VOV4.Êđê - Kha\ dôk ktro\ kơ du\m brua\ hla\m
go\ sang [ia\dah [rư\ hruê [rư\ mâo lu phung knua\ druh Đoàn jing mnuih djuê
[ia\ ti ]ar Dak Lak jih ai tiê hluê nga\ hdra\ brua\ Đoàn. Ho\ng klei đru leh
lu jơr leh ana\n s^t êdi ba klei tu\ dưn h^n.
Đoàn Êdam êra wa\l krah {uôn Hồ, dưi
dla\ng jing sa hla\m du\m anôk brua\ Đoàn nah gu\ nga\ brua\ mâo klei tu\ jing
lu thu\n ho\ng anei mơ\ng ]ar Dak Lak. {ia\ ]ia\ng dưi mâo boh tu\ anei, amâo
djo\ lu mnuih ôh thâo kơ pô ba ako\ mơ\ng brua\ Đoàn ti wa\l krah, Amai H’Thúy
Mlô ga\n hgao amâo djo\ [ia\ ôh klei dleh dlan. Amai H’Thúy brei thâo: Wưng tal
êlâo nga\ brua\, lu mnuih dla\ng kơ amai adôk mda asei đei leh ana\n jing mnuih
djuê ana [ia\ mơh kyua ana\n brua\ iêu m[^n phung êdam êra tuôm ho\ng dleh
dlan. Thâo sa\ng kơ klei ana\n, amai g^r ktưn mb^t ho\ng Anôk kia\ kriê brua\
Đoàn, po\k nga\ lu brua\ kla\ s^t k`a\m iêu m[^n lu phung êdam êra mse\ si:
Hdra\ brua\: “ Phung êdam êra ba ana\p mđ^ kyar brua\ duh mkra – yang [uôn leh
ana\n ra\ng mgang ala ]ar”, “ Hra\m mb^t ho\ng phung êdam êra mphu\n ]o# nga\
brua\”… Mơ\ng ana\n, hdra\ brua\ Đoàn ti wa\l krah {uôn Hồ mđ^ kyar kja\p ktang
leh ana\n mâo klei tu\ kla\ s^t. Hla\m 5 thu\n, Đoàn êdam êra wa\l krah mâo ru\
mka\ leh15 ta] hla\p pah boh, 7 anôk hla\p ]ưng boh, ru\ mkra 37 boh sang tlô
kơ du\m go\ sang djo\ [ơ\ng hdra\ mtru\n, amâo mâo anôk jưh knang; huai mdoh
mbông mnuôr êa, mguôp ai tiê mkra mđ^ leh ana\n nga\ mkra du\m pluh km êlan
klông. Mko\ mjing 70 gru bi hmô phung êdam êra nga\ brua\ duh mkra, hla\m ana\n
mâo 20 gru rup phung êdam êra nga\ brua\ duh mkra mbrua\ mâo hnư hrưi w^t kah
knar mơ\ng 150 – 200 êkla\k pra\k/ thu\n. Amai H’Thúy Mlô la]:“ Mrâo nga\ brua\ sna\n klei thâo mơ\ng kâo
hla\m hdra\ brua\ Đoàn ka lu ôh kyua ana\n brua\ iêu m[^n phung êdam êra nao
hgu\m hla\m hdra\ brua\ Đoàn adôk êdu k[ah. Ho\ng wưng ara\ anei, ho\ng kâo pô
a\t mâo lu klei dleh dlan kyua du\m brua\ hla\m go\ sang lu, kyua ho\ng mnuih
Êđê hluê t^ng am^ kyua ana\n dja\p mta ra brua\ hla\m go\ sang kâo s’a^ yơh
nga\, mđing dla\ng du\m brua\ hla\m pưk sang, wa\t du\m brua\ hla\m yang [uôn
kyua ana\n kâo pô [uh dleh dlan êdi. Kha\ sna\n, kâo a\t g^r da\p mdưm, bi mbha
brua\ hla\m go\ sang leh ana\n brua\ hla\m yang [uôn”.
