Nơ̆r pôk bơnê hơla bơbŭng hnam kơjung
Thứ bảy, 06:00, 27/06/2026 Lan chih tơblơ̆ Lan chih tơblơ̆
VOV.Bahnar – Đei nơ̆r hmach bơnê ưh hơdrô̆ đei pơma hăm nơ̆r đĕch, mă oei akŏm tơbang kiơ̆ minh khôi soi tơbeh kăp gĭt. Hăm bơngai Jrai tơ̆ Gia Lai, et soi pôk bơnê kơ mĕ ƀă jĭ ‘măng vă kon hơ-ioh pôk bơnê kơ tơdrong rong ‘me, atŭm hăm noh răk vei minh tơdrong ‘lơ̆ng joh ayŏ ƀenh kơ đon bơnôh ‘lơ̆ng kon kông po kơdih.

"Ơ Yang! Apinh đe Yang kông, Yang đak, Yang groi teh, Yang krong bơ̆ng pang. Apinh ăn kơ mĕ ƀă gơh grăng pran, hơrih sot, sơnêp sơnoi. Apinh tơpuh lê̆ tơdrong ưh kơ pŭn ai, ăn kon sou jang xa hiôk hian, tơdrong hơrih hiôk ‘lơ̆ng, jơnap... "

Lơ̆m hnam pơtăm tơnŏ ‘lơ̆ng, tơjê̆ hăm ge tơdrô, nơ̆r sơkat đơ̆ng pơjou soi yang re ang nhen lĕ pơm gơng tơroh kon bơngai hăm yang hơpang, tơdrong hơrih ‘nao hăm rơh tơm. ‘Nou jĭ tơdrong et soi pôk bơnê yươ yă Nay H'Ruyn (đe juăt krao Amí Hiên) păng ƀok Ksor Hú (đe juăt krao Ama Hiên) pơgơ̆r pôk bơnê ăn kơ mĕ kơdih noh yă  Ksor H'Lang tơ̆ pơlei M'lah, xah Phú Túc, dêh char Gia Lai.

Lơ̆m tơdrong hlăng ‘lơ̆ng kơ pơlei M’lah, hnam pơtăm kơ unh hnam ƀok Ama Hiên đei lơ ‘nhŏng oh kon pơlei kueng ƀôt truh tơgŭm, hăt hot pơvih tơmam drăm ăn năr et soi pôk bơnê. Ge tơdrô đei tơkang ah hơnê̆ hnam. Iĕr nhŭng, ‘nhĕm ƀuh đei hơmŏ tôm. ‘Nhŏng oh, kon pơlei truh et xa sô̆. Ama Hiên ăn tơbăt, hăm bơngai Jarai, et pôk bơnê ưh đei pơkă hăm tơmam drăm kăp gĭt dah mă kơsô̆ tơmam plang. Tơdrong kăp gĭt hloh noh đon bơnôh pôk bơnê đơ̆ng kon hơ-ioh ‘măn ăn mĕ ƀă: "Bơngai Jarai pơgơ̆r et pôk bơnê ưh đei pơ-ư pơ-ang ôh. Kiơ̆ tơdrong kĕ đei kơ unh hnam, minh pôm iĕr, minh pôm nhŭng, minh ƀar tơm tơdrô kŭm gơh mơ̆n. Tơdrong kăp gĭt ‘noh đon bơnôh kon hơ-ioh ‘meh pôk bơnê kơ mĕ ƀă hlôi pơjing, rong ‘me po jing bơngai"

Đơ̆ng rŏng kơ nơ̆r sơkat đơ̆ng pơjou, dôm khôi juăt đei pơtơm. Bơngai kon kŭp yom hơvơn mĕ ƀă chĕp đing et tơdrô blŭng a, pôk ăn ao tanh, chơle dah mă kong – dôm tơmam pôk asong ƀônh ƀŏ đĕch mă lei akŏm ƀenh đon bơnôh kŭp jom. Amí Hiên tơƀôh đon bơnôh hăm mĕ klo ‘mêm kơ-eng thoi ou:  " ‘Năr ou, nhôn pơgơ̆r et soi pôk bơnê kơ mĕ hlôi pơjing, rong ‘me kon tih vơ̆ djơ̆ ‘lơ̆ng. Nhôn đei tŏ sĕt tơmam plang tơƀlŏk, hơpơi ‘meh mĕ gơh grăng ‘lơ̆ng ling lang, sô̆ chơt hăm kon sou. ‘Noh jing đon bơnôh mă nhôn pôk bơnê"

