Ah kơsơ̆ 'năr tơpơh, pơmai H’Theo păng kon drăkăn H'Giang atŭm lĕch tơ̆ cham să vă pơhrăm đă ƀơlŏng. H’Theo, 35 sơnăm, jĭ bơngai đă ƀơlŏng 'lŏ sơnăm hloh lơ̆m khul, oei H'Giang, 16 sơnăm, 'lơ̆p hloh lơ̆m khul đă ƀơlŏng kơ đe drăkăn Đak Đoa, Gia Lai.

Pơmai H’Theo tơguăt hăm khul đă ƀơlŏng ou đei 7 sơnăm bơih, đơ̆ng mă kon drăkăn H’Giang pơtơm hŏk lăm 4. Lơ̆m rim 'măng kiơ̆ mĕ lĕch tơ̆ cham să, dơ̆ng lăng ah 'nguaih păng jrou pơchhơp ăn dôm tơdrong đă pơlong tơ̆ xah, apŭng đang kơ noh đă pơlong hơtaih đơ̆ng hnam hlôi pơm ăn kơ H'Giang lăp kơ ƀơlŏng layơ ưh kơ băt. Đơ̆ng chă lăng mĕ đă pơlong, oh pơtơm pơhrăm păng dang ei atŭm hăm mĕ akŏm lơ̆m khul đă ƀơlŏng păng dang ei hơmŏ mơ̆t lơ̆m khul đă ƀơlŏng juăt 'lơ̆ng. Hăm H’Theo, tơdrong sô̆ hơ-iă oei tih hloh kơlih hlôi pơdjoi ăn kơ kon drăkăn đon lui vă pơm kiơ̆ tơdrong mă kơdih po hơpơi 'meh:  “Hơdrol sơ̆, đe akhan drăkăn 'noh jơ̆ng ti ưh đei jăng. Mă lei dang ei hơtŏ hơnơ̆ng bơih, drănglo drăkăn le lăi băl đĕch. Drănglo băt đă ƀŏng lŏng 'noh drŏkăn kŭm gơh đă mơ̆n. Tơnap tap 'noh lơ, kơlih ba 'noh bơngai mĕ, kŭm jing bơngai jang tơm dơnơm lơ̆m unh hnam. Mă lei kơyuơ đon lăp, inh gô kiơ̆ truh tôch, inh 'lŏ sơnăm bơih 'noh ưh kĕ jăng ôh. Inh pơtho ăn kơ kon pơm kiơ̆ dôm tơdrong hơpơi 'meh jing bơngai đă ƀŏng lŏng rơgei hloh”.

Mưh H’Theo athei pơvih ăn tơdrong jang unh hnam, tơdrong jang mir pơgar vă tơguăt hăm ƀơlŏng, noh Rơ Chăm H’Vưn – bơngai Jarai (tơ̆ Pleiku Roh, phương Diên Hồng) oei tơchă trong hơvơn unh hnam asong ăn sư đă ƀơlŏng. Lơ̆m dôm năr blŭng, bơngai drăkăn rơneh sơnăm 2009 hơnơ̆ng đă ƀơlŏng hăm đe buăl drŏnglo lơ̆m pơlei kơlih hŭi kơ đei buăl drăkăn đei atŭm đon lăp.

Dang ei, ah khul yak truh jăl trong 'nao, truh hăm đă ƀơlŏng juăt jue 'lơ̆ng, kŭm jing khei năr H’Vưn oei hŏk ăh sơnăm mă hơtuch kơ jăl 3 păng đei unh hnam tơgŭm dăp đon:  “Inh dang ei ưh đei tôm jơ: ah pơgê năm hŏk, kơsơ̆ năm đă ƀŏng lŏng, kơmăng năm hŏk thim vă hơmŏ ăn thi tôt ngip. Inh gô asong jơ vă năm đă ƀŏlŏng. Inh năm đă ƀŏng lŏng ƀơ̆t blŭng noh ƀă inh ưh asong ôh. Mă lei ƀôh inh lăp dêh noh sư pă đei pơgăn bơih. Mă blŭng inh đă lơ̆m cham teh đĕch, ưh đei jên năm đă tơ̆ cham 'lơ̆ng. Đơ̆ng rŏng kơ đă pơlong 'măng blŭng 'noh ƀă inh tơgŭm inh hloi”.

Tơdrong tơroi kơ H’Theo păng H’Vưn adoi jing minh pah tơdrong akŏm kơ khul đă ƀơlŏng drăkăn Đak Đoa, dêh char Gia Lai. Rim bơngai đă ƀơlŏng hơdrung Bahnar, Jarai truh đơ̆ng lơ tơring, sơnăm rơneh păng tơdrong hơrih phara dih băl: đei bơngai oei hŏk, đei bơngai jang mir pơgar, đei bơngai đei kon hơ-ioh păng jing bơngai jang dơnơm lơ̆m unh hnam. Đe sư tơƀơ̆p băl kơlih đon lăp kơ ƀơlŏng păng tơdrong tơplŏng kơdou kăp gĭt ou. Vă vei sơđơ̆ng ăn tơdrong pơhrăm, đe sư athei hơmet tơdrong jang unh hnam, tơdrong jang mir pơgar; lơ bơngai oei gơnơm kơ klo, mĕ ƀă chă tơgŭm, hơlêm. Tơdrong hơdrin kiơ̆ kơ rim 'măng đă pơlong brư̆ brư̆ kŭm pơm ăn 'nhŏng oh đe sư pơngơ̆t kơ đon, dang ei lui ngeh hăm trong jang mă đe sư rơih iŏk.

