VOV4. Êđê - Dăl hlăm dua klei bi blah ]ia\ng sua ma\ klei dưi êngiê, lehana\n hluh lir lăn ]ar, mnuih djuê ana Sêdăng, ti sa\ Đak Ui, kdriêk Đăk Hà, ]ar Kon Tum sa ai tiê tuihluê Đảng, hluê awa Hô jho\ng ktang bi blah, g^r tu\ djăp mta klei dleh dlan, klei săn asei mlei dưi mao ba w^t klei tu\ dưn pro\ng pr^n. Thu\n 1971, sa\ Đăk Ui mâo Knu\k kna cách mạng jing jai Công hoà miền nam Việt Nam mđup brei ana\n knăl yuôm bhăn: Êpul êya jho\ng ktang mơ\ng l^ng kahan yang [uôn. Lo\ dơ\ng ]uê klei mu` siam blah dưi, 40 thu\n leh mâo sua ma\ klei êngiê, Đăk Ui hlăk kjăp knhuang đ^ nao kơ ana\p:

Hlăm krah yăn bhang ti Lăn Dap Kngư, đơ kdrăn lo\ bhang lia\ lia hlăk k]ah êđai đ^ jing mtah siam, pro\ng mơ\ng ti ko\ sa\ hlo\ng truh kơ knhal tu] sa\ Đăk Ui. Năng ai amâo mâo lu ôh mnuih thâo kơ drăn lo\ ]a\t jing mse\ snei, hlăk 40 thu\n êlâo anôk anei jing kdrăn blah pro\ng.

Giăm jih klei hd^p, ala\ pô jho\ng ktang mơ\ng êpul l^ng kahan ênuk ana\n A Tranh, `u yơh jing pô kia\ kriê mnuih [uôn sang Đak Ui ru\ mdơ\ng [uôn bi blah, ăt adôk êdah klei hơ\k mơak tơdah bơ\k bâo la] kơ klei hd^p ara\ anei:

“Mka\ ho\ng êlâo dih, mnuih [uôn sang ara\ anei trei mdao, mơak m`ai, mâo leh klei đ^ kyar h^n. Mâo sang hra\ mơar. Mâo êlan klông jăk siam. Mnuih [uôn đăo knang kơ Đảng, đăo knang kơ cách mạng”.

Brua\ lo\ dơ\ng ]uê djăp klei jho\ng ktang mơ\ng ênuk bi blah, 40 thu\n êgao, Đảng bộ brua\ sang ]ư\ êa lehana\n mnuih [uôn sang Đak Ui mâo ru\ mjing leh lu boh tu\ dưn mrâo. Dơ\ng mơ\ng anôk mnuih [uôn sang le\ nanao hlăm klei ư\ êpa yo\ thu\n, snăn ara\ anei ho\ng ênha\ giăm 600ha lo\, lehana\n êbeh 800ha đang hbei [lang ho\ng mjeh mrâo mâo boh mnga lu, mnơ\ng [ơ\ng hua\ kah knar kơ grăp ]ô mnuih jing 500kg hlăm sa thu\n. Mnuih [uôn sang Đak Ui lo\ mâo giăm 300ha kphê, êbeh 700ha ana kđu], rông êbeh 4 êbâo drei mnơ\ng rông, đru mđ^ leh hnơ\ng hrui w^t kơ grăp ]ô mnuih truh 19 êklăk prăk/thu\n. Ara\ anei jih jang êlan klông truh leh sơăi kơ djăp boh [uôn hlăm sa\ ho\ng êlan betong amâodah gudro\ng, sang hra\ mơar, sang êa drao gu\n, lu knơ\ng mbông êa mâo leh Đảng, Knu\k kna duh bi liê ru\ mkra, êbeh 5 êbâo ]ô mnuih hlăm sa\ Đak Ui lu jing mnuih djuê ana Sơdang sơăi, hlăk m’ai dhuai hlăm brua\ ru\ mdơ\ng kr^ng [uôn sang mrâo. Ule#, ti Kon Poong grăp thu\n mâo hrui w^t êbeh 100 êklăk prăk mơ\ng brua\ pla kphê la]:

“}ia\ng dlăng kriê wiê ênăk kơ kphê bi jăk, snăn bi mâo brua\ duh kơ hbâo pruê, pruê bi djo\ wưng, djo\ hdră snăk kơh mâo klei tu\ dưn. Mnuih [uôn sang ara\ anei lu jing pla kphê sơăi, mâo hnơ\ng hrui w^t hơ^t mơh”.

}ia\ng dưi mâo sa Đak Ui trei mđao, đ^ kyar mse\ ho\ng anei, dăl hlăm du\m thu\n bi blah, 98 ]ô mnuih hlăm sa\ êngia\ asei, du\m êtuh ]ô mnuih [uôn sang djiê kyua klei bi blah. Ho\ng klei ]ang hmăng pro\ng h^n kơ jing lăn ]ar mâo klei êngiê, mnuih [uôn sang Đak Ui lo\ tio\ nao kơ kdrăn blah êbeh 400 ]ô mnuih đru hlăm brua\ bi blah mse\ si nao gui êbeh 7.700 bu\ng braih, 10 tôn ktơr, êbeh 1 êklăk phu\n hbei [lang…Tui si Trần Trường Giang, K’ia\ng khua brua\ Đảng sa\, ]ia\ng bi năng ho\ng knhuah gru jho\ng ktang, brua\ ru\ mdơ\ng Đak Ui kjăp ktang h^n hlăk jing leh asa\p mơ\ng Đảng lehana\n brua\ sang ]ư\ êa alu\ wa\l mtru\n:

“Mđ^ lar jăk knhuah gru cách mạng, brua\ Đảng, brua\ sang ]ư\ êa sa\ Đak Ui mâo leh djăp hdră ma\ brua\. Bi mlih [rư\ đơ ênha\ đang hbei [lang amâo mâo tu\ jing mlih pla ana sui thu\n, pioh mđ^ klei hd^p mda kơ mnuih [uôn sang. Ba yua du\m boh tu\ dưn mơ\ng klei kreh knhâo hla\m brua\ pla mjing. Hluê mđrăm jih jang djăp brua\ hrăm mb^t ho\ng yang [uôn mjua\t bi hriăm ]ia\ng mđ^ klei thâo săng hlăm yang [uôn,mjua\t bi hriăm mnuih ma\ brua\ kơ gưl êdei. Ktưn hlăm wưng kơ ana\p bi hro\ go\ êsei [un [in tru\n adôk kgu\ 7%. Lo\ dơ\ng mđ^ h^n ai ktang mơ\ng kluôm Đảng bộ lehana\n klei tu\ dưn mơ\ng brua\ sang ]ư\ êa kia\ kriê”.

Grăp thu\n truh hruê 16/3, mnuih Sedăng ti Đak Ui lo\ po\k knăm mơak Kon Tum, mơak Đa\k Ui mâo klei êngiê. 40 thu\n leh êgao, [ia\dah ai êwa mơ\ng ênai ]ing mơak blah dưi mơ\ng mnuih Sêdăng ti anei ăt adôk kwang nanao, lo\ dơ\ng ]uê nanao kơ du\m gưl êdei hlăm ]ô anak. Mnuih lehana\n lăn Đak Ui ăt hlăk lo\ dơ\ng ktur klei mu` siam klei blah dưi.

            BTV: Y-Khem.