VOV4.Êđê - Bi mjhua hlăk adiê mlam, leh hluê ngă hdră êlan bi mlih lăn dliê tŭl ti kdriêk knông lăn Čư̆ Prông, čar Gia Lai ba pla ana ksu (wưng 2008-2020), mâo đa đa anôk bruă duh mkra mnia blei koh bi rai, ksĭng mmiă lăn dliê ba dŭm êtuh ha ksu ti lăn dliê. Khă gơ̆ bruă anei dưi ƀuh lu thŭn hŏng anei, ƀiădah phung ngă soh ăt mdăp anăn, čar Gia Lai ăt ka đŭ bi kmhal, msir mgaih.

Nguyễn Anh Vũ, Khua Anôk bruă kiă kriê dliê răng mgang Ia Puč, hlăm kdriêk Čư̆ Proong, brei thâo, 359 ha 8 dliê tuôm hŏng sa anôk bruă duh mkra bi rai ksĭng mmiă ti čuê dliê mrô 889, lehanăn mơ̆ng čuê dliê mrô 919 truh kơ čuê dliê mrô 924, alŭ wăl dliê mrô 229 lehanăn čuê dliê 919A, dôk hlăm ênoh anôk bruă kiă kriê dliê Ia Puč răng mgang. Hlăm anăn mâo 200ha mâo leh đang ksu čăt đĭ mtah siam, hlăk hlăm thŭn riêk ktăk. Boh nik, ênhă đang ksu tinei mâo leh ana prŏng mơ̆ng 20 – 30cm. Mâo hŏng anei hlăm brô 2 thŭn, êjai ngă bruă kiă kriê hiu suang dlăng dliê anei, snăn knuă druh bruă kiă kriê dliê hmao ƀuh dŭm pluh čô mnuih hlăm alŭ wăl mkăn mâo mưn hriê mă bruă dôk riêk ktăk ksu. Tui si Vũ, klei anei đru leh kơ anôk bruă pla ksu soh hŏng klei bhiăn anei, mâo dliê mdăp brei ka dưi thâo ôh hlei pô: “Dlăng kơ ana ksu snăn tĭng thŭn pla mjing hlăm brô thŭn 2008 – 2010, hmei hmao ƀuh mâo mnuih dôk riêk ktăk ksu, ƀiădah ka thâo klă ôh hlei êpul bruă ngă klei anei. Leh bi ktuê êmuh, diñu hưn jing hriê mơ̆ng anôk mkăn, mă bruă mưn riêk ktăk ksu anei”.

Dôk ti wưng mkrah dưn hlăm hdră êlan mlih lăn dliê tŭl pioh pla ksu ti kdriêk Čư̆ Proong, čar Gialai, mâo êbeh 1200 ha dliê hlăm đang dliê Anôk bruă kiă kriê dliê Ia Puč ksiêm dlăng, ngă klei koh bi rai, ksĭng mmiă pioh pla ana ksu. Siămdah, truh kơ ară anei, knŏng mâo giăm 870 ha mâo phung ƀuôn sang bi ksĭng mmiă mâo phat mkra leh. Hjăn hŏng 359ha 8 dliê adôk, snăn Êpul bruă ksiêm dlăng čar Gialai lač, pô dliê thâo leh, ƀiădah amâo mâo hưn ôh (Tui si klei klah čŭn mơ̆ng Êpul bruă ksiêm dlăng mrô 11/KL-TTr mlan 9/2019). Mklăk hŏng anăn hlăm klei ksiêm yap lăn dliê mơ̆ng hlăk thŭn 2014, pô dliê lŏ yap ênhă đang ksu pla soh hŏng klei bhiăn anăn dôk hlăm ênhă dliê pla mơ̆ng êpul êya bruă anei. Êpul ksiêm dlăng mơ̆ng čar Gialai ăt lač klă, phung bi rai dliê, ksĭng mmiă lăn dliê anei jing phung duh kmra.

Mơ̆ng thŭn 2019, leh mâo kčah jao bruă knuă, anôk bruă ksiêm dlăng boh klei hlăm knơ̆ng bruă kahan ksiêm čar Gialai, ba kčŭt leh kđi soh, hŏng dua čô ngă soh jing Nguyễn Thị Hương, lehanăn Phan Quốc Huy, jing phung khua kiă kriê Anôk bruă kiă kriê dliê răng mgang Ia Puč mơ̆ng wưng thŭn 2008 – 2012, pioh ksiêm êmuh klei ngă soh “Mplĕ jing kƀah klei đua klam ba truh klei soh prŏng”. Khădah ênoh ênhă đang ksu pla soh hŏng klei bhiăn anei dôk nĭl ti djiêu đang dliê mâo hdră êlan bi mlih lăn dliê tŭl pioh pla ksu, mâo čar Gialai jao kơ dŭm êpul êya bruă, msĕ si: Knơ̆ng bruă Quốc Cường Gialai, knơ̆ng bruă duh mkra mnia mblei hŏng ala tač êngao Quang Đức, knơ̆ng bruă ksu Čư̆ Proong, knơ̆ng bruă ksu Trung Nguyên, ƀiădah truh kơ ară anei, ăt adôk ka thâo klă ôh hlei jing pô ngă soh anei. Phạm Vũ Tú, k’iăng khua knơ̆ng bruă sang Čư̆ Proong brei thâo:“Alŭ wăl hmei mâo bruă klam mguôp hŏng dŭm anôk bruă djŏ tuôm hlăm čar čiăng hgŭm bi mngač, thâo ƀuh hlei êpul bruă, hlei pô ngă soh anăn. Hmei čang hmăng dŭm dhar bruă djŏ tuôm mơ̆ng čar pral mghaih msir bi leh boh klei anei, čiăng kơ bruă knŭk kna kiă kriê bi tŭ jing hŏng jih jang ênha dliê adôk, lehanăn ênhă dliê leh čhuak soh”.

Dŭm êbâo ha dliê leh rai, ƀiădah kyua êmưt thâo ƀuh, snăn yơh dŭm ha ksu čăt đĭ leh soh hŏng klei bhiăn, jing sa klei bihmô kdrưh nik hŏng sa drei êman dưi mŭt hlăm ƀăng êrŭm, mơ̆ng bruă kiă kriê, răng mgang dliê ti kdriêk Čư̆ Proong. Bruă ksiêm dlăng, phat mkra boh klei anei ti alŭ wăl ăt êmưt lehanăn dleh thâo săng, hlŏng mjing klei bhiăn jhat, hmăi amâo mâo jăk kơ klei tŭ dưn bruă răng mgang dliê ti Gialai./.