Ưh hơdrô̆ bơngai đei pôk bơnê ƀrơ̆k kơ jơhngơ̆m. Hăm kon pơlei, ou adoi jĭ ‘măng vă atŭm băl tơbăt đon bơnôh pơm kon bơngai. Rim nơ̆r thơ thou, rim kang tơdrô hơvơn băl adoi akŏm tơdrong hơpơi ‘meh gah minh unh hnam rơhŏ rơhŏm, pơlei pơla tơguăt tơguăl. Ƀok Nay Ar – bơngai đei kon pơlei lui yom tơ̆ pơlei M'lah – hơlen lăng tơdrong soi plang. Lơ̆m đon bơnôh, tơdrong et soi pôk bơnê chruih sŏk jĭ minh khôi juăt, mă oei jing ƀai hŏk gah tơdrong pôk bơnê đei pơdjoi đơ̆ng chăl bơngai ou truh chăl kôn mon kon sou: "Mĕ ƀă hlôi rong kon lơ̆m khei năr tơnap tap, akŏm rim găr phe, rim tơmam xa. Dang ei kon tih vơ̆ djơ̆ ‘lơ̆ng, đei unh om chom gŏ, pơgơ̆r et soi pôk bơnê vă apinh ăn kơ mĕ ƀă gơh grăng pran ling lang. ‘Noh jĭ tơdrong kăp gĭt, tơbăt ăn kon sou ling lang ƀlŏk hơdơ̆r kơ tơdrong mă mĕ ƀă hlôi pring vei"

Et soi pôk bơnê kơ ƀok Ksor Joan păng yă Kpă Hmir tơ̆ Plei Chuet, phương An Phú, dêh char Gia Lai đei pơgơ̆r hăm tơdrong tơnŏ păng ƀrơ̆k jơhngơ̆m. Lơ kon pơlei, ‘nhŏng oh kơtum kơtŏng đơ̆ng dôm pơlei pơla hơtaih jê̆ truh et xa hrŭk hơbăn ao tanh juăt jue. Lơ̆m tơdrong re ang đơ̆ng chĭng chêng, bre klo hơkăn pơmai Kpă H’Sukơ (kon drăkăn hơdruch lơ̆m unh hnam) pơjao kong, khăn tơnŏ păng blu nhŭng, thoi lĕ pơtih, tơƀôh tơdrong tơrĕk ăn tơdrong hơrih kơ mĕ ƀă, pơmai Kpă H’Sukơ ƀrơ̆k kơ jơhngơ̆m tơroi: "Ơ ƀă, ơ mĕ! ‘Năr ou, nhôn đe kon đei tŏ sĕt tơmam vă pôk ăn mĕ ƀă. Bơnê kơ mĕ ƀă hlôi pơjing păng rong ‘me nhôn đe kon. Hơpơi ‘meh mĕ ƀă ling lang grăng pran, hơrih sot vă atŭm hơrih xa chơt hăm kon sou"

Hơbŏ hăm rim bơngai ƀă, bơngai mĕ ayơ adoi sô̆ hơ-iă hloh ưh kơsĭ tơmam đei pôk ăn, mă bơ̆ng pang kon hơ-ioh tih vơ̆, băt hơdơ̆r kơ rơh tơm. Yă Kpă Hmir adoi ƀrơ̆k kơ jơhngơ̆m hăm tơdrong tih vơ̆ djơ̆ ‘lơ̆ng kơ kon hơ-ioh, mă kăl noh tơdrong băt kŭp yom hăm bơngai đei pơjing rơneh po: "Hơdrol sơ̆ mĕ ƀă hin dơnuh, rong kon hơ-ioh hăm tôm tơmam drăm gơh đei. ‘Năr ou, ƀôh kon vơ̆ ‘lơ̆ng, hơdơ̆r kơ mĕ ƀă, nhôn tôch hơ-iă lơ̆m đon bơnôh păng hmach bơnê tôch lơ. Hơpơi ‘meh kon hơ-ioh ling lang grăng pran, unh hnam hiôk chơt"

Lơ̆m tơdrong hơrih dang ei, ah mă lơ khôi juăt kră sơ̆ nhen lĕ hiơt hiong, tơdrong et soi pôk bơnê kơ bơngai Jarai adoi oei đei răk vei nhen djoi tơlei pơtoi tơdrong hơrih sơ̆ ki hăm chăl ‘nao dang ei. Hơla bơbŭng hnam pơtăm, atŭm hăm ge tơdrô păng nơ̆r chĭng chêng re ang, nơ̆r hmach bơnê kơ mĕ ƀă ưh kơsĭ pơma hăm nơ̆r, mă oei akŏm lơ̆m khôi soi tơbeh, rim tơmam plang, rim tơpang ti tơkrôp đơ̆ng kôn mon kon sou.  

Lan chih tơblơ̆

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC