VOV4.Bahnar - ‘Nho\ng Lơ Mu Ha Hang jing bơngai mă blu\ng tơ\ thôn 1, xăh Dà Sar, apu\ng Lạc Dương, dêh char Lâm Đồng, kh^n bu\ch le# cà phê vă pơtăm pơkao, păng io\k jang kiơ\ dôm trong jang ‘nao hơto\k pơyua mu\k drăm. Pơm pơdro\ng ăn unh hnam, păng xư hlôi tơgu\m lơ kon pơlei atu\m hơto\k pơm jang.

            ‘Nho\ng Lơ Mu Ha Hang, bơngai K’ho Cil (rơneh 1970) tơ\ thôn 1, xăh Dà Sar, apu\ng Lạc Dương, dêh char Lâm Đồng. Xơnăm 1991, [ơ\t keh đang pơm linh chôt vih tơ\ pơlei pơla, ‘nho\ng oei hơkan. Hăm minh [ar sao teh mă blu\ng me\ [ă găh hơkăn axong ăn, klo hơkăn ‘nho\ng pơtăm hơ[o păng cà phê mă lei ưh măh xo\ng xa. Vang jang lơ\m khul linh xo, ‘nho\ng năm ho\k hơlen tơdrong pơma pơdro\ng đơ\ng ‘nho\ng oh Yuăn tơ\ lơ tơring. ‘Nho\ng pơkăp kho\m mă tơplih đon kơche\ng, trong pơm jang vă hơto\k mu\k drăm: Adrol ki, tơdrong erih unh hnam inh tơnap tap, yuơ ưh kơ hlôh vao kloh kle\ch lơ\m pơm jang. Mă blu\ng duh kiơ\ kon pơlei pơtăm hơ[o [ôh ưh đei yua, inh tơplih pơtăm cà phê. Kiơ\ bôl boăl năm tơmang tơ\ lơ tơring, inh ako\m tơdrong jang vă io\k jang lơ\m unh hnam. Inh [ôh tơm cà phê đei yua minh xơnăm minh ‘măng, jên axong jang ưh kơ măh, [ôh tơring nai kon pơlei đei yua rim khei đơ\ng choh jang xa. Noh inh pơkăp bu\ch hu\t le# cà phê, tơplih pơtăm ‘nhot păng pơkao. Dang ei inh hlôi yua trong jang ‘nao, đei yua rim khei. Nhen pơkao cẩm tú cầu âu inh đei yua minh [lon 2 ‘măng, oei pơkao ho\ng inh oei pơtăm hơlen noh tam mă băt hơdăh, athei năm ho\k hơlen dơ\ng...

Xư kh^n to\k io\k jên jang tơgu\m đơ\ng teh đak, axong jang đơ\ng hơgăt iơ ie\. Dar deh klo hơkăn muih choh thêm teh, pơih hơgăt pơm jang păng to\k io\k jên jang lơ hloh. Truh dang ei, xư hlôi đei pơgar ‘nhot, pơkao đei kơjă kăp nhen: hla xơ[ei lôm, pơkao cẩm tú cầu, pơkao măt ‘năr, pơkao ho\ng... kiơ\ trong jang ‘nao. Klo hơkăn oei rong kơpô rơmo hloh 30 to\, axong mơ\r tuh ăn ‘long pơtăm... Mu\k drăm đei xa răk mong, Lơ Mu Ha Hang ke\ đei mu\k tơgu\m kon pơlei găh jên jang duh nhen pơtho găh kih thuơ\t pơm jang:  Truh dang ei inh duh hlôi axong ăn kon pơlei to\k io\k kơ triu hlak jên ưh jo# cheh, inh hơpơi kon pơlei yua jên noh tơnăp hloh, vă mu\k drăm unh hnam adoi hơto\k nhen inh mơ\n... Inh ‘meh vă kon pơlei tơguăt tơguăl dih băl, pơ ‘nam pơm jang, băt chă yua khoa ho\k kih thuơ\t lơ\m choh jang xa, pơjing pơlei pơla hơto\k tơ iung”.

Jing minh lơ\m lơ bơngai đei Lơ Mu Ha Hang tơgu\m jang klaih đơ\ng hin dơnuh, pơmai Cil K’Ni, tơ\ thôn 1, xăh Dà Sar tơroi:  “Lơ\m pơlei âu, xư noh băt jang xa, hơto\k mu\k drăm unh hnam. Xư adoi tơgu\m nhôn, nhen axong to\k io\k jên ưh io\k cheh, duh nhen tơnăp pơtho pơm jang. Nhôn ‘meh rok kiơ\  xư chă pơm jang …”

            Tơroi kơ Lơ Mu Ha Hang, pơmai Liêng Jrang K’Sáu, Kơdră Jơnu\m kon pơlei jang mir xăh Dạ Sar, apu\ng Lạc Dương, dêh char Lâm Đồng pôk bơnê tôch lơ: xư noh jing um ai rơgei găh đon bơnôh bơngai linh {ok Hồ, băt yak hloh rim tơdrong tơnap tap, kơdih ato\k tơ iung, pơm pơdro\ng ăn kơdih po, unh hnam păng tơpôl: “Lơ Mu Ha Hang noh bơngai jang rơgei kơ pơlei pơla. Le\ch đơ\ng linh, chôt vih tơ\ pơlei pơla, xư băt chă tơplih hơdre\ch ‘long pơtăm kon tơrong, hơdăh noh, tơplih đơ\ng tơm hơ[o, tơm cà phê păng dang ei [ok hlôi tơplih pơtăm lơ kơloăi ‘nhot, pơkao vă hơto\k io\k yua ăn unh hnam, duh nhen tơgu\m kon pơlei. Inh ‘meh vă kon pơlei tơ\ tơring băt rok kiơ\ Ha Hang tơguăt tơguăl, pơ ‘nam pơm jang vă pơjing pơlei pơla roi năr roi hơto\k tơ iung hloh …”

Lơ xơnăm pơtoi hloi Lơ Mu Ha Hang đei pôk hơpăh yuơ jang rơgei lơ\m dêh char Lâm Đồng. Xư hlôi pơm trong ăn kon pơlei K’ho rok [oi, kh^n kơche\ng kh^n pơm jang, yak hloh tơnap tap pơm pơdro\ng tơgăl tơ\ hơgăt teh pơlei pơla po.

Lan chih păng rapor