VOV4.Bahnar - Tơ\ Tây Nguyên, kră pơlei jing hơnăn đei kon pơlei pôk jang hăm dro\ nglo rơgei hơbe\ch hơbal, đei kon pơlei lui yom vă xek tơlang dôm tơdrong đei [ôh lơ\m pơlei kiơ\ khôi pơlei pơla, vă chơng hơ ‘nhăk kon pơlei pơtoi vei xơđơ\ng, hơto\k tơ iung. Mă lei, duh đei minh [ar tơdrong hu\i kơ đei bơngai drăkăn găn hloh pơkăp âu, vă jing kră pơlei. Tơdrong hlôh vao, đon lui, đon bơnôh dơnưp kơ đe xư hlôi tơnăp hloh, pơm ăn kon pơlei ku\p yom, pôk jang. Hơdăh nhen yă kră pơlei Ksor H’Lâm, tơ\ xăh xơlam teh Ia Mơr, apu\ng Chư Prông, dêh char Gia Lai.

          Xăh xơlam teh Ia Mơr, apu\ng Chư Prông pơyan ‘mi trong nơnăm tơnap tap. Đơ\ng anih tơm jang kơ apu\ng năm truh xăh noh pơhlom 30km mă lei măh hiong 2 jơ hao gre u oát. Trong đơ\ng xăh năm truh hnam kră pơlei Ksor H’Lâm tơ\ pơlei Krông noh roi tơnap hloh dơ\ng. Mă thoi noh, ăh nhôn năm truh apong yă H’Lâm noh pơmai Siu Kiôch, Kơdră Jơnu\m drăkăn xăh Ia Mơr, hatư hot chơng trong ăn kơ nhôn. Tơ\ jăl trong năm, kiơ\ nơ\r tơroi đơ\ng pơmai Siu Kiôch, um ai kơ minh ‘nu yă kră pơlei gơh rơgei, tơguăt hăm kon pơlei, dơnưp dim hlôi ang bang hơdăh: “Đon bơnôh dim erih dơnưp, yă hơnơ\ng tơguăt hăm kon pơlei, tơgu\m kon pơlei lơ hloh. Ưh kơ adro# kon pơlei tơ\ pơlei Krông, mă lơ\m 3 pơlei kơ kon pơlei Jarai noh yă adoi tơgu\m ngăl. Nhen inh duh jang lơ\m jơnu\m ch^nh tr^ xăh, năm hơvơn pơtho kon pơlei, pơtih pơtho akhan hăm dôm unh hnam đei kon hơ ioh tơ oei unh om đơ\ng ‘la#p, ba athei pơtho akhan đơ\ng blu\ng noh đe akhan thoi âu, thoi to mă lei ba adrin hơnơ\ng nhen yă đe\ch yơh. Minh ‘măng ưh gơh noh năm ‘măng mă 2, pơtho lai yơ đe ye\t mơ\ng kiơ\ ba noh mă le#”.

          Kră pơlei Ksor H’Lâm jing minh ‘nu drăkăn hơke\ hơkong, dơnưp dim, hơnơ\ng hơ hie\k rơhal. Xơnăm âu yă to\k 73 xơnăm bơih mă duh oei grăng pran. Xơng nhôn ăh hnam ‘nao man ‘lơ\ng, yă H’Lâm tơroi, ‘nao đei {ô đo#i Binh đoàn 15 man axong ăn. Dôm j^t to\ hla bar pôk bơnê, đơ\ng xăh truh apong, dêh char păng trung ương đei kơtol ăh anih kăp g^t hloh. Đei hla bar pôk bơnê oei chih hơvơ\l hơlăn yă H’Lâm jing [ok, kơlih hơnơ\ng kơche\ng kră pơlei noh dro\ nglo đe\ch, ưh kơ x^ drăkăn.

Jong đak nhă, yă H’Lâm vih hơdơ\r kơ khei năr lăp ‘nao 13 xơnăm kiơ\ [ô đo#i năm jang tơroi tơbăt, pu\ hla bar kăl đang kơ noh vih pai xa, hơmet j^ ăn linh j^ rơka, pơtruh tơmam drăm, phao kơtuang, pơgang ăn [o# đo#i. Khei năr noh, bơngai drăkăn jang tơroi tơbăt tam mă băt chư, ăh jơ rơvơn noh tơjra#m bu duh gơnơm pơtho ăn chư. Gơnơm hơbe\ch hơbal, noh pă dôm yơ H’Lâm hlôi gơh chih hơnăn po, hơnăn pơlei pơla păng chih tơbang dôm tơdrong chhôk hơ iă, tơdrong he\l xơ ‘ngon po lơ\m khei năr năm jang cách mạng.

