Um ai ‘nao mưh bri kông mơ̆t hơdao hăm đak dơsĭ
Thứ hai, 06:00, 16/02/2026 Dương Đình Tuấn/Thuem tơblơ̆ Dương Đình Tuấn/Thuem tơblơ̆
VOV.Bahnar - Đơ̆ng rŏng kơ tơmơ̆t hơdai, Tây Nguyên hlôi tơklep hăm tơring tơter đak dơsĭ Nam Trung Bộ, pơih đei tơdrong ‘lơ̆ng vă jang tŏk ‘nao. Ưh lăp dơ̆ng ƀơ̆t tơplih anih jang vei lăng đĕch, tơring teh âu oei lăng ƀôh oei ƀôh 1 tơdrong tơplih tôch tih găh trong jang sa, nhen thoi “pơnăr klang” vă păr lĕch tơ̆ đak dơsĭ, jing tơring jang tŏk mŭk drăm ‘nao kơ teh đak.

Sa roi dôm năr vă jê̆ Têt, tơdrong jang sa tơ̆ dôm tơnŏk ka tơ̆ păih hơlĕch Đắk Lắk sa roi mơ sưt mơsat. Kơhrĕng tong duk ka tơ̆ Trường Sa, kơhrĕng tong duk nai đĭ vih, lăm hơnih tăh ƀĕnh ka đei kơjă lơ. Bu bu kŭm chhôk hơiă yua kơ đei sơng sơnăm ‘nao hăm tơmam đơ̆ng đak dơsĭ:

“Sơnăm ‘nâu blŭng sơnăm tơdrong rôp yâu ka hiôk ăn kơ kon pơlei, ƀôh kŭm chhôk hơiă, ‘nao mơ̆t mă 1 tong pơh hngam jĭt bơih ‘noh ƀơ̆t măt ‘noh bơnê kơ plĕnh teh bơih văi. Ka ‘noh ‘lơ̆ng bơih, Kơjă ka ‘noh kŭm tŏk bŏk sơđơ̆ng”.

"Sơnăm ‘nâu ‘năr hiôk, kial hơđơ̆ng, ka pơplŏng. Nhôn năm 2 jĭt dôm năr mơ̆t đei loi 2 tấn, klăih song 1 ‘nu dang 15,16 triệu văi, ‘nhŏng oh đei tơchă hiôk, jang sa hơtŏk tơiung ‘nhŏng oh đei iŏk yua”.

Tơmơ̆t hơdai, dôm dêh char Tây Nguyên, nhen Đắk Lắk, Gia Lai, Lâm Đồng tă kơ đei đak dơsĭ ngăl. Đak dơsĭ ưh khan lăp jing tơmam drăm, ka hơdang mă oei jing ‘măng mơ̆t lĕch tĕch tơ̆ teh đak đe ăn tơmam choh jang sa tih tên tơ̆ păih groi kông, hăm cheh phe, tiu, sầu riêng, ‘nhot - pơkao tă kơ iŏk đei kơ sô̆ tơmam lơ̆m teh đak. Kiơ̆ kơ ƀok K’Bril - Bơngai pơgơ̆r pơlei plei Kambute, xăh Đơn Dương, dêh char Lâm Đồng, um ai ‘nao đơ̆ng choh jang sa - bri ‘long - ka hơdang Tây Nguyên ưh khan lăp jô̆ hăm hơgăt teh, mă jô̆ hăm iŏk đei đơ̆ng choh jang sa hơgei.

“Dang ei kon pơlei hlôi iŏk yua kơmăy choh tih, răt kơmăy tơruih hơgei, ki thuơ̆t choh pơtăm roi ‘năr roi hơtŏk ‘lơ̆ng. Plei Kambute gah lơ hơdrol ki ‘noh hnam hmă, dang ei ‘noh hnam 2 tơ̆ng, 3 tơ̆ng, kơsô̆ ŭnh hnam hao gre ô tô tôch kơ lơ”.

