VOV4.Bahnar - Lơ\m prăt 1 sơ năm jang hơ dai hăm An^h mong jên vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri de#h char Kon Tum bơ\ jang kiơ\ tơ drong jang Tơ pôl vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri, bơ ngai ch^h kơ tơ\ng ang hlôi đei măt tơ\ jơ\p rim groi bri kơ de#h char Kon Tum păng chhơ\ đei um rup hơ dăh ‘lơ\ng mă trong jang tơ gu\m kla jên io\k yua cham char bri to\k bo\k hơ nhăk ăn kon pơ lei, tơ pôl ku\m nhen rim an^h jang tơ ngla bri tơ\ de#h char Kon Tum.       

Sơ năm 2018, tơ drong bơ\ jang đơ\ng an^h mong jên vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri de#h char Kon Tum đei lơ tơ pl^h ‘nao. Hăm kơ jă kla jên io\k yua cham char bri hăm an^h jang pơm hnam kơ măy u\nh điên to\k đơ\ng 22 hlak jên to\k 36 hlak jên 1 kwh, thu jên io\k yua cham char bri đơ\ng an^h mong jên ’no\h 248 ti hlak jên to\k dang 80% pơ têng hăm sơ năm 2017. Ku\m hăm ’no\h sơ năm 2018 ku\m jing sơ năm mă blu\ng ư\h kơ bơ\ jang kiơ\ hơ len lăng io\k hơ drol jên io\k yua cham char bri, mă kla lăng kiơ\ lơ\m pơ tôch băt hơ dăh te\h bri pơ jao yua đơ\ng an^h mong jên pơ gơ\r jang hơ dai hăm rim an^h jang, tơ ring [ơm tru\h bơ\ jang kiơ\. Hơ dai hăm ’no\h rim an^h jang tơ ’ngla bri, an^h jang kla jên io\k yua vei lăng cham char bri tơ\ apu\ng ư\h pă pơ jing trong tơ le\ch jang thu io\k, tơ le\ch. Tơ drong jang âu ku\m yua đơ\ng an^h mong jên vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri pơ jing, tơ roi tơ băt ăn jơ nu\m vei lăng an^h mong jên pơ drơ\ng kiơ\, pơ tru\h ăn an^h vei lăng kon pơ lei de#h char set hơ len, hơ găt. {ok Hồ Thanh Hoàng, kơ dră an^h mong jên vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri de#h char Kon Tum tơ băt, lăp đơ\ng blu\ng sơ năm tru\h dôm khei hơ tuch sơ năm, an^h jang ling lang kơ chăng, tơ le\ch bơ\ jang kiơ\ lơ trong jang vă jang đang tơ drong jang đei pơ jao:

“Vă jang đang tơ drong jang sơ năm 2018 nhôn athei rim an^h jang io\k yua cham char bri nôp tôm jên kla vei lăng cham char bri vă io\k hơ drol păng kla tơ tom ăn kơ rim tơ ‘ngla bri, an^h vei lăng kon pơ lei rim xăh. Nhôn jang hơ dai hăm an^h jang vei lăng bri ‘long, tơ ‘ngla bri ‘no\h an^h pơ gơ\r hơ len lăng hơ dăh te\h bri asong io\k yua cham char bri hơ drol kơ pơ jing la kak, kơ [ang ch^h ako\m te\h bri pơ jao io\k yua cham char bri đơ\ng an^h jang tơ ‘ngla bri pơm tơ drong ‘lơ\ng vă kla jên io\k yua cham char bri. Nhôn rơ\ih io\k 1 an^h mong jên mơ dro sa đei jang ke\, tôm jên jang hơ dai hăm an^h mong jên đei rơ\ih io\k pơ\ih tài khoản ăn rim tơ ‘ngla bri ‘no\h j^ u\nh hnam, kơ d^h, tơ pôl kon pơ lei oei vă bơ\ jang kiơ\ kla jen io\k yua cham char bri kiơ\ tài khoản an^h mong jên”.   

