'Noh jing nơ̆r re đơ̆ng tơteng chrah hu kơ unh hnam ƀok Đinh Văn Cần păng yă Đàng Thị Mỹ Trâm tơ̆ thôn Bàu Trúc, xah Ninh Phước, dêh char Khánh Hoà. Ah pra hnam, pơmai Kinh Thị Mộng Ngưng – kon drăkăn hơdrô̆ kơ ƀok Cần păng yă Trâm tŏk bŏk oei pơtoi tơdrong jang kơ yă ƀok. Ưh đei kơmăi kơmŏk, hơdrô̆ hăm phă păng sung, lơ̆m tŏ sĕt jơ hlôi pơjing đei um ai kơ tơmam drăm. Pơmai Ngưng ăn tơbăt, dôm năr blŭng pơtơm pơhrăm pơm jang 'noh pơm truh dang yơ răm dang ăi, dang ei juăt bơih, jang 'lơ̆ng păng jing bơngai jang tơm bơih. Jơva re đơ̆ng chrah hu dang ei adoi jing juăt lơ̆m tơdrong hơrih rim năr kơ unh hnam pơmai: "Mă blŭng pơhrăm tơdrong jang, chrah hơnơ̆ng noh hăp adoi jing tơmam drăm. Mă lei rim năr bơ̆ brư̆ brư̆, kơlih tơdrong jang ou 'noh athei sơ̆n păng pơ-'nam noh pơtơm gơh pơm. Tơnap hloh noh gah chrah ah kơ̆l kơmơ̆m 'măn hla pơlou. Mĕ inh 'noh mă yơ adoi gơh pơm, oei ƀă inh 'noh kloh klĕch gah pơklep pơjing tơmam drăm. Inh adoi hơpơi 'meh kôn mon kon sou ning nai kơnh, gô đei bơngai pơhrăm jang kiơ̆, mưh ưh noh kơnh tơdrong jang ou gô hiong đĕch".
Ƀok Kinh Văn Cần păng yă Đàng Thị Mỹ Trâm sơnăm ou 'nguaih kơ 70 sơnăm bơih, pơđĭ bre klo hơkăn atŭm hăm dih băl găn ga khei năr mơlôh hăm tơdrong jang chrah hu. Dang ei, rim năr đe sư adoi oei hăt hot hăm dôm tơdrong chrah pŭng ou mă đe sơnăm mơlôh ưh kĕ kiơ̆ ôh. Dôm tơmam drăm đei pơm tơlĕch nhen: kơmơ̆m 'măn hla pơlou, kơhôp 'măn hla pơlou, đing 'măn djah hla pơlou, kơmơ̆m 'nou nai hia... Noh jing dôm tơmam yua đei bơngai Chăm iŏk yua lơ lơ̆m tơdrong et xa soi tơbeh Katê, Ramưwan, dôm khôi juăt soi tơbeh ăh blŭng sơnăm dah mă pơsĭt pơkong...
Yă Đàng Thị Mỹ Trâm ăn tơbăt, mă iĕ 'noh 'măn hla pơlou pơnang, mă tih noh 'măn plei 'long xa, đĭ đăng noh vă plang ăn kơ yang hơpang, yă ƀok dơnơm. Rup chrah pơrŏ lơ̆m tơmam yua ou akŏm tơ̆ noh dôm tơdrong kăp gĭt kră sơ̆ kơ bơngai Chăm: "Ƀơ̆t blŭng noh ƀă inh jang, đơ̆ng rŏng kơ noh pơtho ăn kơ inh. Ah oei klo noh inh pơtho ăn kơ klo inh jang. Đơ̆ng rŏng kơ ƀă inh lôch, klo hơkăn măr nhi pơtoi tơdrong jang ou truh dang ei. Inh hơdrô̆ pơjing tơmam drăm, đei bơngai truh iŏk năm tĕch tơ̆ lơ tơring, 'nguaih kơ dêh char kŭm đei. Gơnơm đơ̆ng noh mă tơdrong jang ou rong 'me 9 'nu kon gơh hŏk pơhrăm, dang ei đe sư đei tơdrong jang xa sơđơ̆ng bơih".
