VOV4.Bahnar – ‘Nao au tơ\ tơring Hoà Đông, apu\ng Krông Pach, dêh char Dak Lak, An^h tơm ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên, Hnam pơgang 30/4, Ko\ng ty Minh Phát tơle\ch tơdrong jang “ Pôk ăn jơhngơ\m đon ‘mêm kơ eng”. ‘Nau jing m^nh lơ\m dôm tơdrong pơgơ\r jang kiơ\, tơgu\m ăn kon pơlei kon kông tơ\ tơring ato\k tơ iung mu\kj drăm, xut xa pơngot rơve\t. 

‘Nho\ng Y Hăng Niê (hơdrung Ê Đê) oe\i tơ\ buôn Ea Kmăt, tơring Hòa Đông, apung Krông Pach dêh char Dak Lăk io\k u\nh om đ^ 4 sơnăm. Klo akăn măr sư lăp đe\i 2 sao mir pơgar, jang sa io\k đe\i to\ se\t sot, kơna rim năr măh chă jang ăn kơ đe. Mă đơ\ng pơnam jang sa, mă le\i tơdrong er^h sa kơ u\nh hnam ‘nho\ng oe\i mơmat tat. Đe\i Dơno\ an^h ve\i lăng kon pơlei tơring Hoà Đông tơbăt, An^h ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên hlôi pôk ăn u\nh hnam ‘nho\ng 9 to\ pơbe, adoi pơm ăn rơgoong, tơgu\m djru đơ\k păng pơtho ăn trong rong pơbe. Chơt hơ iă hlôi đe\i kon tơrong vă ato\k tơ iung mu\k drăm u\nh hnam, klo akăn ‘nho\ng Y Hăng Niê ve\i lăng năng tông pơbe tôch tơnăp.

‘Nho\ng Y Hăng Niê tơbăt: “Păh An^h ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên ‘no\h ăn đơ\k vă chă hie\m, găh rim năr bơ\n năm chă ko\h hla ‘long keo, hla ‘long tang, rim năr chă hie\m 3, 4 ‘măng đơ\ng no\h ve\i vă hăp sa ‘ngie\t kơ d^h. Ba hơdrin chă rong pơbe mă bek ‘lơ\ng vă chông đe\i kon. Pơbe au vă su bơih, ro\ năhg khe\i 5 kơnh hăp chông kon”.  

Atu\m hăm tơdrong rong pơbe kơ u\nh hnam ‘nho\ng Y Hăng Niê oe\i tơ\ buôn Ea Kmăt, tơdrong jang “Pôk ăn jơhngơ\m đon ‘mêm kơ eng” đơ\ng An^h ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên ‘măng mă au oe\i tơle\ch trong jang 4 tơdrong jang rong rơmo tơ\ rim pơlei kon kông kơ tơring Hoà Đông, apu\ng Krông Pach, hăm ako\p kon jên jang 150 tr^u hlak jên. Atu\m hăm pôk ăn rơmo yo\ng, an^h au hlôi ăn khu\l kang [o# jur năm pơm ăn rơgoong, tơgu\m tơmam hie\m, pơtho ăn kon pơlei chă rong, tang găn hơlau pơrang j^ vă pơbe, rơmo t^h vơ\ te\nh koăng.

{lep lơ\m jơ ‘năr au, An^h jang ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên, oe\i pôk ăn 15 tong tang vang ăn rim ho\k tro u\nh hnam dơnu\h ho\k hơge\i, pôk ăn hlo\h 250 tơno# tơmam drăm ăn rim u\nh hnam dơnu\h, u\nh hnam đe\i io\k yua ăn te\h đak, kră pơlei đe\i kon pơlei yom kiơ\ păng dôm bơngai jang ‘lơ\ng lơ\m tơdrong jang đ^ đăng kon pơlei vang ve\i lăng sơđơ\ng Te\h đak. {lep lơ\m jơ năr au, rim [ok thây pơgang kơ Hnam pơgang 30/4 oe\i khăm j^, [ơk pơgang păng pơtho tơbăt găh tơdrong ve\i lăng jơhngơ\m jăn ăn hlo\h 700 ‘nu kon pơlei dơnu\h.

{ok Y Căl Êban, kră pơlei buôn Ea Kmăt, tơring Hòa Đông, apu\ng Krông Pach, pơma: “ Nhôn [o#h jơhngơ\m đon ‘mêm kơ eng d^h băl ko\ng ang hăm kon pơlei tôch tơ klep, tơdrong au tôch g^t kăl. Tơdrong pôk tơmam drăm ăn bơngai dơnu\h, ăn đe hơ io\h ho\k tro u\nh hnam dơnu\h ‘no\h jing m^nh tơdrong hơlêm t^h tên ăn kon pơlei nhôn kơ yuơ Trung ương lăng ba kơ jăp tru\h xut xa pơngot rơve\t tơ jur dơnu\h ăn rim u\nh hnam lơ\m tơring Hoà Đông nhôn”.