Pơtôch sơnăm 2025, hơdrô̆ kơjă tơmam đơ̆ng choh jang sa - bri ‘long - ka hơdang kơ Tây Nguyên-Nam Trung bộ hlôi iŏk đei 140.000 ti hlak jên. Trong re kơdâu hrĕnh Khánh Hoà-Buôn Ma Thuột đĭ et hơtŏk lơ jăl trong; trong gre kơdâu hrĕnh Pleiku Quy Nhơn hlôi tơlĕch jang, tơgŭm kơsô̆ tơmam đơ̆ng choh jang sa - bri ‘long - ka hơdang tôch kơ lơ kơ Tây Nguyên hơnhăk ƀônh ƀŏ jur tơ̆ tơnŏk đak dơsĭ. Phŏ giáo sư Tiến sĩ Lê Đức Niêm, Phŏ Kơdră vei lăng Hnam trưng Đại học Tây Nguyên akhan, Tây Nguyên dang ei đĭ  đei mŭk drăm ‘lơ̆ng hloh.

“Tây Nguyên ưh khan lăp pă jing tơring choh jang sa dăh mă ŭnh hơyuh rơgoh, mă hlôi tơklep kơjăp hăm logistics, mŭk drăm đak dơsĭ, pơvih pơvăn, tơmang lăng, choh jang sa pơm tơlĕch kơ tơring tơ ter đak dơsĭ Nam Trung bộ. Kơlih đơ̆ng lơ trong ‘noh pơm đei lơ tơdrong jang tôch kơ tih vă pơjing dôm kơjă ‘lơ̆ng”.

​Hơdai hăm tơmam pran kơ tơring choh jang sa - bri ‘long - ka hơdang tih păng đei lơ hloh lơ̆m teh đak, Tây Nguyên ‘nao oei đei hloh 1000km jih đak dơsĭ, hăm dôm hơnih đak dơsĭ ‘lơ̆ng hloh apŭng plĕnh teh. Đak dơsĭ poh yă hiơ hiơu, chĭng re jơva tơ̆ bri kông, tơmang lăng kơ Tây Nguyên gô tơtĕnh plơ̆ jing 1 hơnih ‘nao. Kiơ̆ kơ ƀok Lương Nguyễn Minh Triết, Bí thư Anih jang Đảng dêh char Đắk Lắk, vă bơ̆jang kiơ̆ dôm tơmam ‘lơ̆ng hơtŏk tơiung, iŏk ‘lơ̆ng dôm tơmam pran kơ tơring, rim tơring tŏk bŏk akŏm jơhngơ̆m lơ̆m tơplih kơsô̆ păng trong tơƀưh Hơlĕch - Pơmơ̆t. Tơ̆ Đắk Lắk, tơplih kơsô̆ hlôi jing hơnăp jang kăl:

“Hăt hot pơjing trong tơlĕch jang hơtŏk tơiung khoa hŏk kơmăy kơmŏk jăl jang 2026-2030... tơlĕch jang dôm tơdrong jang tih kơ dêh char nhen hơmet pơ ‘lơ̆ng hla ar bơ̆jang, pơvih pơvăn teh đak, găh hơtŏk tơiung choh jang sa, tơmang lăng hơgei; tang găn ‘mi kial pơrăm, vei lăng bri”.

Đơ̆ng dôm duk jang tơ̆ đak dơsĭ pă pơdơh Têt, dôm hơnih đak dơsĭ ‘lơ̆ng truh dôm mir pơgar chhe phe jing ‘lơ̆ng păng kơdơ hnam kơmĭl, hnam hơdrao hơgei, um rup găh 1 tơring mŭk drăm ‘lơ̆ng Nam Trung Bộ - Tây Nguyên tŏk bŏk ƀôh hơdăh. Ƀơ̆t “đak dơsĭ hơdai hăm bri” ‘moi kiơ̆ dôm trong gre kơdâu hrĕnh păng anih jang kơsô̆, tơring âu ưh khan lăp hơtŏk ‘lơ̆ng tơdrong hơrih sa ăn kon pơlei mă oei ling lang yak tŏk jing 1 hơnih jang tŏk ‘nao, tơgop tơ găl lơ̆m trong jang yak truh chăl jang tŏk đơ̆ng hơdrĕch hơdrŭng.

Dương Đình Tuấn/Thuem tơblơ̆

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC