VOV4.Bahnar - Dôm năr âu, rok kiơ\ trong xơlam dêh char Dak Nông, kang [o# linh vei xơlam teh 'nao hơto\k tơdrong jang hơlen xơđơ\ng xơlam teh kơ teh đak, hơmet răh ăn tơdrong pơchot puih mak  - xơng têt atu\m hăm kon pơlei kon kông tơ\ tơring xơlam. Atu\m hăm noh, khul linh vei xơlam teh atu\m hăm jơnu\m pơgơ\r tơring tơle\ch dôm tơdrong jang kăp g^t, vă hơto\k mu\k drăm – tơpôl tơ\ tơring xơlam teh. 

'Năr je# đ^ xơnăm Đinh Dậu, tong gre U-oát kơ Anih tơm pơgơ\r linh vei xơlam teh dêh char Dak Nông 'nhăk nhôn năm apong tơring xơlam. Đơ\ng jăl trong Hồ Chí Minh năm găh pơmơ\t, găn lơ mir pơgar cà phê, tiu păng 'long xa plei, Anih linh vei xơlam teh tơ\ 'Măng xơlam Thuận An bang đang măt, hăm hla kơ brê oei tơpăr ăh tong ane# bri kông jơk [l^k.

Nhen le\ Têt hlôi truh hrôih hloh tơ\ tơring xơlam. Cham hnam linh hlôi đei hơmet rơgoh 'lơ\ng, hăm dôm pơga pơtăm hăm 'long jơk đei kăt hleh bot 'lơ\ng, pơgar pơkao, kơthau 'long pơro\ 'lơ\ng, [ăng đơrôl chih chư “Kơ kuh kơ Đảng, hơ iă puih mak Mậu Tuất”,“Xo# xơnăm 'nao”  đei kơtol kăp g^t đơ\ng 'măng jang truh ăh hnam ako\m păng kơ[ang xoi [lo\k kơ teh đak.

Mă kăl, [âu phu kăp g^t kơ Têt noh [anh chưng jơk păng hlôt nhang tơhlu kiơ\ kial, pơm ăn cham char tơno\ chrih chrai tơ\ tơring xơlam teh graxia kơ teh đak. Binh nhất Trần Quang Quân, 'măng mă blu\ng xơng têt tơ\ tơring xơlam, hăm xơnong “rong linh” ăn tơbăt: tơmam xa hlôi đei tôm, dôm j^t to\ rơmo, ier bip truh kơ hre\ng to\, 2 hơdrong nhu\ng atu\m hăm pơgar 'nhot giơ\ng 'lơ\ng: “ 'Măng mă blu\ng xa têt lơ\m âu noh duh đei tơdrong xo#. Đei 'nho\ng oh linh, kang [o# păng 'nho\ng oh tơ\ âu. Xơng têt noh duh pơ 'nguaih anih oei, kăt [ăng đơrôl, chih pơkăp, pơro\ xơdrai pơkao dur, kơ[o\ng unh. Khul đoàn hơdruh tơdăm noh pơgơ\r tơplo\ng kơdâu, joh hri. Anih linh noh pơgơ\r kơdăh [ơlo\ng, teh [ơlo\ng hăm xăh Thuận An păng dôm tơring pơm 'nho\ng oh. Inh 'meh vă pơtruh nơ\r hăm unh hnam noh, kon xa têt tơ\ âu đei anih linh păng 'nho\ng oh, bôl boăl ưh đei he\l ôh. Me [ă tơ\ hnam xa têt xo# xôn, grăng pran noh hoai bơih”.

          Atu\m hăm khul hơlen kơ Anih linh vei xơlam teh Thuận An năm rok kiơ\ đak glung Dak Đam, noh jăl trong xơlam đơ\ng Việt Nam păng Campuchia, nhôn truh apong jrăng [u\ kơxo# 50/2(3).

            Thượng tá Nguyễn Xuân Dũng – jang Ch^nh tr^ kơ anih linh ăn tơbăt, atu\m hăm xơnong vei hơlen xơlam teh 11km, xơnăm 2017 âu ki, tơdrong pơkăp [u\ jrăng xơlam teh hlôi keh đang. Anih linh atu\m hăm khul vei hơlen trong xơlam teh tơkuh hăm teh kơ dêh char Mondunkiri (teh đak Campuchia) hơnơ\ng jang atu\m hơlen băt. 'Măng Têt nguyên đán âu, anih linh boăl gô năm apong păng atu\m ako\m tơplo\ng kơdâu, joh hri, tơbang tơdrong tơguăt tơguăl hăm pơkăp  “rơngei - tơbôl – jang hadoi păng hơto\k tơ iung”.

          Hăm tơring oei xa noh xăh Thuận An, apu\ng Dak Mil, lơ\m dôm xơnăm âu ki, anih linh hơnơ\ng jang kpưjăp hăm dôm jăl pơgơ\r tơ\ tơring, tơle\ch lơ tơdrong jang kăp g^t vă tơgu\m kon pơlei hơto\k mu\k drăm  – tơpôl nhen: axong 15 to\ rơmo ăn unh hnam hin dơnuh rong tơplih băl, io\k rong lơ ho\k tro năm ho\k păng kơtă tơgu\m 2 unh hnam kon pơlei kon kông hin dơnuh.

