki ^nh chă hơvơn kon pơlei vang ba ăn tru\h j^t drau, j^t pơ\h to\ phao”.
Ko\ng ang Dak Nông jang ‘lơ\ng chă io\k ako\m [rơ\m phao pơm kơd^h, tơmam đo#h
Hăm trong jang “yak jơ\p koeng, kơleng jơ\p hnam, dăr lăng jơ\p bơngai”, Ko\ng ang apu\ng Dak Glong hlôi jang hơdoi hăm rim khu\l, tơring pơgơ\r lơ ‘măng chă hơvơn kon pơlei vang iung jang ve\i lăng năng tông te\h đak, năm ba ăn rim [rơ\m phao, tơmam đo#h tơ\ rim pơlei pơla, tơring kăl. Đơ\ng no\h, jơhngơ\m đon kon pơlei hlôi đe\i tơpl^h hơdăh. {ok Đinh Công Soạn, kon pơlei oe\i lơ\m pơlei R'Bút, tơring Quảng Sơn, apu\ng Dak Glong, dêh char Dak Nông tơbăt: “Ư|h kơchăng kơna mư\h io\k yua phao pơm kơd^h theng hăp phanh kơna prăh [ơm he# jơ\ng păh ‘ngie\o, lơ\m jơ\ng ^nh oe\i đe\i [rơ\m păng gô vă năm tơ\ hnam pơgang răih io\k [rơ\m dơ\ng. Kon pơlei bơ\n [o#h tơdrong kơne# lơ lau ‘no\h tơdăh bơngai bu đe\i phao le\i dăh năm ba ăn kơdră tơring, vă hoe\i pơm răm ăn kơ d^h kau bơ\n.”
Kon pơlei Dak Nông hlôi năm ba lơ [rơ\m phao pơm kơ d^h ăn kơ Ko\ng ang
Đơ\ng khe\i blu\ng sơnăm au tru\h dang e\i, lơ\m dêh char Dak Nông hơnơ\ng đe\\i tơdrong chă j^ jăn đơ\ng [rơ\m phao, tơmam đo#h pơm ăn. Mă hơdăh, năr 25/1, hlôi đe\i sar bar ‘măng đo#h min sir io\k tơmo tơ\ Quảng Trực, apu\ng Tuy Đức, pơm ăn 2 ‘nu bơngai lôch păng 3 ‘nu rơka. Năr 25/2, tơ\ apu\ng Dak Rlâp đe\i tơdrong io\k yua phao chă hơngoang mă le\i tă hơvơ\l prăh [ơm bơngai pơm ăn 1 ‘nu lôch. Năr 11/4, m^nh ‘nu bơngai chă hơngoang tơse\r pơ\k păng deng phao tơ ‘ngle\h đo#h pơm ăn 1 ‘nu bơngai lôch …
Tơ\ anăp tơdrong au, Ko\ng ang dêh char Dak Nông hlôi pơ jing trong jang chă pơro#, pơtho khan, hơvơn kon pơlei vang năm ba ăn [rơ\m phao, tơmam đo#h lơ\m tơring. Khul Ko\ng ang hlôi pơgơ\r 4 ‘măng hop ako\m t^h, 5 ‘măng hop ako\m an^h bơ\ jang păng 25 ‘măng hop ako\m tơ\ pơlei pơla păng 5 ‘măng tơ [ơ\p rim kơdră che\p pơgơ\r lui khop, 25 ‘măng tơ [ơ\p pơma dơnu\h hăm rim bơngai kon kông đe\i kon pơlei yom kiơ\, păng chă hơvơn 250 ‘măng kon pơlei vang năm io\k ako\m [rơ\m phao, tơmam đo#h. Hlo\h đơ\ng pơgơ\r jang hlôi io\k ako\m đe\i vă je# 240 tong phao pơm kơd^h, vă je# 30 to\ nhoong phao, hlo\h 20 kơ loăi [rơ\m phao au to păng 50 to\ phao như\a, 27 to\ [rơ\m phao păng rim tơmam đo#h anai.
Ko\ng ang dêh char Dak Nông pôk bơnê ăn rim khu\l, bơngai jang tơnăp ‘lơ\ng lơ\m chă io\k ako\m [rơ\m phao pơm kơd^h, tơmam đo#h
Thượng tá Trần Hải Đường- Kơ ie\ng Kơdră An^h jang Kanh sat ve\i lăng bơ\ jang găh ve\i lăng sơđơ\ng tơpôl kơ Ko\ng ang dêh char Dak Nông, tơbăt, khe\i năr tru\h au kơnh gô hơnơ\ng ato\k kơtang bơ\ jang pơro# pơrôp, chă hơvơn vă bơ\ jang năm tơchă io\k ako\m [rơ\m phao, tơmam đo#h đe\i jơne\i kơ jăp hlo\h: “Kiơ\ đơ\ng ro\ng ‘no\h An^h au je\i hlôi pơ jing an^h jang hơlau tơ\ 2 apu\ng Dak Song păng Dak Rlâp. Lơ\m khe\i năr tru\h au kơnh tơ\ 2 apu\ng au, mă blu\ng ‘no\h hơdrin pơro# pơ rôp, pơtho tơbăt rim tơdrong tơchơ\t găh ve\i lăng [rơ\m phao tơmam đo#h ăn kon pơlei băt găh rim tơdrong hơmơt, tơdrong răm đơ\ng tơdrong chă mong răk, io\k yua [rơ\m phao, tơmam đo#h lơ\m kon pơlei păng chă hơvơn kon pơlei vang năm ba ăn kơ an^h bơ\ jang hloi, ư\h kơ le# đe\i tơdrong pơm ăn ơ\h sơ ‘ngon nhen hơdrol au ki bơih. ‘Nau m^nh lơ\m dôm tơdrong jang ch^nh tr^ g^t kăl hlo\h. An^h bơ\ jang au gô pơgơ\r rim ‘măng bơ\ jang hăm kơdră tơring, Ko\ng ang tơring năm hop ako\m, pơro# pơrôp kon pơlei păng pơgơ\r năm tơchă io\k ako\m [rơ\m phao tơmam đo#h lơ\m khe\i ‘năr kơnh”.
Vă tơgop pơm sơđơ\ng dơ\ng kơ jăp lơ\m tơring, pơm dă [iơ\ păng tang găn ke\ dôm tơdrong sar bar jo jăn đơ\ng [rơ\m phao pơm kơ d^h pơm ăn, ‘ngoăih tơdrong vang iung jang kơtang, xek tơlang kơ hret đơ\ng rim an^h bơ\ jang ko\ng ang, kơdră kơpal, kăl đe\i kon pơlei hlo#h vao, băt hơdăh tơdrong hli hlơt, jang kiơ\ kơ jăp rim tơdrong tơchơ\t đơ\ng khôi luơ\t găh ve\i lăng io\k yua rim kơ loăi [rơ\m phao, tơmam đo#h au to.
Tơblơ\ nơ\r: Amazưt
Viết bình luận