Vă vang tơ gu\m tôch ai tơ drong đei yua ăn kon pơ lei jang tơ drong jang bri, tơ gop sut pơ ngot, tơ jur dơ nu\h mă loi ‘no\h j^ kon pơ lei kon kông tơ ring hơ tăih hơ to\, tơ ring mơ mat tat. Khei 5/2018 2 an^h jang vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang – an^h mong jên vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri de#h char Kon Tum hlôi jang tơ gu\m ăn an^h vei lăng kon pơ lei de#h char tơ le\ch tơ drong hơ găt kơ so# 510 hơ met ming trong jang pơ jao vei lăng bri jăl jang 2016-2020. Kiơ\ kơ ‘no\h, te\h bri đei asong io\k yua vei lăng bri hơ găt vei lăng ăn u\nh hnam, kơ d^h, tơ pôl kon pơ lei oei sơ năm 2018 to\k pơ têng hăm sơ năm 2017 hlo\h 26.700 hec tar, hơ to\k ako\p te\h bri đei asong io\k yua vei lăng bri pơ jao ăn kơ u\nh hnam, kơ d^h, tơ pôl kon pơ lei oei vei lăng to\k vă je# 150.000hec tar đei hlo\h 54% hơ găt te\h asong io\k yua vei lăng cham char bri đơ\ng tơ ‘ngla bri ‘no\h khu\l jang te\h đak. Đei jên io\k đơ\ng tơ drong vang jang vei lăng bri, tơ drong ar^h sa đơ\ng kon pơ lei đei tơ pl^h ‘lơ\ng păng bri đei vei lăng ‘lơ\ng hlo\h. ‘Nâu jing dôm nơ\r tơ gop đơ\ng kon pơ lei mă nhôn hlôi ch^h io\k đei lơ\m prăt  1 sơ năm bơ\ jang kiơ\ tơ drong jang Tơ pôl vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri:

-“Hơ drol sơ\ kon pơ lei nhôn chong mu\ih kư\ kă. Dang ei đei vei lăng bơ\ih, gơ var rong vei lăng bri tôch kơ hiôk. Kon pơ lei nhôn pă đei chong mu\ih dơ\ng bơ\ih. Bri tơ\ âu sơ\ đei phă dang ei ’no\h bri tơ iung ming dơ\ng”. 

- Rim u\nh hnam 1 ’măng năm dăr joang ’no\h 10 u\nh hnam. No\ng klăih song băl. Pơ t^h gia u\nh hnam âu năm ’măng âu u\nh hnam đơ\ng ro\ng năm ’măng đơ\ng ro\ng. Vei bri ’no\h mă hơ drol ku\m đei yua ăn kon pơ lei. Vei lăng bri ku\m lei lăi vei lăng u\nh hnam kơ d^h. Đei bri ’no\h mă đei u\nh hnam. Đei bri ’no\h mă đei đak nhă. Đei bri ’no\h mă đei u\nh điên.”

- “Tơ drong vei lăng bri kơ d^h kâu ku\m krao hơ vơn, tơ roi tơ băt ăn kơ rim u\nh hnam băt trong mă vei lăng 1 ‘nu ‘no\h jing 1 pôm đon măt vă chă lăng, vă vei lăng bri ăn kơ d^h kâu ku\m nhen ăn pơ đ^ kon pơ lei đei sa jên io\k yua cham char bri. ‘No\h găh lơ rim khei thoi no\h vă pơ gơ\r dăr joang chă dru\h rôp păng đei [o#h ko\h io\k ‘long glăi ‘no\h kon pơ lei chă dru\h rôp kơ d^h”.

Ku\m hăm tơ gu\m kon pơ lei tơ klep hăm bri, tơ drong de#h char Kon Tum bơ\ jang đei yua tơ drong jang tơ gu\m io\k yua cham char bri to\k bo\k tơ gu\m 19 an^h jang tơ ’ngla bri ’no\h j^ pơ gơ\r vei lăng hlo\h 288.000 hec tar bri pơ jao io\k yua cham char bri, 74 an^h vei lăng kon pơ lei xăh, thị trấn vei lăng hlo\h 28.000 hec tar bri pơ jao io\k yua cham char bri đei jên sơ đơ\ng, kơ jăp tơ mơ\t jên jang ăn tơ drong jang vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri. Dôm nơ\r tơ gop mă bơ ngai ch^h kơ tơ\ng ang ch^h io\k đei đơ\ng bơ ngai tang măt 1,2 tơ ‘ngla bri, an^h jang vei lăng păng kơ dră che\p kơ\l an^h mong jên vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri de#h char Kon Tum ăn [o#h, trong jang tơ gu\m kla jên io\k yua cham char bri ‘no\h j^ tơ drong ‘lơ\ng pran kơ tang vă vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri:        