          Truh xơnăm 1967, bơngai jang tơroi tơbăt H’Lâm đei ‘nhăk tơ\ tơring tu ho\k chư, ho\k ch^nh tr^, ho\k găh linh đang kơ noh chôt vih tơ\ pơlei pơla Gia Lai tơblăh ayăt. Đơ\ng ro\ng 25 xơnăm jang lơ\m linh, truh xơnăm 1983 yă pơdơh hưu, chôt vih tơ\ pơlei Krông, tơguăt hăm bri kông, hăm đak glung Ia Mơr. Xơnăm 1990, đơ\ng ro\ng 7 xơnăm erih hăm kon pơlei, hăm tơdrong lui yom, hăm đon bơnôh dơnưp đei rim bơngai băt truh, yă H’Lâm đei pôk jang kră pơlei truh dang ei hloi. Yă hơnơ\ng che\p vei xơnong jang tơnăp po hăm kon pơlei: “Xơnong jang noh kơdih inh jang đảng viên, mă ưh kơ đei kơchư\k kiơ kră pơlei ba duh athei đei xơnong jang hăm pơlei pơla. Dang ei đei kơchư\k kră pơlei noh xơnong jang roi trăp tr^n hloh. Đei tơdrong jang kiơ noh duh truh tơpang ti ba, ba duh adrin xek tơlang mă tơnăp. Pơtih nhen tơdrong tơgar, pơjăh băl kiơ noh va athei adrin xek tơlang pơ ‘lơ\ng”

          Lơ\m 27 xơnăm jang kră pơlei, yă H’Lâm hơnơ\ng kơche\ng, chă trong vă pơlei Krông, vă xăh Ia Mơr klaih đơ\ng hin dơnuh pơngot rơve\t. Hăm dôm tơdrong hlôh vao po, yă hlôi pơtho, tơgu\m kon pơlei tơ\ pơlei hơmet var pơgar, pơtăm hơ[o, [um [lang, rong rơmo, nhu\ng vă hơto\k tơdrong erih. Đơ\ng jên khei pơdơh hưu, yă mong đei noh axong ăn bơngai âu to\k io\k răt rơmo đang kơ noh pơtăl ăn bơngai nai dơ\ng to\k io\k răt mir. {ôh bơngai yơ tơnap tap tôch dêh, yă adoi tơgu\m. Tơgu\m lơ măh pơm yă ưh kơ băt hlôi tơgu\m dôm yơ bơngai, ưh kơ adro# lơ\m pơlei Krông mă oei đei pơlei tơje# dơ\ng. Dôm tơdrong jang tih ie\ kơ pơlei, yă adoi xek tơlang, dôm tơdrong tơgar lơ\m pơlei yă hơnơ\ng tơlang mă hơto\ hơnơ\ng tro\ - yoch thoi yơ vă pơ ‘lơ\ng dih băl. Dôm tơdrong hlôi đei jang lơ, mă lei, yă H’Lâm duh oei pơxu\t dơh po akhan: “Đei tơdrong kiơ pơtho akhan kon pơlei adrin jang xa, chă trong jang le\ch jên, rong kon tơrong. Tơ\ âu noh 2 tơdrong noh đe\ch. Inh noh kôch chuơh tuh tơ\ đak dơx^ đe\ch, ưh kơ đei kiơ ôh!”

          {ok Rơ Lan Chim, Kơdră Anih vei lăng kon pơlei xăh Ia Mơr ăn tơbăt, ưh kơ adro# găh mu\k drăm, kră pơlei H’Lâm oei đei xơnong kăp g^t lơ\m tơdrong tơgop vei xơđơ\ng tơpôl tơ\ tơring xơlam âu. Hăm tơdrong hlôh vao, đon lui kơ po, yă H’Lâm hlôi tơgu\m jơnu\m pơgơ\r tơring pơtho akhan hăm kon pơlei ne\ mơ\ng kiơ\ khul kơne# pơchu\t. Yuơ noh, xăh xơlam teh Ia Mơr hơnơ\ng pơtoi vei tơnăp tơdrong xơđơ\ng: “Hăm xơđơ\ng ch^nh tr^, xơđơ\ng tơpôl kră pơlei H’Lâm tơgop lơ hăm pơlei pơla păng jơnu\m pơgơ\r tơring. Lơ\m khei năr âu ki, yă hlôi hơvơn pơtho kon pơlei ne\ mơ\ng kiơ\ khul kơne# pơchu\t kơdâu găn xơlam teh glăi. Noh, xăh Ia Mơr đei 5 pơlei tơnăp, ưh kơ đei bơngai yơ mơ\ng kiơ\ đe kơne# pơchu\t kơdâu găn xơlam teh. Rim tơdrong hop hôp kăp g^t, nhôn hơvơn yă H’Lâm truh vă tơroi pơtho ăn kon pơlei băt hơdăh trong pơkăp jang đơ\ng Đảng, kơluơ\t teh đak păng hơto\k tơ iung hloh dơ\ng găh mu\k drăm”

          Yak hloh rim tơdrong tơnap tap, kră pơlei H’Lâm hlôi jing minh lơ\m dôm kră pơlei drăkăn hu\i kơ đei tơ\ Tây Nguyên. Kơ\l ‘ngok, đon bơnôh kơ kră pơlei drăkăn âu oei lang xă lơ\m jơnu\m tơpôl, tơgop dru\t hơto\k mu\k drăm duh nhen vei xơđơ\ng tơpôl tơ\ tơring xơlam Ia Mơr.

Lan chih păng rapor