VOV4.Bahnar - Ưh đei unh “hơyuh – trong nơnăm – hnam trưng – hnam pơgang”, pơngot hin dơnuh, ngêh tơ\ tơring kông kơjung, tơring ataih yaih, mă lei tơdrong âu đei [ôh tơ\ pơlei Suối Cạn tơ\ jơ\ng kông Chư Plong, ataih đơ\ng anih tơm apu\ng Phú Thiện, dêh char Gia Lai pơhlom 5km. Tơdrong pơngot rơve\t hin dơnuh, lơ kon hơ ioh, ưh đei ho\k pơhrăm tam mă lai yơ ke\ tôch.

Pơlei Suối Cạn tơ\ jơ\ng kông Chư Plong, hăm hloh 30 unh hnam kon pơlei Jarai, erih hrek pek lơ\m hơgăt teh xă pơhlom 5 sao. Kon pơlei kơdâu xơlăh đơ\ng lơ pơlei nai truh păng kơdih io\k hơnăn pơlei kiơ\ hơnăn thong đak tơje# noh. Mă ataih đơ\ng anih tơm jang apu\ng Phú Thiện dang 5km mă lei pơlei âu tơklăh hloi, ưh đei unh hơyuh, trong nơnăm, hnam trưng ho\k, hnam pơgang. Pơmai Rmah H’Ngái tơ\ pơlei Suối Cạn, xăh Ia Sol tơroi:  “Inh năm oei tơ\ âu đunh bơih, 18 xơnăm bơih. {ơ\t doh unh hnam tơnap tap, ưh đei teh, ba năm jang ăn kơ đe, chă xa duh tơnap. Tơ\ xu\ng, lơ\m pơlei me\ inh noh ưh đei teh ôh. Teh me\ [ă duh te\ch Đ^ bơih, bre klo hơkăn nhi athei năm chă jang xa tơ\ âu”.

Io\k ti xut đak măt, yă Siu H’Khéo, minh lơ\m dôm bơngai blu\ng a năm truh Suối Cạn erih jang xa ăn tơbăt, mă kơche\ng ăn tơdrong erih ning nai kơnh ăn hơ ioh đei rơneh tơ\ pơlei mă lei yă duh nhen lơ bơngai nai athei io\k tơdrong erih tơ\ âu kơlih tơ\ âu oei đei teh bơ\ hnam oei: “Inh năm tơ\ âu hloh 20 xơnăm bơih, Tơnap tap noh athei năm truh tơ\ âu yuơ tơ\ âu oei đei teh avư bơ\ hnam, erih xa. Lăng đe hơ ioh tơ\ âu, ba tơnap juăt bơih ưh đei kiơ ôh, mă lei lăng đe hơ ioh to tơnap ba duh j^ kơ đon cho\ng mă le\ pơm thoi yơ. Apu\ng, xăh duh hơvơn vih oei tơ\ anih tơm, mă lei vih tơ\ noh io\k teh tơ\ yơ vă bơ\ hnam oei. Tơ\ng teh đak tơgu\m, đei teh, đei hnam noh kon pơlei adoi vih đ^ yơh, vih oei tơ\ noh vă kon xâu đei ho\k pơhrăm tơnăp hloh.”

          Erih tơklăh, pơngot hin dơnuh, kơdra#m kon hơ ioh păng ưh đei ho\k pơhrăm to\k bo\k jing dôm tơdrong ưh đei xơđơ\ng tơ\ pơlei Suối Cạn. Pơlei đei je#  80 ‘nu hơ ioh, mă lei lơ noh oei lơ\m pơlei đe\ch, năm ho\k vă kơ đei đe\ch mă ho\k lăm 4, lăm 5 noh duh nhen ưh kơ băt chơ. Nhen unh hnam pơmai Rchom H’Preo đei truh 6 ‘nu kon, mă hơmol noh 18 xơnăm, mă ‘la#p hloh noh lăp 4 xơnăm. 3 ‘nu kon năm ho\k jăl kơđeh, mă lei kiơ\ kơ pơmai noh đe xư ưh gan năm truh lăm ho\k păng tam mă gơh đo\k, chih chư kloh kle\ch ôh: “Tơ\ âu tơnap tap dêh, ‘meh năm ho\k noh athei năm tơ\ hnam trưng ataih truh 4-5km, pơyan ‘mi vih vơ\t tơnap tap, đak to\k, noh hơ ioh ưh gơh năm ho\k. Mă hơnơ\ng đe hơ ioh duh athei oei tơ\ hnam tơgu\m me\ [ă jang tơdrong jang hnam, vei rơmo, jang ăn kơ đe noh năm ho\k [ar pêng năr đang kơ noh pơdơh đe\ch. Nhen kon inh noh đei ‘nu ho\k lăm 3, lăm 5 bơih mă lei ưh kơ băt đo\k chih chư ôh.”

          Ưh đei năm truh hnam trưng dăh mă pơdơh ho\k hrôih duh pơm ăn đe hơ ioh tơ\ pơlei Suối Cạn hơnơ\ng tơ oei unh om đơ\ng ‘la#p ăh xơnăm 15-16 nhen 3 ‘nu kon drăkăn pơmai Rmah H’Ngái. Rim bơngai [ă, bơngai me\ xơnăm ‘la#p duh ưh đei tơre\k kiơ truh tơdrong pơkăp jang ăn unh hnam păng đon kơche\ng rơneh lơ kon hơ ioh noh xo# xôn. 5 ‘nu kon, 7 ‘nu kon pho\ to\k truh 10 ‘nu duh jing tơdrong hiôk kơ [ôh tơ\ pơlei ie\ ioch âu.

          Kiơ\ kơ [ok Phạm Văn Quyến – Kơdră Anih vei lăng kon pơlei xăh Ia Sol, apu\ng Phú Thiện, xăh hlôi băt hơdăh tơdrong đei [ôh tơ\ pơlei Suối Cạn đơ\ng đunh mă lei tam mă đei trong jang tơnăp. Kơlih âu jing pơlei ako\m oei kơdih, tam mă đei pơkăp. Đơ\ng blu\ng pơtơm đei minh [ar bơngai erih jang xa, Suối Cạn đơ\ng noh hơto\k truh kơ hre\ng ‘nu bơngai mă xăh ưh ke\ vei hơlen. Truh dang ei, xăh adro# băt gơnơm trong jang đơ\ng jơnu\m pơgơ\r kơpal hloh đe\ch: “Mă blu\ng noh minh unh hnam, đơ\ng ro\ng noh đei [ar pêng, đe truh oei xơlăh xơlang kiơ\ khei năr dăr xơnăm. Tôm unh hnam kon pơlei tơ\ âu noh đơ\ng th^ tra#n Phú Thiện.  Yuơ noh, tơdrong âu vă xek tơlang noh pơkăl đei tơdrong iung jang tơnăp đơ\ng rim jăl pơgơ\r. Lơ\m noh athei đei hla bar pơtho đơ\ng kơdră kơpal găh tơdrong tơgu\m teh ăn kon pơlei kon kông mă tơnap tap ưh đei teh bơ\ hnam oei. Âu jing trong jang mă nhôn oei kăl mă dang ei tam đei pơkăp”.

Lan chih păng rapor