-“Trong jang tơ gu\m io\k yua cham char bri hlôi tơ gop tơ gu\m jên tôch kơ t^h ăn an^h jang vă tơ le\ch jang bơ\ jang kiơ\ rim trong vă jang vei lăng bri ‘lơ\ng hlo\h. Bri ư\h khan lăp đei vei lăng sơ đơ\ng đe\ch mă oei hơ to\k pơ đ^ găh te\h păng tơ drong ‘lơ\ng đơ\ng bri”.

-“Tơ drong bơ\ jang kiơ\ io\k yua trong jang tơ gu\m io\k yua cham char bri lơ\m de#h char Kon Tum hlôi tơ gop ‘lơ\ng lơ\m vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri. Mă hơ dăh ‘no\h jên io\k yua cham char bri hlôi tơ gop vei sơ đơ\ng ăn tơ drong jang vei lăng, hơ to\k tơ iung bri kơ 360.000hec tar bri, đei 63,5% ako\p te\h đei bri kơ lơ\m de#h char. Rim tơ ‘ngla bri ‘no\h khu\l jang te\h đak, an^h vei lăng kon pơ lei rim xăh ku\m nhen rim u\nh hnam kơ d^h hlôi đei jên sơ đơ\ng, kơ jăp vă kơ chăng tơ drong jang vei lăng hơ to\k tơ iung bri.”  

Ch^h jo# tam mă tôm ăn [o#h, lơ\m sơ năm 2018 an^h mong jên vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri de#h char Kon Tum hlôi pơ gơ\r 56 Hop ako\m tơ roi tơ băt găh trong jang tơ gu\m kla jên io\k yua cham char bri rim xăh; pơ tho 18 tơ pôl kon pơ lei oei sa pơm hla ar pơ long lăng kla jên io\k yua cham char cham char bri kiơ\ tài khoản an^h mong jên; pơ gơ\r 04 lăm pơ hrăm hơ to\k ‘lơ\ng ke\ jang ăn rim tơ ‘ngla bri ‘no\h j^ khu\l jang păng an^h mong jên vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri rim xăh; in tơ le\ch tơ drong tơm tơ roi tơ băt tơ\ tơ pu hla ar ch^h păng asong ăn kơ đe o\h ho\k tro 75 xăh, thị trấn lơ\m tơ ring pơ jao io\k yua cham char bri; jang hơ dai hăm an^h vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang dăr hơ len vei lăng, io\k yua jên vei lăng cham char bri hăm 12 tơ ‘ngla bri ‘no\h j^ khu\l jang.... ‘Moi kiơ\ rim tơ drong jang âu, hlo#h vao găh trong jang tơ gu\m păng io\k yua bơ\ jang kiơ\ trong jang tơ gu\m kla jên io\k yua cham char bri đơ\ng rim khu\l jang, kơ d^h lơ\m de#h char đei hơ to\k ‘lơ\ng. Hơ dai hăm ‘no\h tru\h khei 10/ 2018 an^h mong jên vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri de#h char Kon Tum hlôi bơ\ jang kiơ\ tơ drong io\k hơ drol jên kla hlo\h 84 ti hlak jên io\k yua cham char bri sơ năm 2018 ăn kơ 19 an^h jang tơ ‘ngla bri ‘no\h j^ khu\l jang păng 74 an^h vei lăng kon pơ lei xăh, thị trấn. Tơ drong kla jên tơ tom io\k yua cham char bri hlôi tơ gu\m rim an^h jang tơ ‘ngla bri đei jên tơ mơ\t jang ăn tơ drong jang vei lăng bri păng kon pơ lei, tơ pôl đei thim jên hơ met ‘lơ\ng tơ drong ar^h sa ku\m nhen pơ jing trong jang sa kơ jăp. Sơ năm 2018 hơ nơ\ng jing sơ năm jang jơ nei lơ\m đ^ đăng rim tơ drong jang đơ\ng an^h mong jên păng hơ to\k tơ iung bri de#h char Kon Tum.

Thuem: Tơ blơ\