Tơ̆ 'măng pơlong đă ƀơlŏng đe drăkăn kon kông Việt Nam 'măng mă mônh sơnăm 2026, khul Đak Đoa đei 10 'nu drăkăn Bahnar păng 4 'nu drăkăn Jarai. Đe hơdruh lĕch tơ̆ cham pơlong đă 'măng chung kêt hăm khul Lục Yên kơ dêh char Lào Cai păng đei jơnei mă 2. Khul đă ƀơlŏng drăkăn hlôi hơnhăk tơdrong sô̆ hơ-iă ăn kơdih po păng ăn bơngai đei đon lăp tơ̆ pơlei pơla. Ƀok Nguyễn Hữu Tường, oei tơ̆ kueng kơphô̆ 5, xah Đak Đoa, Gia Lai tơroi:  “Rim bơngai đă ƀŏng lŏng kơ Khul Đăk Đoa tôch hưch hanh.Mă đơ̆ng đe oh đei chun mir lơ mă lei đe oh proh hơmet tơdrong jang sa tôch kơ trŏ lăp vă vang pơhrăm lơ̆m khul đă ƀŏng lŏng. Inh ƀôh đe oh tôch tơnăp, ba chơt hơ iă dêh. Đe oh iŏk đei tơmam hơpăh tơ̆ kâp teh đak, ba tôch ‘nă hal ăn kơ đe oh”.

Bơngai chông ba khul đă ƀŏng lŏng prăt 7 sơnăm ou ki ‘noh bơngai pơtho đă ƀŏng lŏng Nguyễn Anh Dũng, đei rim bơngai đă ƀŏng lŏng chă ư̆ akhan “ƀă Dũng”. Blŭng sơnăm 2019, ƀok krao akom dôm đe drŏ kăn hưch hanh đă ƀŏng lŏng, pơjing đei khul đă ƀŏng lŏng Link Coffee. Đơ̆ng rim ‘măng pơlong đă ƀŏng lŏng tơ̆ Tây Nguyên, tơring Tŏk bŏk, khul iŏk đei dơ̆ng mă Ƀar ‘măng pơlong futsal tơ̆ Pơlei tơm Hồ Chí Minh sơnăm 2022. Truh sơnăm 2026, rim đe hơdruh Đak Đoa iŏk đei jơnei dơ̆ng hơlou tơring Tây Nguyên, đơ̆ng noh iŏk đei Dơ̆ng mă Ƀar ‘Măng pơlong đă ƀŏng lŏng khul drŏ kăn kon kông Việt Nam.

Đơ̆ng rŏng lơ sơnăm ƀok thây hŏk tro chă pơ pơ̆ vă vei kơjăp khul đă ƀŏng lŏng, Khul đă ƀŏng lŏng drŏ kăn Đak Đoa hlôi đei pơjao ăn Khul Đă ƀŏng lŏng Hoàng Anh Gia Lai. Đơ̆ng dang ei, rim bơngai đă ƀŏng lŏng gô đei rơvơn chă pơhrăm ‘lơ̆ng hơ iă hloh dơ̆ng, đei sa jên khei păng tơgŭm djru, vă hơdrin pơhrăm dôm tơdrong mă kơdih hưch hanh. Bơngai pơtho Nguyễn Anh Dũng lui akhan, ‘nou jĭ hơyak kăl pơjing đei tơdrong hơpơi ‘meh vă đei jing khul joăt đă ƀŏng lŏng:  “ ‘Nhŏng ou chă pơchoh trong hăm Khul đă ƀŏng long Hoàng Anh Gia Lai ‘noh tơ̆ pơgê năm jang, pơvih pơvăn ăn jang sa păng ŭnh hnam tơ̆ hnam. Tơ̆ kơsơ̆ ‘noh khul pơhrăm tơ̆ cham đă ƀŏng lŏng Đak Đoa hloi. ‘Nou jĭ hơnih rơvơn hloh ăn rim boăl lăng tông tơdrong lơ̆m ŭnh hnam păng tơdrong hưch hanh đă ƀŏng lŏng. Khul đă ƀŏng lŏng tôch lăp hăm trong ‘nou. Đe boăl tŏk bŏk hưch hanh kơ yuơ đei tơmơ̆t, gô đei pơhrăm, đei tơmam drăm kmăi kmŏk păng dôm ƀai pơhrăm hle kĕ vă gơh vang năm pơlong ‘Măng pơlong đă ƀŏng lŏng lơ̆m Teh đak sơnăm 2027 truh ou kơnh”.

Đơ̆ng rŏng pơhrăm, rim đe hơdruh Đak Đoa brŏk vih tơ̆ hnam dơ̆ng, hơmet ăn mĭnh năr năm hŏk, năm jang, năm tơ̆ mir nhen rim năr. Mă lei jơ pơhrăm đơ̆ng rŏng dơ̆ng, đe hăp gô lĕch tơ̆ cham đă ƀŏng lŏng hăm trong tơlĕch ăn hle’noh iŏk đei hơnih dơ̆ng lơ̆m khul ‘Măng pơlong đă ƀŏng lŏng khul drŏ kăn teh đak sơnăm 2027.