Hăm tơdrong rơgei hơdjă, tơdrong 'lơ̆ng lơ̆m rim tơmam drăm pơm đei atŭm hăm đon lui lơ̆m tơdrong jang noh tơmoi răt tơmam kơ yă ƀok ưh hơdrô̆ tơ̆ dêh char Khánh Hòa mă oei đơ̆ng dôm dêh char nai nhen Lâm Đồng, Đồng Nai, Tây Ninh, pơlei tơm Hồ Chí Minh truh răt tơmam chrih hu ou. 'Nhŏng Bá Minh Truyền, bơngai vei lăng mŭk drăm kăp gĭt kră sơ̆ tơ̆ Hơnih pơdah tơmam drăm so Khánh Hoà ăn tơbăt, tơdrong jang chrah hu kơ bơngai Chăm mă đe ư ang đơ̆ng sơ̆ ki, dang ei hlôi hiơt hiong, pŭn ai oei đei minh unh hnam bơngai Chăm tơ̆ Bàu Trúc oei vei jang tơdrong jang ou: "Hăm bơngai Chăm, dôm tơmam drăm yua mă đei chrah pơm hăm hu noh kăp gĭt tơpă. Pơtih nhen: dôm kơmơ̆m 'măn hla pơlou, kơhôp 'măn hla pơlou pơnang, gŏl unh 'nou nai hia...'noh jing dôm tơmam yua mă bơngai Chăm yom tơgĭt, 'noh pơtơm tơlĕch 'măn tơmam vă soi plang ăn yă ƀok dơnơm; tơƀôh tơdrong yom tơgĭt hăm yang hơpang, hăm yă ƀok tơm".
Hloh 40 sơnăm tơguăt hăm tơdrong jang chrah hu, klo hơkăn ƀok Kinh Văn Cần hlôi tơgop vei răk tơƀăk mong tơdrong jang juăt jue kơ unh hnam păng pơvih kăp gĭt ăn tơdrong hơrih joh ayŏ đon lui kơ kon pơlei Chăm.
Ƀok Đàng Chí Quyết, Ƀĭ thư Chi ƀô̆ thôn Bàu Trúc, xah Ninh Phước, dêh char Khánh Hoà ăn tơbăt, dang ei tơ̆ tơring đei 2 pơlei jang tơdrong jang ou mă đe ư ang noh tơdrong jang man lơ̆n Bàu Trúc păng tơdrong jang tanh brai Mỹ Nghiệp. Gah thôn Bàu Trúc oei đei atăm tơdrong jang chrah hu adoi ư ang tơ̆ tơring. Tơdrong jang ou adoi đei tơring sơkơ̆t hơdah tơmơ̆t lơ̆m tơdrong pơm jang vă hơtŏk tơmang pơhiơ̆ atŭm hăm tơdrong jang man lơ̆n: "Hơpơi 'meh jơnŭm pơgơ̆r tơring dôm jăl jang tơrĕk tơgŭm pơtho tơdrong jang, adoi nhen pơm trong hiôk vă chih akŏm hô sơ sơkơ̆t klo hơkăn ƀok Cần yă Trâm jĭ Nghệ nhân Ưu tú. Vă pơchhơ̆p đon bơnôh yă ƀok, tơgop pơtho tơdrong jang ou ăn kon sou ning nai kơnh".
Mưh đei tơgŭm asong jang, tơdrong jang chrah hu kơ bơngai Chăm gô đei hơmet atŭm hăm tơdrong jang man lơ̆n Bàu Trúc pơjing đei dôm tơmam drăm tơmang pơhiơ̆ kăp gĭt, 'noh jing tơdrong pơlăp đơ̆ng mŭk drăm joh ayŏ Chăm Pa atŭm hăm đon lui kơ kon pơlei tơ̆ tơring păng tơdrong jang so juăt jue, tơgop pơjing đei hơnăn tơmang pơhiơ̆ joh ayŏ kơ dêh char Khánh Hòa.
Viết bình luận