Bi ho\ng amai H’Bé Kuan, djuê ana M’Nông,
pô dla\ng brua\ Đoàn ti [uôn Bhôk, sa\ Yang Tao, kdriêk La\k, ]ar Dak Lak, amâo
djo\ tuôm dleh dlan hla\m brua\, [ia\ amai lo\ tla\ ana\p ho\ng klei bi kdơ\ng
w^t mơ\ng go\ sang, kyua nga\ brua\ Đoàn mâo lu êdi brua\, [ia\ hnư hrui w^t
[ia\. Lu bliư\ go\ sang k]e\ brei mdei brua\ [ia\ ho\ng klei kha\p ]ia\ng kơ
brua\, klei hur har mơ\ng pô sna\n amai lo\ mblang kơ go\ sang thâo sa\ng kơ
brua\ nga\ mơ\ng pô. Amâo mâo kdu\n ôh ti ana\p klei dleh dlan, H’Bé nga\ ja\k
leh wa\t brua\ hla\m go\ sang wa\t hla\m yang [uôn, ba brua\ Đoàn [uôn Bhôk
jing êpul brua\ Đoang kja\p ktang, êdah kdlưn hla\m kdriêk La\k. Amai H’Bé la]:
Jing pô ba ako\ phung êdam êra sna\n pô g^r ktưn ga\n dja\p klei dleh dlan yơh
leh ana\n thâo sa\ng kla\ phung êdam êra [uôn sang pô.“ Kâo tu\ nga\ brua\ leh sna\n kâo g^r yơh amâo lui ôh brua\ pô dôk
ma\, pô g^r da\p brua\ hla\m pưk sang leh ana\n brua\ knu\k kna. }ia\ng mtru\t
mjhar mâo klei tu\ sna\n pô nao duah ksiêm dla\ng ho\ng gra\p ]ô mnuih, nao
hgu\m mje\ mjuk leh ana\n kah mbha ho\ng digơ\, thâo sa\ng kla\ kơ klei ]ia\ng,
ai tiê klei m^n mơ\ng di`u mơ\ng ana\n drei kah mbha leh ana\n nga\ [^ng ga\p
ho\ng di`u”.
H’Thúy leh ana\n H’Bé jing 2 hla\m lu
knua\ druh mniâ êdah kdlưn nga\ brua\ Đoàn sa\ leh ana\n dôk bi mkla\ brua\
klam mơ\ng phung knua\ druh ba ana\p, hur har, mâo lu klei m^n mjing iêu m[^n
phung êdam êra, mđ^ kyar hdra\ brua\ Đoàn. Ayo\ng Y ~uân Bya\, Khua dla\ng
brua\ Đoàn ]ar Dak Lak brei thâp: Ara\ anei kluôm ]ar mâo 183 phung knua\ druh
mơ\ng gưl sa\ kơ dlông, hla\m ana\n mâo 40 knua\ druh jing mniê, lu jing mnuih
djuê ana [ia\. Mâo lu hdra\ brua\ hur har, jih ai tiê iêu mtru\t phung êdam êra
nao hgu\m hluê si klei ga\l mâo mơ\ng alu\ wa\l pô, mơ\ng ana\n iêu m[^n leh lu
phung êdam êra nao hgu\m mb^t. Ayo\ng Y ~uân Bya\ la]:“ Lu amai adie mniê đ^ hriê kơ pro\ng hla\m wa\l anôk brua\ Đoàn, lu
amai adei mniê a\t lui leh hruê mmông, go\ sang, myơr ai tiê. Nga\ knua\ druh
Đoàn kha\ng nao nga\ brua\ hla\m adiê tlam mma\t, ma\ brua\ hla\m kna\m na\m,
kna\m kjuh. {ia\ mâo lu [^ng ga\p a\t g^r ktưn nga\ leh brua\ mâo k]ah jao kơ
pô”.
Ho\ng klei hur har leh ana\n jih ai tiê
mơ\ng phung êdam êra, phung knua\ druh mniê mnuih djuê ana [ia\ ti Dak Lak amâo
mâo uê` kơ dleh dlan, nga\ leh nanao brua\ klam mơ\ng sa ]ô mniê hla\m go\
sang, leh ana\n a\t myơr ai tiê klei thâo pô kơ hdra\ brua\ Đoàn, đru kơ hdra\
brua\ Đoàn ti alu\ wa\l [rư\ hruê [rư\ đ^ kyar, ba w^t klei tu\ dưn kla\ s^t”.
H’Nê] pô ]ih.
Viết bình luận