            Blu\ng xơnăm âu, anih linh hlôi pơih 2 lăm xut le# ưh kơ băt chư, hăm hloh 60 'nu kiơ\ ho\k tơ\ 2 pơlei noh Sa Pa păng Bù Dak năm ho\k. Thượng tá Nguyễn Xuân Dũng – jang Ch^nh tr^ tơ\ Anih linh vei xơlam teh Thuận An xơkơ\t, khei têt nguyên đán âu vei xơđơ\ng lơ\m tơring ưh đei unh hnam yơ pơngơt; tơdrong pơgơ\r xa têt athei xo# xôn păng xơđơ\ng kơjăp: “Nhôn jang atu\m hăm tơring hơlen lăng dôm unh hnam hin dơnuh, vang tơgu\m ăn tơring chă tơgu\m kon pơlei, ưh đei le# bơngai yơ pơngot lơ\m dôm năr têt. Hăm anih linh noh gô pơgơ\r năm apong dôm unh hnam mă teh đak tơchơ\t tơgu\m, năm apong thơ thâu hăm khul jang vei hơlen tơring xơlam, dôm khul hơlen vei xơđơ\ng pơlei pơla. Nhôn pơtruh 5 'nu kơtă năm xa têt atu\m hăm kon pơlei tơ\ tơring. Tơle\ch chă hơvơn pơtho păng jang tơnăp minh [ar xơnong jang nai lơ\m tơring, vă vei xơđơ\ng tơpôl ăn kon pơlei lơ\m khei têt”.

Je# đ^ xơnăm, mă ưh kơ văn hăm mir pơgar, hơmet xơng têt, mă lei ăh kơmăng noh kơdra#m kon pơlei kon kông tơ\ xăh Thuận An duh oei năm truh lăm ho\k xut le# ưh băt chư yuơ Anih linh vei xơlam teh pơgơ\r. Klo hơkăn 'nho\ng  Y Nhót păng pơmai H’Brú tơ\ pơlei Sa Pa adoi ưh kơ băt chư, athei gơnơm yă vei kon vă năm ho\k tơ\ lăm.

Tơpang ti chai yuơ che\p 'nhik, bre 'nho\ng pơmai chôp ti dih băl vă pơhrăm chih chư, nhen le# trăp tr^n hloh kơ che\p 'nhik. 'Nho\ng Y Nhót tơroi, klo hơkăn năm kơchơ răt tơmam têt ưh băt jo# jên, răt pho\ng rei xăi ăn cà phê ưh kơ băt kơloăi kiơ: “Ba ưh kơ băt chư noh ưh băt pơgang pơlôch hơdrông hăm tơm cà phê, tiu. Ho\k pơhrăm jo# hơlen ako\p âu to vă chă te\ch răt tơmam drăm. Ho\k lơ\m minh [lon, hlôi băt kơxo#, băt chư chih păng băt jo# hơlen ako\p âu to”.

{ok Nguyễn Văn Cường – Pho\ kơdră Anih vei lăng kon pơlei xăh Thuận An, apu\ng Dak Mil ăn tơbăt, xơnăm âu mă tơdrong jang xa jên đơ\ng kon pơlei tơm noh cà phê păng tiu đei tơjur, mă lei hăm tơdrong tơgu\m đơ\ng anih linh vei xơlam teh, tơdrong tơre\k tơgu\m têt ăn kon pơlei đei vei xơđơ\ng. Atu\m hăm noh, khul linh Vei xơlam teh tơle\ch dôm tơdrong jang tơgu\m kon pơlei xut le# pơngot tơjur hin dơnuh, tơgu\m ăn kon hơ ioh năm ho\k tơ\ hnam trưng păng xut le# ưh kơ băt chư, gô tơgop kăp g^t vă xơnăm âu xăh Thuận An pơm kiơ\ [lep pơkăp pơjing tơring pơxe\l 'nao: “Găh tơdrong jang tơgu\m kon pơlei hin dơnuh xa têt, tơring hlôi jang atu\m hăm anih linh vei xơlam teh chă pơđăp băl. Truh dang ei nhôn hơvơn đei dôm anih jang tơgu\m vă tơre\k ăn kon pơlei đei têt tơno\, ưh đei pơngot âu to. Găh unh hnam hin dơnuh adoi đei axong tơmam. Đei tơdrong jang hadoi đơ\ng anih linh vei xơlam teh hăm anih vei lăng kon pơlei xăh pơih lăm ho\k xut le# ưh kơ băt chư. Vă pơtoi đei 2 lăm ho\k âu noh kăl đei tơdrong tơgu\m đơ\ng đe linh”.

Lơ\m khei năr tơngie\t ăh je# tôch xơnăm, bri kông xơlam teh Dak Nông [enh kơ hơ 'nguă gom, pơjing cham char tơno\ păng graxia tơ\ tơring xơlam teh. Tơ\ âu, khul linh vei xơlam teh Dak Nông hlôi atu\m hăm kon pơlei kon kông xa têt hrôih lơ\m tơdrong chơt hơ iă 'nă hal. Et tơdrô puih mak 'mêm kơ eng hram đon bơnôh khul linh păng kon pơlei, khul linh vei xơlam teh Thuận An atu\m hăm kon pơlei lơ\m tơring yak ăh xơnăm 'nao Mậu Tuất, hăm pơkăp kho\m mă vei xơđơ\ng tơdrong pơgơ\r xơlam teh, xut le# pơngot tơjur hin dơnuh, hơto\k hlôh vao ăn kon pơlei, jang jơnei tơdrong pơkăp pơjing tơring pơxe\l 'nao.

Lan chih păng rapor