{ok Hà Văn Luân – Kơ ie\ng Kơdră Kong ang tơring Hoà Đông, apu\ng Krông Pach, dêh char Dak Lăk tơbăt, khu\l ko\ng ang tơring ư\h khan lăp hơdro3 jang kiơ\ tơdrong jang ve\i lăng sơđơ\ng lơ\m tơring, mă le\i kăl băt hơdăh tơdrong oe\i sa er^h sa kơ kon pơlei, vă tơbăt ăn khu\l kơdră đe\i trong gơlong chă tơgu\m djru. Dôm tơdrong đe\i tơle\ch jang rong kon tơrong lơ\m tơdrong jang “pôk ăn jơhngơ\m đon mêm kơ eng” đơ\ng An^h ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên ‘măng mă au je\i jing u\nh hnam dơnu\h. ‘Nau tơmam pôk ăn tôch g^t kăl, tơgu\m ăn kon pơlei yak hlo\h dơnu\h dơnu\h hin kơ jăp ‘lơ\ng.

{ok Hà Văn Luân tơbăt: “Tơdrong hơlêm kon pơlei yak hlo\h tơnap tap ‘no\h đe\i trong jang rong pơbe păng rơmo. Âu ki, An^h ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên hlôi lăng ba kơ jăp hăm kon pơlei tơring Hoà Đông. Pơma atu\m kon pơlei tôch chhôk ‘nă, sơđơ\ng jơhngơ\m jang sa, sơđơ\ng oe\i sa, ư\h kơ đe\i tơdrong kiơ ôh. Ko\ng ang ‘no\h hlôi pơ pro\ jang iung jang dăr lăng prăt măng, prăt năr kơna đe\i sơđơ\ng. Rim khe\i hop ako\m ko\ng ang pơlei m^nh ‘măng, dôm kon pơlei chă tơtok au to ‘no\h năm tru\h tơ\ hnam chă pơma dơnu\h, hơlêm [ơ\r đon, tang găn hơlau rim tơdrong yoch”.

Tơdrong jang “Pôk ăn jơhngơ\m đon ‘mêm kơ eng” tơ\ tơring Hoà Đông, apu\ng Krông Pach, dêh char Dak Lăk lăp jing m^nh lơ\m lơ tơdrong jang er^h sa tơpôl kơ An^h ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên lơ\m dôm sơnăm au ki. An^h au hlôi pôk ăn 6 hnam ‘mêm kơ eng ăn rim u\nh hnam đe\i io\k yua ăn te\h đak, u\nh hnam kon kông dơnu\h oe\i tơ\ tơring atăih yăih, năm ngôi, pôk tơmam drăm ăn ho\k tro kon kông unh hnam tơnap tap, vang iung jang tơgu\m ăn kon pơlei cho\h jang sa, mă kăl lơ\m tơdrong tang găn to\ phang pơđang. Rim sơnăm an^h au je\i hơnơ\ng chă pơro# hơvơn plang ăn pham ‘mêm mơnat ăn hnam pơgang tơm dêh char Dak Lăk; jang hơdoi pơgơ\r hơnu\ng por ‘nhot tơgu\m ăn đe\ch bơngai j^ u\nh hnam dơnu\h. Tơdrong jang pôk ăn jơhngơ\m đon ‘mêm kơ eng hlôi jang pôk ăn kơ hre\ng dơđăh hơdre\ch ‘long pơtăm, 9 to\ pơbe, 8 to\ rơmo, tơgu\m ăn kon pơlei kon kông yak hlo\h dơnu\h hin kơ jăp ‘lơ\ng.

Đăi tă Phan Văn Bảy – Kơ ie\ng Kơdră An^h ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên tơbăt:“An^h au oe\i hơnơ\ng pơgơ\r jang rim tơdrong jang ‘mêm kơ eng. Lơ\m m^nh sơnăm iung jang to\ se\t hlo\h 3 ‘măng. Mă hơdăh khe\i 6 kơnh, nhôn gô pơgơ\r dơ\ng m^nh ‘măng pôk ăn tơmam drăm, khăm păng ming hơmet j^ jăn ăn m^nh pơlei kon kông tơ\ apu\ng }ư\ Mgar, dêh char Dak Lăk. Je\i lơ\m khe\i 6 dăh mă khe\i 7, nhôn tơle\ch jang plang ăn pham ‘mêm mơnat hlôi đe\i tơchơ\t pơgơ\r rim sơnăm. ‘Măng mă au hơlen băt hơdăh đơ\ng dôm sơnăm hơdrol ‘no\h gô ato\k kơtang chă pơro# hơvơn lơ bơngai vang năm chă plang ăn pham. Nhôn tơle\ch jang tơdrong au je\i iung jang kiơ\ rim tơring ư\h khan lăp m^nh tơring đe\ch ôh. Trong jang au je\i vă pơ jing đe\i um rup khu\l ko\ng ang An^h ve\i lăng sơđơ\ng Tây Nguyên păng tơ klep hăm kon pơlei tơ\ tơring, vă bơ\ jang keh đang tơdrong jang mă Đảng păng Te\h đak pơ jao ăn”.

Bơngai ch^h: Phùng Quốc Học

Tơblơ\ nơ\r: Amazư\t